Фикир тув

«Зугья» гъудган

«Зугья» гъудганра жямяаьтдихъди апIуб суннат дару гъудгнарикан ву. Му гъудгнин варитIан цIиб кьюб ракааьт ву. Тамам «зугья»...

«Витр» гъудган

Жямяаьтдихъди дарапIру суннатарик кахьрайидарикан шула «витр» суннатарра. Дидин варитIан цIиб саб ракааьт ву. «Витр» гъудган апIуз шулу гьацира шубуб...

Бализ ккилигурайи дада…

Ассаламу аьлайкум, аьзиз дустар! Му кагъаз бикlураза кlваъ лап дерд ади. Магьа гирами Рамазандин ваз улдубчlвну гъубшну, дидихъди - гирами...

Гъудгнин жикlруган карагьат вуйи ляхнар

Гъудгнин жикlурайи кас карагьат вуйи, яна дарапlди гъитуб ужи вуйи ляхнарихьан ярхла духьну ккунду. Магьа гъудгнин жикIбаъ карагьат вуйи...

Гьяжатханайиз гъягъбакан ва думу вахтна телефон ишлетмиш апlбакан

Телефондиъ гирами Кьур’ан ади гьяжатханайиз гъягъюб гьярам дапlнадар, эгер думу экрандиин, ясана файл ачмишди адарш. Эгер зенг гъюруган экбер,...

Ляха гъулаъ цlийи мист

Гирами Рамазандин вазли вари шагьрар-районариъ ушварин вазлиз бахш дапIнайи аьхю серенжемар кlули гъушну. Табасаран райондиъра, варирайондинси,...

«Ишракь» гъудган

Му гъудган жямяаьтдихъди апIуб суннат дар. Бязи аьлимари «зугья» ва «ишракь» гъудгнар саб ву кIура, хъа аьхю пай аьлимари,...

Гьялак махьан баб!

Ассаламу аьлайкум, йиз ватанагьлийир! Яшлуйир айи йишваъ берекет ва ужуб насигьятнан гаф шул. Дурариз уьмрин аьхю тажруба а, гьадрариланмина ухьухьна...

Инсанарин чIуруваларихьан уьрхру 4 дюаь

Ухькан саспидариз, белки, алахьнушул сар шликIа ухьуз зарар шлу ляхнар апIру дюшюшар. Уьмрин тажруба айи ва Аллагьу Тааьлайихъ кIваантIан хъугънайи...

Закат уль-фитIр (ушварин сэъ)

Рамазандин вазли ушварин кьяляхъ тувру закат аьлимари инсандин жандилан вуйи закат ву, кIура. Ухьу зиихъ гъапиганси, «закат» кIуру гафнан мяна «марцц...

Ушв бисруган ният апIбан къайда

Ушв бисруган тамам ният апIуз ккуни касди гьамциб къайдайиинди апIуру: «Узу ният гъапIза закур гьаму йисандин Рамазандин вазлин фарз ушв бисуз,...

Эй сабвал, сабвал! Набшдикlан уву?

Рамазандин ваз улубкьну! Гьар ражари Рамазандин ваз улубкьруган, арайиъ адру «аьлимарра» ачмиш шулу. Гьарсар блогериканра...

Муфтийи тебрик апlура!

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугьу! Гьюрматлу чвйир ва чйир! Учву вари кlваантlан улубкьурайи Ураза-байрам машкврахъди тебрик...

Пайгъамбари ﷺ швнуб сяаьтна нивкl апlури гъахьну?

Мусурман кас чав апlурайи вари ляхнариъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюз чалишмиш шулу, саб ибадатнаъси, дюн`яйин имбу ляхнариъра, мисалназ, уьл...

Иван Грозный ва гирами Кьур’ан

Иван Грозныйи гирами Кьур’андиинди ху апlуз гьаз гъитри гъахьну? Тарихчйирин Иван Грозныйдихьна (1530-1584) жюрбежюр аьлакьйир а. Саспидари...

Хажалатнан хабар...

Мединайиъ Хажалатнан Хабар дишла Гъарабгънийи. Ва мухаджрар Гьам аьсгьябар Десте-десте Жаргъурайи, Ишуб, суза, Гьарай айи, Гьапlруш...

Гирами Рамазандин ваз

Гирами Рамазандин ваз. Му вахт Аллагьу Тааьлайи инсанариз вари вазарин арайиан заан дапIну дебккнайиб, ужувлан ляхнариз артухъди саваб туврайиб ва...

Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу...

Тагьажуд гъудгнин заанваликан

Тагьажуд – хъитlирхбандин гъудгниъ кьяляхъ сацlибкьан нивкl апlбалан кьяляхъ гвачlниндин гъудган хьайиз апlру суннат гъудган...

Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир! Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари...

Гъудгниз гьязур...

Йицlикьюдпи Йигъ Раббиуль Аваль вазлин, Итни йигъ ву. Аишайин Хул`ан лигур Ихь Пайгъамбар (Салават ва Салам дугъаз) Гъудгниз гьязур Духьну...

Чlуру гафар мапlан - швумал хьидарва

Гъийин девриъ интернетдихъди дилихру ксар лап цlибдитlан алахьури имдаршул. Гьаруриз дидкан айи мянфяаьт рябкъюра, хъа бязи дюшюшариъ диди аьхю...

Гьамусдиз наан айва, Жагътигъярин чIвурд?

Гьар ражари табасаран гъулариз гъягъруган, гевюл лап ачухъ шулуйиз. Мушварин гюрчег табиаьт, дагълар-дерйирин сирар, тарихи ядиграр, инсанарин...

Жямяаьтдихъди сабсана гъудган апIбан гьякьнаан

Фарз-гъудган гъапIу касдиз, думу хъанара жямяаьтдихъди апIуб сунна ву, хусуси вуди, эгер сабпи ражари дугъу сарди гъудган гъапIнуш. Кьюбпи...

Ракааьтар апIбан гьякьнаан шаклувал гъабхьиш

Гъудгнин аьхириъ кьюбпи сужда апIури, ясана «Ат-Тагьияту» урхури, ясана думу урхбан кьяляхъ, шубуб дарш юкьуб ракааьт гъапIнийкIан кIури,...

Умра-2025

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Гьямд ибшри Сар Аллагьдиз! Магьа йислан-йисаз табасаран халкьдин арайианра гьяждиз ва уьмрайиз гъягърударин...

Жвуми йигъан ляхин апIбан гьякьнаан

Жвуми йигъан ляхин апIуб гьярам ляхнарикан дар. ДумутIанна гъайри, саспи аьлимари жвуми йигъан заткьан ляхин дарапIди гъибтуб кьабул апIурдайи,...

Ариш-веришдилан вуйи закат

Ариш-веришдилан закат тувуб фарз вуйивализ гирами Кьур’андиан аятар, гьядисар ва аьлимарин сабвал айи гаф (ижмаъ) далилар вуди улупна....

Ушв батIил апIру ляхнар

Ахсрар ккивхъанмина ригъ алабхъайизкьан исихъ улупнайи ляхнар гъапIу касдин ушв батIил шулу: Сабпиб – ушв дибиснайи вахтна жвувазра...

Мусурман дару касдиин гъудган

Кяфир касдиин жаназа гъудган алапIуб гьярам ву, думутIанна гъайри, эгер думу мусурман вуш, кяфир вуш шаквал аш, думуганра гъудган алапIуб гьярам...

Хюрикк гъулан агьали

Табасаран райондиъ айи аьхю гъуларикан саб Хюрикк гъул ву. Аьхю гъулариъ жюрбежюр кеспнан инсанарра гизаф шулу. Саспи инсанари халкьдиз...

Гъудгнин жикlувал батlил апlру ляхнар

«Бицlи гьядас» - думу гъудгнин жикlувал батlил шлувал ву. Гъудгнин жикlувал адарди гъудган апlуз хай шулдар. «Аьхю гьядас» -...

Жилирин тахсир ву!

Ассаламу аьлайкум, йиз багъри халкь! Гьаму макьалайиъ сацlиб гъийин деврин жиларикан ктибтуз ккундузуз. Узу, дишагьлийи, жиларикан пубра думукьан...

Табукдиан Емендиз

Кьасумов Амир Мирзаевич, Жулжагъ гъул. РФ-йин жюрбежюр искусствойин ва литературайин конкурсдин лауреат ва дипломант: Медаль Москва 1985....

Закат пай апIбакан

Имамдихьна, аьлимдихьна закат гъурубкьган, дугъу закат мискинарикан, фагъирарикан шулайидариз пай апIуру. Яни дурариз фукьан убкьуруш, лигуру....

Уьмра фарз вуйинхъа?

Ассаламу аьлайкум, аьзиз мусурмнар. Гьаму бицlи макьалайиъ ихь саспи чвйирихьан гъюру уьмрайин гьякьнаан вуйи суалариз жаваб...

Майтиин гъудган алапIбан къайда

Имам Гьякимдихьан вуйи Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ дупна: «Адам пайгъамбар гъалин кушар алир, ягъли жандинур гъахьну. Дугъан кечмиш шлу вахт...

Мекка шагьур мютlюгъ гъапlу

Мекка шагьур Мютlюгъ гъапlу Мусурмнари, Аквар кархьу Ислам диндин. Аллагь сар ву, Пайгъамбар гьякь Мялум гъабхьи Варидариз. Гизаф...

Гъудгниъ карагьат вуйи ляхнар

Гъудган апIурайи вахтна, карагьат вуйи, дарапIди гъитиш ужи вуйи дюшюшарра гизаф алахьури шулу. Дурарикан гьисаб шула: Гъудгниъ айи...

Гъудгнин кьяляхъ урхру азкарар

Гъудгнин кьяляхъ гизаф вахт арайиан гъябгъяйиз улупнайи азкарар, дюъйир урхуб суннат ву. Дурар жвувакди урхуб ужи ву. Хъа эгер чан жямяаьтдин арайиъ...

«Узуз аьгъдарзуз пуб» – илимдин гьацI ву

Саспидариз инсанари чпиз илимдин аьгъювалар адар кIуру гафар арайиз гъюру кIури нач кади шулу. Дицдар ксари чпиз аьгъдру суаларизра кмиди жавабар...

Абайин насигьят

Ассаламу аьлейкум, аьзиз жигьилар. Йиз веледариз, худлариз кми-кмиди насигьятар тувруган, чпин уьмрин жилгъайиъ герек шул кlури умуд кади шулиз....

Мединайиз рякъюъ

Вуйи къур йис, Ипlруб ву кьит, Саб хурма пай Шуйи кьюриз. Штун гьякьнаан Вуйи читин, Гьаригъ гъяйи Кlажар...

Илим урхруз ккунидариз

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа баяр-шубари школа ккудубкlну, чпиз кесп ктабгъру вахт хъубкьна. Дурарикан гизафдари жюрбежюр вузариз...

Йиз вяза-насигьят

Фукьан ширинуб вушра азадвал, Кьадарнаъ думу дебккуз дархьиш, Натижа шул – халкьдин фанавал. (И. А. Крылов) Инсан кIуру гафнакан арайиз...

Пайгъамбарин ﷺ мисткан вуйи миржиб къайда

Магьа багарихьди гьяждин вахт улубкьура ва Мекка, Медина шагьрариз миллионариинди гьяж апIрудар гъягъиди. Мединайиз гъягърударин варидарин юкIвар...

Женг

Женг Инсандиз варитlан марцци, гьякьлу женг учв чаин гъалиб хьувал ву. (гьядис) Бай даршиш, ччвурра иливурдар - аьгъяхьуз. Мутму-шейъ адру...

Вари мистариъ бицlидариз вуйи дарсар гъягъюра

Мединайиз рякъюъ

Йикьрариъ а Тухмар Сахиф Ва Хавазин Гьюжум апlуз Мусурмнариз. Ажугълу ву Мекка шагьур Гъадабгъиган. Чпин кьушмарин Аьхюр...

Йишвну инсан фаркьат апIуз хай шулин?

Инсан фукьан вахтна му жилиин яшамиш гъахьишра, ухди-кьанди кечмиш шлур ву. Инсан кечмиш гъахьиган, чIивиди имбурин вазифа думу кас шариаьтдиъ...

Мугьяррам, цIийи йисандин сабпи ваз

Мугьяррам мусурман календариинди цIийи йисандин сабпи ваз ву. Думу дявйир апIуз, ифи удубзуз ва гьамцдар жара чIуру ляхнар гъахуз гъадагъа дапIнайи...

Халкьдин гъайгъушнаъ йихьай…

Ассаламу аьлайкум, йиз бицlи халкь! Узу Мягьячгъала шагьриъ яшамиш шулашра, Табасаран ва Хив районариз кми-кмиди гъягъюри шулза. Йиз бицlи вахт гьаму...

Бицlидариз дарсар!

Аьхиримжи йисари, Дагъустандин Муфтиятди тешкил дапlну, гьар хьадну мектебариъ тятlилар ккергъхъан мистариъ ва медресйириъ бицlидариз вуйи курсар...

ЮкIв кIару хьувалин лишнар

Гьаму жилиин гъапIу гунгьарихъан инсанди Ахиратдиъ жаваб тувди. ДумутIанна гъайри, гунгьар апIувалиан инсан Аллагьу Тааьлайихьан ярхла шулу ва...

Гьаму дюн’ятIан заан вуйи гъудган

Гьаму дюн’я ва вари му дюн’яйиъ айибтIан заанди ва багьалуди вуйи гъудган айин? Имам Муслимдихьан вуйи Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ...

Гунагь гъапIган, гьапIну ккунду: жиниди гъибтрин, дарш ваъ?

Аллагьу Тааьлайи инсан гунгьар апIрур вуди халкь дапIна, амма дурариз ктучIву гъалатIарин туба апIуз мумкинвал тувна. Эгер мусурман касдихьан чан...

Чиб-чпихьна сабурлувалиинди янашмин йихьай

Адашиз сар хъпебехъру чIуру бай ади гъахьну. Дугъу кми-кмиди абйир-бабариз гиран ктапIуйи. Гьар ражари бали чаз гиран ктапIган, адаш жара хулазди...

Веледар медресейиз гьаъдихьа…

Ассаламу аьлейкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа ихь веледари, мектеб ккудубкIну, чпин уьмрин рякъ ккебгъбан бадали, урхуз кучlвру вахт улубкьна....

Гувлигъ гъулаъ цlийи мист ачмиш гъапlну

11-пи майди Табасаран райондин Гувлигъ гъулаъ мист ачмиш апlбан аьхю серенжем кlули гъубшну. Му мажлисдиъ райондин глава Мягьямед Къурбанов,...

Гирами машквар мубарак ибшри!

Учву вари гирами Ид аль-Адгья - Гъурбан машкврахъди тебрик апlураза! Му гирами йигъар-йишвари Аллагьу Тааьлайи ухьуз гъурбан убккбахъди улупнайи...

Бицlи гъулан аьхю игит

Хасавюрт шагьрин Саидбег Даитовдин ччвурнахъ хъайи медресейиъ гьарйисан жигьил аьлимарин ва гьяфизарин Вариурусиятдин талитар гъахура. Магьа ццира,...

Мединайиз рякъюъ

Йирхьудваржна Сумчlурпи йис. Ихь Пайгъамбар (Салават ва Салам дугъаз) Удучlвнийи Мединай`ан. Рякъюъ мугъаз Алахънийи Абас халу, Кюч...

Гьяждин вахт улубкьна

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа инсанар гирами жилариина гьяж тамам апIуз гъягъру вахт улубкьна. Гьаддиз му нумрайиъ артухъси гьяждикан...

Фикир тувай, абйир-бабар!

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Гьаму улихьнаси Мягьячгъала шагьрин сабуну кючейиъ чпин ляхнин вазифйир гъахурайи ДПС-дин патрулиин...

Пайгъамбарин десте уьмрайиъ

Ихь Пайгъамбри Аьсгьябариз, Мусурмнариз Теклиф диву: – Гьязур йихьай Умра апlуз, Мясляаьтнан Йисра гъубшну, Вахт...

«Аль-Фатигья» урхбалан кьяляхъ сура урхбан гьякьнаан

ГвачIниндин кьюби ракааьтариъ ва имбу гъудгнарин сабпи-кьюбпи ракааьтариъ «Аль-Фатигья» урхбалан кьяляхъ Кьур’андиан сура урхуб...

«Ас-салатуль-Ибрагьимия»

Кьюбпи ракааьтдин чан кьяляхъ салам адру «аттагьиятдиъ» салават урхруган, Пайгъамбарин ﷺ асгьябариина, яни тухмариина салават...

Рамазан – 2025

Магьа гирами Рамазандин ваз улдубчlвну. Гьарсар мусурман кас му вазлиз ккилигури шулу, хъа улдубчlвруган кlваъ пашманвал шулу. Му гирами вазлин...

Мусурман касдиз кяфир гъапиш…

Гьяйифки, саспи вахтари мусурмнарин арайиъ гьацдар ксар аки, дурари, чпи кIурайибдикан гьич фикиркьан дарапIди, бязи мусурмнарин терефназди фу-вушра...

Пайгъамбар ﷺ гьаз ишури гъахьну?

Пайгъамбрар Аллагьу Тааьлайин махлукьатарикан варитIан заанди дерккнайидар ву. Дурар гунгьарихьан азад дапIна, гьякьлубтIан кIурудар дар, вари...

Эй йиз жигьил вахт…

Гьаму жилиин яшамиш шули 70 йис вуйиз. Ислам диндиз варитlан читин вахтарикьан Рамазандин вазли ушв дибрисди гъибтундарза. Жюрбежюр ляхнариъра,...

Гирами ваз улдубчlвну!

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа ухьу фукьан ккилигурайи ихь гирами Рамазандин ваз сакьюдар йигъар улихьна ухьуз хабар хьайизра...

Пайгъамбариз агъу капIну

Сацlиб вахтна Духьну сикин, Жугьдар хъюгъю Хаинвалихъ Жара саягъ. Аьгъяди чпиз Ихь Пайгъамбриз (Салават ва Салам дугъаз) Чарвайин...

Рамазандин вазлин кьяляхъ Шаввалин ваз ккебгъру

Шавваль вазли дисру ушварикан Шаввалин ваз Рамазан вазлин кьяляхъ гъюру ваз ву. 1-пи Шавваль машквран йигъ шулу. Му йигъан ушв бисуб гьярам...

Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам...

Тагьажуд гъудгнин заанваликан

Касибвалиъ ваъ, хъа лап девлетра ккундарзуз

Гьарсар касдин уьмур, чан хусусивализ лигну, аьламатнануб ву. Гьарсарин уьмрикан, думу касиб вушра, девлету вушра, китабар дикIуз шулу....

Лайлат уль-Кьадр – му гирами йишв ву

Гирами йишв «Лайлат уль-Кьадр» Аллагьу Тааьлайи ихь умматдиз тувнайи хусуси пешкеш ву. Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна):...

Гирами Рамазандин ваз

КIваъ сикинвал, ляхниъ берекет ибшри!

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь халкьдихъди ляхин апlури йигъан-йигъан жюрбежюр ляхнар рякъруган, мюгьтал шлу месэлйир алахьуру. Аллагьу...

Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Ухьуз гирами Рамазандин ваз туву Сар Аллагьдиз гьямд ибшри, думу...

Мясляаьтнан йикьрар

Натат гъулхьан Ярхла дарди Бина гъиву Мусурмнари. Кьушмиъ гьарсар Чан ляхнихъ хъа. Хабаб Мунзир Ву кlурайир Ихь Пайгъамбриз (Салават...

Гъудгник дару вахтна Кьур’ан урхбан сужда апIбан къайда

Кьур’ан урхбан сужда апIру касдиз 4 рукну а: Ният «Аллагьу акбар» кIури суждайик кучIвуб. Саб сужда апIуб. Салам...

Гъудгник карагьат вуйи ляхнар

Гъудган апIурайи вахтна карагьат вуйи дюшюшарра гизаф а, яни дарапIди гъитиш ужи вуйидар. Дурарикан гьисаб шула: Гъудгниъ тамам апIру...

Мусурман дару касдиин гъудган алапIбакан

Кяфир касдиин жаназа гъудган алапIуб гьярам ву. ДумутIанна гъайри, эгер думу мусурман вуш, кяфир вуш шаквал аш, думуганра гъудган алапIуб гьярам...

Майтихъди аьлакьалу ляхнар

Инсан кечмиш хьпан кьяляхъ, майит жибкIуз гьялак духьну ккунду. Хъа эгер майит дигиш хьуз хъюбгъиш, думуган дишлади жикIуб важиблу...

Кечмиш духьнайидарин багахьлуйириз текелиф капIуб

Инсан кечмиш гъахьиган, текелиф капIуб суннат ву. Майит накьвдик кивайиз текелиф капIуб хъанара ужи ву. Текелиф шубуд йигъандин арайиъ капIруб ву....

Шябандин ваз

Гьюрматлу ватанагьлийир, аьзиз гъардшар ва чйир! Ражабдин ва шябандин вазар Рамазандин вазлихьна ухьу гьязур апIурайидар ву. Думу вазлиз ухьу вари...

Хив райондин натижйир

4-пи январи Хив райондин Хив гъулаъ айи Культурайин хулаъ 2024-пи йисан диндин ляхнарин натижйир адагъбан аьхю серенжем кlули гъубшну. Му...

Хпирин гьарай

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу редакция. Учву гъабхурайи ляхниз аьхю чухсагъул, Аллагь рази ишричвукан. Гьар вазли му газат урхури, жвуваз...

Мясляаьтнан йикьрар

Худайбийиъ Мясляаьтнан Гъапlган йикьрар, Пис жугьдариз Жаза тувуз Кьаст гъапlнийи Мусурмнари. Ихь Пайгъамбар (Салават ва Салам...

Гирами Каламдиан 40 суалназ 40 жаваб

Гирами Каламдикан фу аьгъячвуз? Фукьан ужуйи ухьуз му Каламдикан мялумат а? Фила ва фу дюшюшдиъ думу Пайгъамбарихьна ﷺ назил гъабхьну? Фицдар...

«Ишракь» гъудган

Му гъудган жямяаьтдихъди апIуб суннат дару гъудгнарик кабхъра. Бязи аьлимари «зугья» ва «ишракь» гъудгнар саб ву кIура, хъа...

Гъудган батIил шлу ляхнар

«Аллагьу акбар» дупну гъудгник кучIвбалан кьяляхъ, гъудган ккудубкIайизкьан, гъудган батIил хьуз мумкинвал айи 11 дюшюш...

Пагь, фукьан гюзел сумчир даринхъа?

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир, гьюрматлу гъардшар ва чйир! Магьа гирами Ражабдин ваз улубкьна. Ражаб, Шябан ва Рамазан – му...

Аллагьди ﷻ думу варж йислан чlиви гъапlну

Инсан, кечмиш духьну, варж йислан чlиви хьуз мумкин вуйин? Сабпи фикриан думу даршлу ляхинси рябкъюру, амма Аллагьу Тааьлайин кьудрат аьхюб ву, ва...

Гъудгниз дару вахтна тувру экбер

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу редакцияйин гъуллугъчйир! Фарз гъудгнин вахт улубкьнайиб улупру лишнарикан саб экбер ву. Хъа фарз гъудгниз ктарди, имбу...

Гирами Кьур’ан урхбан талит

Гирами Кьур’ан урхувал Аллагьу Тааьла рази шлу ляхнарикан ву. Пайгъамбарин гьядисдиъ дупна: «Учвкан варитlан ужудар Кьур’ан аьгъю...

Табасаран ва Хив районарин диндин аьгьвалат

Табасаран ва Хив районарин агьалйир чиб-чпихъди лап ужудар аьлакьйириъ айидар ву. Мисалназ, Тlюрягъ, Ничlрас гъулар багахь хьайи Хив райондин...

Аьхю ужара бикlричвуз, жигьилар!

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу редакция! Узу школайиъ мялимвал апlури, магьа 40 йистlан артухъ вуйиз. Гьарсаб йигъ бицlидарин, жигьиларин арайиъ...

Аьлимариз гьюрмат

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу редакция! Йиз суалназ дикъат фикир тувайчва. Узу жвуваз аьгъдруб аьгъю ксарихьан, аьлимарихьан гьерхри яшамиш...

Малаикари инсанариз сигьр гьаз улупнийкlан?

Гьарут ва Марут малаикарихъди аьлакьалу гьядиса Му малаикарин гьякьнаан аьлимарин арайиъ жа-жара гафар а. Саспидари дурар малаикар...

Шуран абйир-бабариз даккунди вушра, думу хпирди гъадагъуз шулин?

Никягь апIувалин шартIарикан саб риш чан вали касди швуваз тувувал ву. Хъа дугъан вали ксарикан сарпир вуди шуран адаш шула. Эгер адашиз ккундарш,...

Аьжузвалихьан уьрхюз себеб шлу гирами аятар

Инсанди апIру заан ужувлан ва савабнан ляхнарикан саб гирами Калам урхуб ву. Мусурман касдиз думу урхбан саваб шула, гьеле думу дидин мянайин...

«Ас-салам» газатдин турнир

Ассаламу аьлейкум, гьюрматлу газат урхурайидар! Ихь газатди магьа, диндин ляхнизси, спортдин гьякьнаанра кюмек тувра. Гьар йисан...

Бабан гьарай

Суал: Ассаламу алейкум, гьюрматлу газатдин гъуллугъчйир! «Ассалам» газат урхури, жвуваз аьгъдруб дубгъури шулза. Учву гъабхурайи ляхниз...

Буржарихьан азад хьуз вуйи дюъйир

Абу Саид аль-Худрийи ктибтура, саб ражари Пайгъамбар ﷺ мистаз гъафиган, дугъаз Абу Умама кIуру кас гъяркъну. Пайгъамбари ﷺ дугъхьан гьерху: «Я...

КучIал апIуз хай шлу дюшюшар

Агьлю Суннайин аьлимарин гафариинди, кучIал апIуваликан шула, мисалназ, саб ляхникан хабар тувруган, думу гьякь дарди тувруган. Ва думу фициб ният...

Жарарик мякялхъян

Аьзиз ватанагьлийир, узуз му бицIи макьалайиъ инсанарик кялхърудариз фициб жаза шулуш, ктибтуз ккундузуз. Гьяйифки ихь арайиъ жарарик кялхъюз лап...

Жилириз лигуз хпири пул ча гъапну...

Саб ражари Пайгъамбар ﷺ аьсгьябарихъди дуснайи вахтна, дина Язиддин риш Асма гъюру. Думу Пайгъамбарихьна ﷺ илтIикIну: «Уву узуз жвуван багъри...

Йиз швушв варитlан ужур вуйиз

Сижарна швушв - му тема гьарвахтна учlруди дугъубжвнайи мисаларикан ву. Му заманайиъ дурарин сар-сариз вуйи аьксивалариан гизаф хизанар ккадахьури...

Адашин васият

Ассаламу аьлайкум, аьзиз газат урхурайидар! Аьхиримжи вахтари йигълан-йигъаз аьламатнан ляхнар арайиз гъюра. Веледариз аба-баб аьгъдру, бицlидариз...

Накьвдик кивбан кьяляхъ

Уьсман асгьябди ктибтурайи гьядисдиъ дупнаки, саб ражари сар кас фаркьат апlбан кьяляъ Пайгъамбари ﷺ накьвдин багахь дугъужвну гъапи: «Ичв...

Суннайиз гъаршу ксар фужар ву?

Аьхиримжи вахтари кми-кмиди гирами Каламдихъди, Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди душну ккунду, кlури, ебхьури шулхьуз. Анжагъ гьядисарихъди душну ккунду,...

Нюкягь фила апlруб ву?

Ассаламу аьлайкум, аьзиз Табасаран халкь! Ихь ватанагьлийирихъди ляхин гъабхури, магьа саб кьадар йисар вуйиз. Хъа аьхиримжи йисари ихь халкьдихъди...

Уьмра бицlи гьяж ву

Аллагьу Тааьлайи мусурмнариз саспи ляхнар фарз вуди дерккна, хъа саспидарсана тамам гъапlиш, аьхю савабар тувра. Аьхю гьяж тамам апlуз кlури ихь...

Пайгъамбарин ﷺ кагъаз

Кьасумов Амир Мирзаевич, Жулжагъ гъул. РФ-йин жюрбежюр искусствойин ва литературайин конкурсдин лауреат ва дипломант: Медаль Москва 1985. Медаль...

Жиларин варитIан ужуб ччвур. Гьаз Аллагьдин ччвур тувуз хай шулдар?

Веледдиз ччвур тувувал мусурман касди апIру жавабдар ляхнарикан саб ву. Веледдиз ужуб ччвур тувувализ хусуси фикир тувну ккунду. Баяриз фуну ччвур...

КкудучIву гъудгнар гизаф кайиган гьапIру?

КкудучIву гъудгнар кьаза апIувал мусурман касдин улихь дугъужвнайи хусуси суаларикан ву. Саб кьадар вахтна гъудгнар дарапIди, хъасин гъудган апIуз...

Йиз багъри Зилдикк: кюгьне тарих ва, гележегдиз умудар

Саб кIулиан тмуну кIулиз гъалин яркврарра, чру яйлагъ хярарра алди ярхи дубхьнайи ГурчIлан табли НитIарин кIулихьиндира, Ергик таблихьиндира, Раси...

Табасаранлуйир Чlарода райондиъ

Ассаламу алейкум, аьзиз ватанагьлийир! Табасаран халкьдин тарихдиъ сабпи ражари вуди мициб маракьлу гьядиса кlули гъубшну. Ихь тарих гьадмукьан дерин...

Табасаран халкьдин мажлис

8-пи сентябри Мягьячгъала ва Каспийск шагьрарин арайиъ тикмиш апlурайи Иса пайгъамбарин ччвурнахъ вуйи Духовный центриъ Табасаран халкьдин аьхю...

Хив райондиъ диндин аьгьвалатнакан

Эвел улихь нумрайиъ Гьаддихъди аьлакьалу сабсана суал: Табасаран райондиъ аьхиримжи вахтари гизаф гъулариъ, инсан фаракьат апруган, улихьган...

Халкьдиз хайир ибшри!

Дяъват отделин цlийи регьбер Табасаран райондин дяъват отделин регьберди Аьбдулжалил Исрафилов тасдикь гъапlну. Дяъват отдели Табасаран райондиъ...

Гунгьарин аьфв апlри, Мирза халу!

14-пи сентябри гизаф йисари Гали-Гюхряг гъулаъ имамвалин вазифйир кlули гъахурайи Мирза халу ихь арайиан гъушну. Му кас Табасаран райондиъ...

Дишагьлийириз серенжем

18-пи авгъустдиъ Хив райондин Хив гъулаъ анжагъ дишагьлийириз вуйи мажлис кlули гъубшну. Му серенжемдиъ Хив райондин имам Шябан Салиховди уч...

Гъудгник кучlвруган, фикир тув…

Гъудган гьарсар мусурман касдиин али фарз ву. Гьаддиз ухьуз фарз гъудгнихъди аьлакьалу вари месэлйир якьинди аьгъяди ккунду. Гьадрарикан саб, жямяаьт...

Гъудгнин дижикlну адру вахтна мистаъ учlвбакан

Мист ибадат апlуз тикмиш дапlнайи Аллагьу Тааьлайин жилиин али хал ву. Саб жюрейинра ибадат дарапlишра, иътикафдиз ният дапlну мистаъ дусбанра кмиди...

Пайгъамбар бабкан гъахьи ваз

Гьюрматлу ватанагьлийир! Магьа Пайгъамбар ﷺ бабкан гъахьи гирами Рабиуль Авваль ваз улубкьна. Гьаддиз ихь газат урхурайидариз ккуни Мугьяммад...

Насигьятнан гаф

Насигьят шли тувну ккуниб ву? Насигьят шлихьан гъадабгъиш ужи ву? Насигьят тувуз лайикь вуйир фуж ву? Гьамцдар хъана жара суаларра арайиз гъюб мумкин...

Нюгь пайгъамбарин чан бализ вуйи васият

Ухькан гьарури уьмрин аьхириъ жвуван багахьлуйириз: баяриз, шубариз, чвйир-чйириз - васият гъибтри шулу. Инсанари чпин васиятнаъ гьаму дюн’яйин...

Мистар артухъ шула, амма дигиш’валар адар

Ассаламу алейкум, гьюрматлу ватанагьлийир. Му макьала бикlурайир аьдати табасаран аьгьли, саб кьадар уьмрин рякъ гъябкъю, читинваларра алахьу кас...

Мистан хялар…

Улихь нумрариъ ухьу Асккан Дагъни гъулаъ ачмиш гъапlу цlийи мисткан мялумат тувнийхьа. Му мист рякъюъ айидариз лап гъулайди шлу йишвахь ккабалгна....

Хив райондиъ диндин аьгьвалатнакан

Мусурман касди, чав фициб аьгьвалатнаъ ашра, чаз фицдар рягьятвалар-читинвалар алахьурашра, Аллагьдиз шюкюр апIували дюн`яйиъ гъягъюрайикьан вари...

Бабан дидар фу-вуш хабар адарнуз?

Бабан мухриъ гъургъушумси убхьури, Улариан гьаз крюбхюраш аьгъдарнуз? Цlайлапанар хътlюкъюрайи дагъдинси, Бабан дидар фу вуш, хабар...

Фикрин цlирар

Инсандин кlван цlюмгълар кайи китабдиз Хашварин чюлиъ йисирвал рябкъидар. Уьмуми фикрар Гизаф улхрурин кlул иццру шул, гизаф лихрурин...

Йиз веледарихъан дерд казуз

Ассаламу аьлейкум, аьзиз мусурман гъардшар ва чйир! Гьаму газат урхури гизаф йисар вуйиз. Магьа узура йиз кlваъ айи дерднакан учвуз мялумат тувбанди...

Пайгъамбари ﷺ му 4 ляхнихьан уьрхюб ккун гъапlну

Му жилиин инсанди адапlурайи вахт гьаруриз имтигьян ву. Думу имтигьян ужувлар тувбииндира шулайиб ву, гьарсаб жюрейин читинвалар тувбииндира...

Райондин диндин ляхнарикан ва мискинар-факьирарин гьялнакан

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир. Дин ва диндихъди аьлакьалу ляхнар ихь уьмриъ гьарган кIакIнаъ айидар ву. Гьарсар мусурман касдиз диндин...

Эгер риш жарарихъди гьергну гъушиш…

Мусурман риш жара балихъди, гьадгъаз хпирди гъягъюз ният ади, гьерхну гъушиш, дугъаз фициб аьзаб а? Мицдар дюшюшар дархьбан бадали, фу дапlну...

Пайгъамбар ﷺ наан айкlан?

Суал: Гьаму жилилан Мугьяммад пайгъамбар ﷺ гъушхъан, думу наан айкlан ва думу айи йишвкан фуну гьядисдиъ дупнайкlан? Жаваб: Гьамусяаьт вари...

Хив гъулаъ аьхю серенжем

Инсан я аьлим духьну ккун, я тялим, ясана гьамрари кlурубдихъ хъпехъурайир. Эгер гьаму рякъярикан сабкьан ктабгъиш, инсандиз чан уьмриъ гизаф рягьят...

Буржар кайириз вуйи кюмек

Абу Саид аль-Худрийи ктибтура: саб ражари Пайгъамбар ﷺ мистаз гъафиган, дугъаз Абу Умама кIуру кас дяркъну, дугъхьан гьерху: «Я Абу Умама,...

Никягь батlил дубхьна, амма…

Инсандик кайи хасиятарикан варитlан заанди дебккнайиб Аллагьу Тааьлайихьан гучl ади хьувал ву. Эгер Аллагьу Тааьлайихьан гучl ади вуш, инсан аьхю ва...

Футнакрарин жергйириан махьан

Заманйир, уьмрар гьарган сабстар вуди шулдар. Халкьдин арайиъ аьдалатра гьаммишан саб вуди гъубзурдар. Амма гьамусдин вахтна пагь фукьан артухъ...

Кьур’ан йигъну урхури гъахьиш ужу вуйин, дарш йишвну?

Суал: Сар кас Гирами Калам лапра артухъ урхуз ккунир ву. Дугъу гьаци гизаф убхуруки, гьеле гьар гьяфтайи тамамди вари Кьур’ан ккудубкIуру. Хъа...

Бурж кьяляхъ тувурдарш, гьапIну ккунду?

Ислам диндиъ сари тмунуриз кюмек апIинай, дупна, гьелбетда, фужкIа саб читин гьялнаъ айи вахтна. Гьацдар кюмек апIуваларикан саб, инсан читин гьялнаъ...

ЧIуру фикрарихъан гунагь айин?

Суал: Саспи вахтари саб дупну лап чlуру фикрар кlулиз гъюри шуйиз, ва гьапlрушра аьгъдарди гъузуйза. Мициб аьгьвалатнакан гизаф фикрар апlури шулза....

Кечмиш хьуваликан Кьур’андиъ улупнайиб

Гьарсаб дакьикьайиъ жилиин 100 кас кечмиш шула, суткайиъ - 150 агъзур кас, хъа сад йисан - 55 млн касдихьна. Хъа кечмиш хьуваликан ухьуз фу...

Табасаран райондиъ цlийи мист ачмиш гъапlну

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ухьуз туву вари ниъматарихъан ва гьацира ухьуз Ислам диндин рякъюъди, дидин къанунарихъди гъягъюз мумкинвал...

Мекка шагьриз...

Кьасумов Амир Мирзаевич, Жулжагъ гъул. Дагъустан Республикайин культурайин лайикьлу работник (2004 й). РФ-йин журналистарин Союздин член...

Фалчйирихьан кюмек…

Фалчивал аьхю гунгьарикан ву, дурари гъапибдихъ хъпехубра аьхю гунгьарикан ву. Гьамци гьар ражари ктибтурашра, имамар-аьлимари кlурашра, гьяйифки,...

Гьяждиз гъягъру вахт

Гьяж Ислам диндин хьубпи мурхьул ву. Думу гьацира гьарсар мусурман касдин кIваъ айи мурад-метлебарикан саб ву. Аллагьу Тааьлайи мусурмнариина гьяж...

Гирами гъурбан машквар багахь шула

Мусурмнарин варитIан асас машквар улубкьура! Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз магьа аьгъзрариинди ихь гьюкуматдиан мусурмнари му гирами машквар Мекка...

Ихь аьлимарин зегьметниин лик иливурдархьа…

«Аьлимар пайгъамбрарин ирс-агьлар ву» - гьамци дупна Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ. Гьаму гьядисдиан гъаври шулхьаки, илим аьгъю дапlну...

Финализ гьязур шулхьа

Магьа улихьнаси Дагъустандин муфтий Аьгьмад-афанди Абдулаевдин «Благонравие праведников» кlуру китабдиан табасаран халкьдин арайиъ...

Жигьил шубарин хизан ккебгъувал

Ассаламу аьлейкум, аьзиз ватанагьлийир! Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз, ихь уьмриъ шулайиб вари Аллагьу Тааьлайин амриинди шула, ва гьарсаб ляхниъ...

РД-йин муфтий шейх Аьгьмад-афандийи тебрик апlура

Ассаламу аьлейкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь(у), гьюрматлу гъардшар ва чйир! Мусурмнариз варитlан заан ва гирами Гъурбан машккврахъди...

Мекка шагьриз...

Гъудгнихь хьадарди апlуз хай даршлу ляхнар

Гъудгнин дижикlну адру касдиз исихъ улупнайи ляхнар апlуб гунагь шула: Гъудган апlуб. Гьамциб гьюкум шула Кьур’ан урхбан суждайизра...

Саламдиз гъафидариз ипIруб гьивбан гьякьнаан

Шариаьтдин фикьгьдин вари китабариъ саламдиз текелифназ дуфнайидариз ипIруб гьивуб карагьат ляхнарикан вуй кIури дибикIна. Хъа эгер инсанари чан...

Кечмиш духьнайирик буржар кади гъахьиган…

Инсан кечмиш гъахьибси, эгер дугъак Аллагьу Тааьлайин, ясана инсанарин улихь буржар каш, кечмиш гъахьирин рюгь буржариккан азад хьпан бадали, гьадрар...

Таяммум апIбакан

Таяммум руг ишлетмиш апIури гъудгнин жикIубдиз кIуру. Таяммум – Мугьяммад пайгъамбарин умматдиз тувнайи рягьятвал ву. Таяммум апIбан...

Инсанариз кюмек ва дурарихьна гьюрмат

Аллагьди Гьаънайири гъапну: «Инсанариз кюмек апIурайирин ликар Аллагьу Тааьлайи СиратI гъяд`ин ижми апIуру». Пайгъамбри () къайдра...

Дурар гъавриъ гъахьнийкlан?

Аллагьу Тааьлайин кьудратлувалариз мухур гьивуз шлу кьувват инсанарихьан яратмиш апlуз шлуб дар. Анжагъ таваккул Аллагь… Коммунист...

Гъудгнин жикlбан фарзар

Гъудгнин жикlруган тамам дапlну ккуни 6 рукун а: Сабпиб – ният. Фарз ният маш жибкlуз хъюгърайи вахтна апlуру. Ният гьамци апlуру:...

Куркак гъулаъ цlийи мист

Ассаламу алейкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь багъри Табасаран гьарсарин кlваз мани ва гюрчег йишв ву. Му юрдарин хьадукран чрушин арайиз гъюрайи...

Мекка шагьриз...

Рамазандин вазлин кьяляхъ Шаввалин ваз ккебгъру

Лукьман пайгъамбарин насигьят

Гьямд ибшри сар Аллагьдиз (ﷻ) ухьу мусурмнарди халкь апIувализ! Гьюрматлу мусурман гъардшар ва чйир, ухькан гизафдарин ухьу фу бадали халкь дапIнаш,...

Му жюре инсанарин туба кьабул апIидар

Аллагьу тааьлайи Чан лукIариз туба апIувал гунгьарихьан вуйи дарманси дебккна. Гунагь кайи, ясана жара ужуб дару ляхин гъапIу касдихьан, кIваантIан...

Илим аьгъю апlбан эдебар

Илим аьгъю апlрури, сабпи нубатнаан, дидкан мянфяаьт ктабгъуз ва жвувлантина имбударизра мянфяаьт тувуз кIури, ужуб ният дапlну ккунду. Ният...

Мукьадар гьядисар дугъаз фици кlваинди гъузнийкlан?

Абу Гьюрайра Пайгъамбарин ﷺ ляхнарикан, гафарикан артухъди хабар туву асгьябарикан ву. Думу касдин му кьадар гьядисар фици кlваинди гъузнийкlан? Му...

Лайлат уль-Кьадр – му гирами йишв ву

Женнетдин гъуйи

Медина шагьрин гъирагъдихь, Пайгъамбарин ﷺ мистхьан 5 км манзил ади, «Вади аль-Акьикь» кIуру йишваъ багъдиъ шид айи гъуйи айи. Думу...

Шейтlан ярхла апlру дюаь

Шейтlан инсандин варитlан чlуру душмнарикан ву, думу гьарган инсандихьна багахь хьуз чалишмиш шулу ва саспи вахтари ифдин табариъдира кмиди...

Хулаъ учlвган салам тув

Хулазди учlвруган, гизафдарин салам тувуз кlваълан гъябгъюру, гьеле думу лап фикир тувну ккуни дюшюш вушра. Бицlидихъанмина веледдарра кмиди...

Мициб талит гьеле гъабхьундар

Табасаран улихь вахтарихъанмина гизаф аьлимар, илмиин юкlв али инсанар ади гъахьи йишв ву. Му ляхни ихь халкьдин Ислам диндихьна ккунивал айиб...

Машквар мубарак ибшри!

Дагъустандин муфтий, республикайин аьлимарин Советдин председатель шейх Аьгьмад-афандийи гирами машкврахъди тебрик апlура. «Ассаламу...

Ушвар дисбан гьякьнаан

Гирами Рамазандин вазли ушвар дисувал Ислам диндин юкьубпи мурхьул ву. Йигъандин арайиъ фукIа дирипIри-дурубхъри ушвар дисувал Аллагьу Тааьлайи, саб...

Сацlибди дустваликан

Дегьзаманйирихъанмина дустваликан риваятариъ ужудар, хайирлу теклифар диву инсанар гизаф духьна. Дугъриданна, инсандиз ужуб яшайиш бадали дуствал...

Гирами Рамазандин ваз улубкьура

Магьа гьаму вазлиъ гьарсар мусурман кас ккилигурайи, Аллагьу Тааьлайи заанди дебккнайи гирами Рамазандин ваз улубкьура. Му вахт Аллагьу Тааьлайи...

Хяларихьна эдебнан гьякьнаан

Гьарсаб хизандиз хялар шулу ва хяларихьна аьхю гьюрматра ади шулу. Думу заан ва Аллагьу Тааьла рази шлу ляхнарикан ву. Гьаци вуйиган, хялижвувахьна...

Ужур гъунши

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Гьаз вуш гьациб фикир шулуки, гьарсар касди чан гъуншйирилан думукьан ужуб фикир апlурдар кlури,...

Хив гъулаъ дишагьлийириз серенжем

20-пи январиъ Хив райондин Хив гъулаъ дишагьлийирин аьхю мажлис кlули гъубшну. Му мажлиснан метлеб диндин аьгъювалар за апlуб, жвуваз аьгъдруб...

Накьвдин аьзабнахьан уьрхру 4 ляхин

Ухьу апlурайи вари ужувлан ва харживалин ляхнар малаикари дикlура. Гьамдиан ачухъ шулаки, Гъиямат йигъан дурарихъан гьисаб-суалра...

Кьур’андин варитlан бицlи сура фунуб ву ва душваъ фтикан дупна?

Гирами Кьур’андиъ 114 сура а. Аллагьу Тааьлайин Калам варитlан багьаллу «Аль-Фатигья» сурайилан ккебгъра ва «Ан-Нас»...

Ичв суалариз жавабар

Суал: Дишагьлийириз хулаъ айи вахтна жилиринубсиб шалвар алабхьуз ихтияр айин? Жаваб: Дишагьлийи Шариаьтдиинди жара чаз мягьрам дару жилар хьайи...

Гирами вазарихьна мусурмандин рафтар

Магьа гирами вазариъ учlвнахьа. Ражабдин ваз сарун чан аьхириз гъюра. Ухьуз саб артухъ хабарра даршиди, Шябандин ва Рамазандин вазарра улдучlвиди....

Пайгъамбари ﷺ чагъ хьуваликан гъапи гафар

Пайгъамбари ﷺ чан кьяляхъ гъюру насларин дюн’яйин ляхнарикан ктибтури, инсанар чагъ хьувалин гьякьнаанра гъапну. Мидкан гьядис имам...

Васиятнама

---7--- Яр-дуст, мярифат адар Уьмрикан файда адар. Дерди-гьялиз дин гъардаш Дициб девлетра адар. ГьапIхьа, Пейгъамбрар имдар, Халкьар...

Юкьур хпирикан вуйи ихтилат

Сар девлетлу ариш-веришчийиз юкьур хпир айи. Дугъаз дурарикан варитIан ккунир юкьубпир гъахьну. Дугъаз уткан палтар гъадагъури, дугъахъди апIру...

Фарз гъудган кьатI апIуз ихтияр айи дюшюшар

Гъудган ихь диндин хусуси мурхьларикан саб ву. Мусурман касди йигъан апIру хьуб гъудган инсан гунгьарихьан, чIуруваларихьан ярхла апIуз себеб шулу....

Аллагьдин рягьимлуваликк ккадру инсанар

Ужудар ляхнар апIури, сабпи нубатнаан, ухьу Аллагьу Тааьлайин разивал абгурахьа. Гьаддихъди сабси, вари улупнайи фарзар, къанунар уьрхюри, Аллагьу...

Кечмиш гъахьи кас жикlбан мяна фу ву?

Велед бабкан гъахьихъанмина, тап кечмиш хьайизкьан, дугъан уьмрихъди аьлакьалу суаларин сан-гьисаб адар. Гьадрарикан саб инсан чан аьхирихъна...

Ихь Пайгъамбарикан ﷺ адлу инсанарин гафар

«Узу гьарган Мугьяммаддин диндихьна аьхю гьюрмат ади шуйза. Йиз фикриан му аьламатнан дин ву ва гьаддиз инсанарра дидихьна багахь шулу. Йиз...

Фидакарвал, рюгьлувал ва жумартвал

Аьгъю йибхьай, жумартвалин асул, жарадариз фукIа гъурбан апIруган, читинвалар алалахьуб ву. Гьацира дупна: «Жумартвал – сабпну...

Жямяаьт гъудгникан жикъиди

Жямяаьт гъудган суннат-муаккада ву, яни думу ижми суннатарикан шула. Гъудгнарикан жямяаьтдихъди апIуз варитIан заан вуйиб гвачIиндин гъудган ву,...

Аьршдин нур ал Жулжагъ гъул`ин

Кьасумов Амир Мирзаевич, Жулжагъ гъул. РФ-йин жюрбежюр искусствойин ва литературайин конкурсарин лаурет ва дипломант: Медаль Москва...

Табасаран чIал: заманайи улихь диврайи месэлйир

Ихь табасаран халкь чан дерин тарих, маракьлу ирс, девлетлу чIал ва хусуси меденият айи Кавказдин ерли халкьарикан саб ву. Ихь халкьдин арайиан...

Мясляаьтнаъ уьмур хъапl

Аьгъюди гъузай, мусурмнар, шли мясляаьтнаъ уьмур хъапIраш, гьадгъу шагьиддин уьмур хъапIра. Инсанарихъди ислягь аьлакьйир уьрхюрайир пайгъамбрарин ва...

Мугьяммад пайгъамбар наан айкlан?

Суал: Гьаму жилилан Мугьяммад пайгъамбар гъушхъан, думу наан айкlан ва думу айи йишвкан фунуб гьядисдиъ дупнайкlан? Жаваб: Гьамусааьт вари...

Инсанарихьна малаикар гъюру 7 йишв

Малаикар Аллагьу Тааьлайин махлукьатар ву ва Чав гъапиб, аьксивал адарди, тамам апIрударра ву. Дурар я фукIа ипIрудар, убхърудар дар, я нивкIуз...

Аллагьу Тааьлайиз лукl`валин лишнар улупуб

ЛукI`вализ чан хас вуйи лишнар а: улихь месэлйир дидривуб, гьаз гъапиш варибдиз Аллагьу Тааьлайи дибикIна; Аллагьу Тааьлайи дибикIнайиб лукIраз, чав...

Васиятнан чешнейиан

Васиятназ вафалу кас, Хасиятназ камалу шул. Абйирилан гъубзнайи дарс, Илмарин шагь, гьам пайдагъ шул. Велед балали абйир-бабари шлубкьан...

Гъибайинна футнийирин гьякьикьат

Аьгъю йибхь, Аллагьди увуз кьувватра туври, Пайгъамбри гъапну: «Футна (гъиба) – уву инсан дугъаз даккни гафниинди кIваин апIуб...

Бабан чIалар ахтармиш апIру центр

2016-пи йисан думу вахтна Дагъустан Республикайин кIулиъ айи Р. Гь. Аьбдулатиповдин теклифниинди 21-пи октябрь Дагъустандин культурайин ва чIаларин...

Нач`валин гьякьикьат

«Гьяя» кIуру гафнан мяна гъапIу ляхнин нач`вал ва кIван утанмиш`вал ву. Хъа суфйирин «гьяя» гафнан мяна нач`вал ва юкIв умун...

Дамагълувал фу вуйкlан?

Инсандин чаз айи гьюрмат, ккунивалианси, разивалианра чахьна айи табиаьтдин гьисс ву. Бязи инсанар жвув кьадарсуз ккунивалиан, Аллагьдин ﷻ...

Бахилвалинна даккнишнан гьякьикьат ва дурарин аьхир

Аллагьу Тааьлайи сар шлизкIа уж`вал гъапIиган, бахилвализ гьадму инсан дугъаз гъапIу хайирлуваларихъ мягьрум духьну ккунди шулу. Хъа даккнишнакан...

Бурж кьяляхъ тувурдарш, гьапIну ккунду?

Гъибайикан, футнийирикан дупнайи гафар

Аллагьдиз ﷻ багахь вуйи лукIарин, инсан чIуру гьюрслуваларихьан, гьибайин хатIалувалихьанна мурдалвалихьан уьрхру, кьиматлу гафар ухьухьна...

Асгьябари фана дюн`яйикан гъапи келимйир

Хайлин динагьли аьлимарина асгьябари хъайи-хъайибси ухьуз фана дюн`яйин къанажагъдикан ва му дукIну гъягъру дюн`яйин хатIасузваларикан...

Эдеблувал улупру мисалар

Ухьухьна асгьябарин улихьди гъушу вакиларикан хайлин аьламатнан гьядисар дурукьна. Саспидариз думу гьядисар мумкин ву кучIлиндарсира рякъюз, амма...

Мусурман дару касдиин гъудган алапIбакан

Кяфир касдиин жаназа гъудган алапIуб гьярам ву, думутIанна гъайри, эгер думу мусурман вуш, кяфир вуш шак`вал аш, думуганра гъудган алапIуб гьярам...

Ккудубшу гъудган жямяаьтдихъди кьаза апIуз хай шулин?

Жвуван ккудубшу гъудган сабпи мумкинвал хьубси кьаза апIуз чалишмиш духьну ккунду. Хъа эгер гъудган саб улупнайи гьюрматнан себеб адарди...

Экбер тувру вахтна хай даршлу ляхнар

Экбер гъудгниз теклиф апIувал ву. Инсанар яшамиш шулайи йишваъ экбер тувуб вари жямяаьтдиин али фарз ву (фарз аль-кифая). Эгер...

Фана дюн`яйин уж`валарикан юкIв ктабтIуб

Фанавалихъан юкIв ктабтIувалин мяна (зугьд), фу дапIнура, сар Аллагьу Тааьла ктарди, имбу вари мал-девлетнахьан, гъазанмиш гъапIу варибдихьан...

Мугьяррам, цIийи йисандин сабпи ваз

Мугьяррам мусурман календариинди цIийи йисандин сабпи ваз ву. Думу дявйир апIуз, ифи удубзуз ва гьамцдар жара чIуру ляхнар гъахуз гъадагъа...

Диндикан хабар адруриз вуйи жаваб ккебехъуб ву

Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз ухьу мусурмнар вуйивализ. Мусурман Аллагьу Тааьлайин фарзар тамам апIрур духьну ккунду. Саспи дюшюшариъ...

Дагъустандиъ суфизм тарабгъуваликан

Шариаьт ва тIарикьат. Фукьан уткан даринхъа му кьюб гаф, фукьан утканди ебхьурдаринхъа! Му гафар текрар апIруган, кIваз рагьят шулу. Гьямд ибшри...

Ихь ватанагьлийир гьяждиъ

Гьюрматлу ватанагьлийир, аьзиз дустар! Гьяж тамам апlувал гьарсар мусурман касдин фарзарикан ву ва гьарсар мусурман касдиз тамам апlуз юкlв хъайи...

БицIидариз фикир тувай

Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Сабпибди бицIириз улупну ккуниб, Аллагь ﷻ Сар вуйивалин гьякьнаан шагьидвал апIру гафар ву: «Ла илагьа иллаллагь…» БицIир...

Ислам дин хьайиз аьрабари гьяж фици апIури гъахьнийкIан?

Ухьуз мялум вуйиганси, Ислам дин хьайиз улихь вахтарира гьяж апIури гъахьну. Думу вахтна аьрабари гьяж апIбан къайда гъи мусурмнари апIрубдихьан аьхю...

Абйирин ирс ва Аллагьдин аманат

Гизаф миллетар ва чIалар ади хьуб Аллагьу Тааьлайи инсандиз халкь дапIнайи ниъматарикан саб ву. Фицики Гирами Кьур`андиъ дупна (мяна): «Эй инсанар!...

Касибвалиъ ваъ, хъа лап девлетра ккундарзуз

Гьяйванат убккбан къайда

Йикк ипIуз хай шлу гьяйванатар кьюб йишваз жара шула: Убккувал адарди ипIуз шлудар, гьеле думу кечмиш гъабхьиб вушра –...

Зуль-гьижжа вазлин эгьемият фициб ву?

Магьа гирами Зуль-гьижжа ваз багахь шула. Му ваз Ислам диндин хьубпи мурхьул вуйи гьяж тамам апIуз ккунидар ккилигури шлу ваз ву. Гьаму вазлиъ вари...

Гьяждиз гъягъру вахт улубкьура

Гьяждиз гъягъру вахт улубкьура Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу мусурман гъардшар ва чйир! Гьяж гьарсар мусурман касдин кIваъ айи...

Жвувак бурж кади, имбудариз садакьа тувуз хай шулин?

Садакьа – ужудар ляхнарин варитIан кIули айидарикан гьисаб ву. Аллагь бадали мюгьтаж’вал айидариз фукIа тувувал садакьа шула....

Уьзриан гъудган апIуз шуладарзухьан

Гьамциб читин ляхин алабхъназуз. Узуз айи уьзриан, яни жвур дебккуз даршлувалиан, гъудган апIуз гизаф манигъвалар шули гъабхьунзуз. Гьамус саб кьадар...

ХатIа гъабхьиган гъудган кьатI апIуваликан

Суткайиъ хьуб гъудган апIувал гьарсар мусурман касдиин али фарз ву. Фунуб вушра фарз вуйи ляхин, дидихъ хъюгъхъанмина, кьатI апIуз хай...

Илимдин гъуллугъчи, педагогвалин устад

Бабан чIалнан мялим хьуб, думу уьбхбан, артмиш ва ахтармиш апIувалин зегьметнак аьлимвалин пай кивуб гъийин заманайиъ думукьан рягьят ляхин дар....

Пайгъамбарин ﷺ накьвдихъна зиярат апIуб

Пайгъамбарин ﷺ накьвдихъна гъягъюб сунна ву ва Аллагьу Тааьлайин улихь варитlан ужудар ляхнарикан саб ву. Ибну Уьмарихьан вуйи гьядисдиъ дупна: مَنْ...

Рамазандин вазлин кьяляхъ Шаввалин ваз ккебгъру

Шавваль ваз Рамазан вазлин кьяляхъ гъюру ваз ву. 1-пи Шавваль машквран йигъ шулу. Му йигъан ушв бисуб гьярам дапIна. Хъа му йигъхъантина вуйи...

Хпирикан гьапIрушра аьгъдарзуз

Хпирикан гьапIрушра аьгъдарзуз Учу ич хизан ккебгъу йигъланмина узхьанна йиз хпирихьан саб гафнахъна гъюз гьелелиг дубхьнадарчухьан. Гьарсаб узу...

Мистарин заан дережайикан

Мистар Аллагьу Тааьлайин жилиин али хулар ву. Гьарсар мусурман касди мистарихьна чаан удукьруси гьюрмат уьбхюз, эдеб уьбхюз чалишмиш шулу....

Мялумат

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Телеграм мессенжериъ табасаран чIалниинди гъабхурайи «ЙИЗ ТАБАСАРАН» группайин модераторари...

Табасаран ва Хив районариъ аьлимарин маджлисар

Инсанди фунуб вушра ужувлан ляхин апIуз ният гъапIган, дидкан мянфяаьт даршиди гъубзурдар. Имамари, аьлимари, мажлисар апIури, ихь халкьдиз аьхю...

Шаири гъибикIуб наслариз гъубзру

Ухьуз мялум вуйиганси, ихь багъри табасаран чIалнан, ихь халкьдин тарихдин жюрбежюр месэлйир ахтармиш гъапIу ва гьамусяаьтра лихурайи...

Ратибат-суннатар

Жямяаьтдихъди дарди апIру суннат гъудгнарик «Ратибат» суннатарра кахьра. «Ратибат» – фарз-гъудгнарин улихь ва кьяляхъ...

Ушвар дисбан гьякьнаан

Читинвалар аьгь апIбаз себеб шлу 10 аят

Ихь уьмур гьарган дигиш шулайиб ву, инсан гагь за шулу, гагьсан жара гьялназ гъюру, читинваларна рягьятвалар саб тмунубдихъди гъюрудар ву. Улхьан...

Мусурман касдиз фарз вуйи 8 келима

Гьаму гафариинди гьарсар касдин уьмур ккебгъру ва ккудубкIуру. Дурар гьадмукьан лазим вуйидар вуки, гьятта дурарикан лайикь вуйиганси ктибтуз ва...

Гирами Рамазандин ваз улубкьура

Ужувлан ляхниъ аьхю шадвал

Фуну касдиз вушра, чав гъапIу ужувлан ляхнизна, гафназ чухсагъул кIуруган, хуш шулу. Гьацира инсандиз хуш шулу, чав гъапIу ужувлан ляхнихъди...

Абдулла ибн Гьюзайфа ва Персияйин паччагь

Гьижрайиинди 6-пи йисан Пайгъамбари ﷺ Аьбдуллагь ибн Гьюзайфайиз Персияйин паччагь Хосровдихьна кагъаз рубкьуб табшурмиш апIуру. Думу вахтари...

Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Суал: Дишагьлийириз хулаъ айи вахтна жилиринубсиб шалвар алабхьуз ихтияр айин? Жаваб: Дишагьлийи Шариаьтдиинди жара чаз мягьрам дару жилар...

Кечмиш шлуган, имандихъ мягьрум апIру ляхнар

Инсан гьаму дюн’яйиллан гъягъювал лап читин ляхнарикан ву. Хъа варитIанна читин ляхин вуйиб, эгер инсан ислам диндиъ адарди кечмиш гъахьиш,...

МикIар хъайиган урхру дюаь

МикIарин терефназди фукIа чIуруб пуб карагьат ву, дици пувалиан аьжузвал арайиз гъюру, кIурира дупна. МикI хъайиган, дидкан айи мянфяаьтнакан ккун...

Ичв шубариз чан жилириз ужур хпир хьуз улупай

Хизандин уьмриъ деету гъалатlар ахтармиш апlбан бадали, психологдин кюмек ккун апlури илтlикlу гизаф дишагьлийири гьамци кlури шулу: «Дадайи...

Мусурман касдиз галстук идибтIуз ихтияр айин?

Ассаламу алейкум, аьзиз мусурман чвйир ва чйир! Мусурман касди галстук идибтIбан гьякьнаан гизаф улхувалар шулу. Саспидари, хай шулдар, хъа...

Накьвдиз гъягъяйизкьан му гафар уьрх

Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз, салат ва салам ихь Пайгъамбариина ﷺ, Дугъан асгьябариина ва хизанариина. Адлу аьлим Сагьл бин Аьбдуллагь...

Мистан гъуншйир фужар ву?

Гьюрматлу мусурман гъардшар ва чйир! Имамари вяза апIруган, инсанариз жямяаьт гъудгнариз мистаз гъачай кIури, фици кми-кмиди теклиф апIури шулуш,...

Мистаъ учIвган апIру суннат-гъудган

Мист Аллагьу Тааьлайин жилиин вуйи хал ву кIури, гьарсар касдиз кми-кмиди ебхьури шула. Гьаци вуйиган, мистахъди аьлакьалу жюрбежюр суаларра арайиз...

Пайгъамбари ﷺ гъадагъа дапIнайи 5 жюре палат

Мусурман касди алабхьру палат Пайгъамбари ﷺ диву рякъюз тялукь вуйиб дубхьну ккунду. Пайгъамбарин ﷺ гьядисарианъ ва асгьябарин гафариан, Пайгъамбари...

Суннайиинди уьзрихьан сагъ хьуз 3 себеб

Пайгъамбарин ﷺ суннайиинди, инсанди чаз айи уьзрариз сагъ хьуз себебар агну ккунду. Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ дупна: «Аллагьу Тааьлайи фициб уьзур...

ШейтIни туву насигьятнан гаф

Му аьламатнан дюшюш Пайгъамбарин ﷺ асгьяб Абу Гьурайрайихъди гъабхьиб ву. Думу касдиз мусурмнарин уч гъапIу закатуль фитIрайиз лигуб табшурмиш...

Касибарихъди ужудар аьлакьйириъ йихьай

Гьямд ибшри Аллагьдиз ﷻ, ухьухьна Мугьяммад пайгъамбар ихь ужустар гъиллигъар, эдеблувалин къайдйир ккабалгуз гьаъбан. Мидин гьякьнаан Аллагьу...

Женнетдин вари раккнарихъна теклиф апIру инсанар

Женнетдин вари раккнарихъна теклиф апIру инсанар Аллагьу Тааьлайи Чан амрар тамам апIру ксариз женнет кьисмат дапIна. Гьаму жилилан Аллагьу...

Садакьа 70 жюре балйирихьан уьрхюз себеб шулу

Садакьайи мусурман касдин уьмриз аьхю асар тувру, дидкан халкьдизра мянфяаьт а. Садакьа тувбиинди инсанарин арайиъ гъардаш’валин гьялкъйир ижми шулу,...

«Ассалам» газат гьарурин хулаз

Аьзиз ватанагьлийир! Аллагьу Тааьлайи, ухьу му жилиина ибадат апIуз кIури халкь дапIнайидар вуйиз, дупна. Ибадат гъапиган, Чав гьаспикк ккаъри, Чав...

Жилири чан кьюбпи хпириз тIалакь тувну

Жилири чан кьюбпи хпириз тIалакь тувну Суал: Жилири, сарпи хпириз хабарра адарди, кьюрпир гъидисну ва кьюрпирин улихьра, чпин никягь айиваликан...

Дадайин никк

Узуз гьаму бицIи макьалайиъ, велед бабкан гъахьиган, дугъу чан веледдиз мухрилан тувру никк фукьан мянфяаьт айиб вуш, ктибтуз ккундузуз. Ислам диндин...

Жвуми йигъандин 5 суннат

Аллагьу Тааьлайи жвуми йигъ гьяфтайин имбу йигъарик варитIан заанди дебккна. Му йигъ муъмин касдиз гьар гьяфтайиъ текрар шулайи машквар ву. Гьар...

Нюкягь ва тIалакь Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди

Пайгъамбарин ﷺ гьядисариъ дупна: «Зина апIувал футнайиз, инсанар йивну йихувализ, мархь хътабтIувализ, берекет цIиб хьувализ, инсанариз аьгъдру...

Ихь халкьдин тарихдиъ сабпи ражари…

Дада, хпир, чи, дишагьли - саб гафниинди, мусурман чйир! Гьамшваъ ухьу ктуху гьарсаб гафнаъ аьхю мяна а. Жилиин инсанар яшамиш хьуз хъюгъхъанмина...

Санкт-Петербург шагьриъ табасаран халкьдин йигъ гъабхьну

Пайгъамбар ﷺ бабкан гъахьи ваз фукьан берекетнануб ва заануб даринхъа?! Магьа фукьан йисар, аьсрар гъягъюрашра, мусурмнари ккуни Мугьяммад Пайгъамбар...

Вакьф фу-вуш ва дидин шартIарикан жикъиди

Ассаламу аьлейкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Узуз гьаму бицIи макьалайиъ вакьф фу-вуш ва, думу тамам хьпан бадали, фицдар шартIар аш, гьадрарикан...

Инсанарин чIуруваларихьан уьрхру 4 дюаь

Пайгъамбар бабкан гъахьи ваз

Гьюрматлу ватанагьлийир! Магьа Пайгъамбар ﷻ бабкан гъахьи гирами Рабиуль Авваль ваз улубкьна. Гьаддиз ихь газат урхурайидариз ккуни Мугьяммад...

Дагъустандин тарихдиъ сабпи ражари вуди

Дагъустандин халкь аьламатнан ва заан хъуркьувалар айиб ву. Фициб читин гьялнаъ ашра, ужувлан ляхнар заан дережайиинди кIулиз адагъуру. Мягьячгъала...

Рягьматлу Зейнуддин халуйин ччвурнахъ аьхю маджлис

«Аьлимар пайгъамбрарин ирс-агьлар ву» - гьамци дупна гирами гьядисдиъ. Ав, аьлимарин рякъ Аллагьу Тааьлайинра, халкьдинра улихь лап жавабдарвал айиб...

«Фатигья» ягъалди ва жвувакди урхбан гьякьнаан

Пайгъамбар ﷺ миъраждиз гъушган, Аллагьу Тааьлайи суткайи хьуб гъудган фарз гъапIну. Хъасин Жабраил малаикди Пайгъамбариз ﷺ, гъудгнар фици ва фу...

Ислам диндиъ айи ахтармиш’валар

Гъийин заманайиъ сарун гьич саринра гьаму дюн’я, ва вари аьлам саб тяйин вуйи къайдайиинди ва лайикь вуйиси дивнайибдин саб шак’валра адаршул....

Наврузбег Эфенди бабкан духьну 140 йис

Учу Халгъарин гъулаз хъуркьрайиган, дина гъягъюрайи рякъюъ инсанар айи машинар жвери-жвериди алахьуз хъюгърайи. Хъа учу гъулан гъирагъдиъ ерлешмиш...

Гирами Кьур’андикан 25 аьламат

Аллагьу Тааьлайин гирами Кьур’ан жилиин варитlан гизаф урхру китаб ву. Душваъ сарихьанра инкар апlуз даршлу ляхнарикан улупна. Му Калам аьламатнануб...

Хъугъ`вал уьбхюваликан йирхьуб гьядис

Гъийин йигъан гизафдари гьамусдин вахтнакан ва инсанарикан ужудар дару гафар кIури шулу. «Гъийин йигъан гьич сар касдиинра хъугъ`вал апIуз шулдар»,...

Пайгъамбари ﷺ швнуб ражари гьяж ва уьмра тамам гъапIну?

Гьяж Ислам диндин мурхьларикан саб ву. Мумкинвал айи гьарсар мусурман касди уьмриъ саб ражарикьан гьяж ва уьмра тамам дапIну ккунду. Хъа шулуш,...

Ихь ватанагьли Мягьячгъала шагьрин имам ву

Ассаламу аьлейкум, гьюрматлу газат урхурайидар! Ихь халкьдиз магьа нубатнан шад хабар: ихь ватанагьли Мугьяммадтlагьир Аьгьмадов Мягьячгъала шагьрин...

Табасаран чIалнан дерин тарих

(чIал тешкил ва артмиш хьубкан) Мялум вуйиганси, деврариан деврариз илимдин жа-жара цирклар артмиш хьубахъди сабси, муганаз айи мялуматвалар,...

Пайгъамбариз ﷺ ихь ляхнарикан хабар айкIан?

Суал: Ихь Пайгъамбариз ﷺ ухьу апIурайи ляхнарикан хабар туври шулу кIуру гафар гьякьлудар вуйкIан? Эгер гьякьлудар вуш, фуну йигъан хабар туври...

ГъизилтIан багьалу 7 насигьят

Гьаму макьалайиъ гирами Каламдиан ва Пайгъамбарин ﷺ суннайиан жигьилариз вуйи насигьятар кIваин апIидихьа, жигьилари дурар чпин уьмриъ ишлетмиш апIур...

Зуль-гьижжа вазлин эгьемият фициб ву?

Магьа гирами Зуль-гьижжа ваз улубкьна. Му ваз Ислам диндин хьубпи мурхьул вуйи гьяж тамам апIуз ккунидар ккилигури шлу ваз ву. Гьаму вазлиъ вари...

Дагъустандин Муфтий, шейх Аьгьмад афандийи мусурмнар улубкьурайи гирами машкврахъди тебрик апIура

«Ассаламу аьлейкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь. Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз, ухьуз му гирами машквраз ккилигуз,...

Аьлим, мялим, гафнан устад Б. Ханмягьмадов

Табасаран чIалниинди урхуб-бикIуб ккебгъбаъ, табасаран чIалнан ва литературайин китабар дикIбаъ ва дурар чап апIбаъ диб дивур, ухьуз аьгъюганси, ихь...

Буржар кайирин садакьа кьабул апIуйкIан?

Садакьа шариаьтдиъ мал-мутму харж апIбан къайдйирикан саб ву. Садакьайикан, гьадму туврайи касдизси, имбу ксаризра аьхю мянфяаьт а. Садакьа тувбиинди...

Илимдиъ чан хусуси шил хъапIрайи аьлим ва педагог

Ухьуз мялум вуйиганси, табасаран чIалниинди яркьуди урхуб-бикIуб ккебгъбаъ гьамусяаьт ухьу ишлетмиш апIурайи алфавит ва сабпи букварарна учебникар...

Вахтар гъягъюра…

Йигълан-йигъаз Гирами Кьур’андиъ дупнайибдихъди, Пайгъамбарин гьядисарихъди гъягъюз читин шула. Хусуси вуди жигьил наслариз. Пайгъамбари дупна,...

Жилар жиларси, хъа дишагьлийир дишагьлийирси духьну ккунду

Магьа хьад улубкьна, му йисандин вахт гъафиган ухьуз алахьурайи саспи ляхнарикан гьичра дарпиди гъузуз шулдар. Гъийин йигъан ухьуз гизаф жигьил баяр...

Пайгъамбарин ﷺ накьвдихъна зиярат апIуб

Гьюрматлу ватанагьлийир! Гьаму макьалайиъ Пайгъамбарин ﷺ накьвдихъна гъягъюваликан улхидихьа. Пайгъамбарин ﷺ накьвдихъна гъягъюб сунна ву ва Аллагьу...

Дадайин сес

БицIириз гьеле чав бабан фуниъ имиди дадайин сес ва дугъан юкIв фици ебгурашра кмиди аьгъю шулу. Дадайин сес имбу сесерихьан лапра ачухъди жара...

Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьрайидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу...

Рамазандин вазлихьна гьязур йихьай

Магьа апрелин эвелиъ гирами Рамазандин ваз улубкьура. Му ваз гьарсар мусурман кас ккилигурайиб, Аллагьу Тааьлайи инсанариз вари вазарин арайиан заан...

Аьхиратдиз гъягъюри…

ЙикIувал фу ву ва йикIувалин кьяляхъ рюгьнакан фу шулу? Инсанди учв бабкан гъахьи йигъланмина Аьхиратдикан аннамиш`вал ади шулу. Му ляхникан аьянвал...

Имам Магьди фила удучIвуру?..

Имам СуютIийин «АльГьави» китабдин 472-пи машнаъ дупна: «Имам Магьди, футнайин вахт улулубкьди ва вари гьарам гьялалси дарапIкьан гагьди,...

Хизан ккебгъувалин мянфяаьт

Хизан ккебгъувалиъ гизаф аьхю мянфяаьт а. Му макьалайиъ, ихь жигьилариз мяняаьтлу насигьят хьпан бадали, му ляхникан яркьуди ктибтидихьа. Аллагьу...

Жарарик мякялхъян

Жилириз хъайивал апIузди хпири пул ча гъапну

Табасаран чIалнан орфографияйикан ва алфавитдикан

Литературайин чIалнаъ лингвистика илимди ва жямяаьтлугъди тяйин дапIнайи лексикайин, орфографияйин, орфоэпияйин ва грамматикайин къайдйир уьрхюра....

Гирами Кьур’андиъ улупнайи шагьрар ва гьюкуматар

Гирами Калам Аллагьу Тааьлайи вари инсанарихьна ва жинарихьна гьапIнайиб ву. Думу Аллагьу Тааьлайин инсанарихьна гьапIу аьхиримжи Китаб ву. Кьур’ан...

Буржарихьан азад хьуз вуйи дюъйир

Абу Саид аль-Худрийи ктибтура, саб ражари Пайгъамбар ﷺ мистаз гъафиган, дугъаз Абу Умама кIуру кас гъяркъну. Пайгъамбари ﷺ дугъхьан гьерху: «Я Абу...

КучIал апIуз хай шлу дюшюшар

Дада, йиз кlван дарман

Дада-дада, кlури, магьа гъягъюра вахтар. Гъибди гьарурин уьмриъ гьациб йигъ, ккунийкlан саб ражарикьан дада рякъюз улариз, кlури. Саспи дюшюшариъ,...

Мизан ихь ляхран ерцру терезар ву

Гъиямат йигъан му жилиин гъахьи вари ляхнар мизан кIуру терезариин хьиди, гьятта фикриз гъадрагъуз даршлу бицIи ляхнарра кмиди. Ужударра, харжидарра...

Эй жигьилар, жигьилар!

Жигьил вахт инсандин фунуб вушра ляхин кlулиз адабгъуз аьшкь кайи, кьувват айи вахт вуди шулу. Му вахтна фуну ляхникан улхури гъахьишра, жигьилар...

ЧIалнаъ халкьдин кьисмат рябкъюру

Табасаран чIал ихь табасаран халкьдин миллетвал тяйин апIурайи алат ву. Иберий-Кавказ чIаларин хизандиъ йицIуб чIал айи дестейиъ (табасаран, лезги,...

Уьмриъ аьхиримжи 5 гъудган

Гьар гвачIнинган нивкI’ан уягъ гъаширин, гьаму йигъ му жилиин йиз аьхиримжи йигъ шул кIури, фикир шулиз. Фици му йигъ узу адапIиш, гьаддилан асиллу...

Саб гунагь гьарган текрар апIрурин аьфв апIуйкIан?

Аллагьу Тааьлайин инсанар гунгьар дарапIрударди дерккнадар, инсандикан гунгьар, гъалатIар кмикмиди ктIучIвуру. ГъалатI хьувал гьарсар касдиз хас вуйи...

Палат алабхьбан эдебарикан

Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Эй инсанар! Учу учвуз палтар халкь гъапIунча, дурари ичв бедендин улупуз хай даршлу йишвар ккеркру, учву уткан...

Гирами Каламдиъ швнуб аят а?

Кьур’ан 23 йисандин муддатнаъ Пайгъамбарихьанмина мусурмнарихьна гъафи мусурмнарин хусуси китаб ву. Сабпи аятар вуди «альАьлакь» сурайин хьуб аят...

Табасаран чIал: заманайи улихь диврайи месэлйир

Гирами Каламдиан 40 суалназ 40 жаваб

ЮкIв кIару хьувалин лишнар

Профессор Л.И. Жирков ва дугъан «Табасаран чIал» кIуру монография.

Швнуд-сад йисандин арайиъ табасаран чIал ахтармиш апIбиин профессор Лев Иванович Жирков лихури гъахьну. 1909-пи йисан МГУ-йин юридический факультет,...

Пайгъамбари гунгьарикан вуди гьисаб гъапIу гъазанж

Инсандин уьмриъ асас суаларикан саб гьялал ризкь гъазанмиш апIуб ву. Ислам диндиъ улупнайи жюрейиинди гъазанмиш апIруб вари гьялал вуйиб гьисаб шула....

Аьлимарин насигьат

Гьямд ибшри Аллагьдиз ﷻ , салават ва салам Пайгъамбариина ﷺ , дугъан хизандиина ва асгьябариина! Гъит Аллагьди ﷻ ухьу вари Чаз ккунибдиин ва Учв...

Жегьеннемдихьан яв жандак азад апIин

Аллагьу Тааьлайи гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Дугъриданна, садакьа туву жиларизна дишагьлийириз …, думу артухъ апIиди. Дурариз жумартлу савкьат...

Истихар ва дидин жюрйир

Ихь уьмриъ, саб ляхин фици гъапIиш ужу шуйкIа кIури, гизаф кIвахънивалар шулу. Гьямд ибшри Аллагьдиз, Дугъу ухьуз чан рягьимлувалиинди Чахъди...

Гьаму дюн’яйиъ имиди аьзаб гъурубкьу касдиз жегьеннемдин цlа кубкIуйкlан

Ислам диндиъ улупнайи гунгьарихъан гьарурин чан аьзаб а. Гунгьарра жюрбежюр а: инсандинна Аллагьу Тааьлайин арайиъ вуйидар ва инсанарин чин-чпин...

Табасаран чIалниинди мектебар арццру вахтари ихь гъуларин аьгьвалат

Табасаран чIалниинди мектебар арццбан ва милли урхуб-бикIуб ккебгъбан серенжемариъ варисоюздин ва дагъустандин савадлувалин тешкилатарин...

Баракат гьаз адар?

Баракат кIуру гаф аьраб чIалнаан дуфнайиб ву, ихь табасаранлуйири думу гаф «берекет» кIури ишлетмиш апIура. Баракат – давам ва артухъ апIувал ву....

1443-пи йис улубкьура!

Зуль-Гьижжа диндин календариинди йисандин аьхиримжи ваз ву. Зуль-гьижжа вазлин кьяляхъ Мугьяррам ваз ккебгъра, хъа думу диндин календариинди йисандин...

Диндин тарихдиан

Кьасумов Амир Мирзаевич, Жулжагъ гъул. Дагъустан Республикайин культурайин лайикьлу работник (2004 й). РФ-йин журналистарин Союздин член (2005...

Сарпирди шли ккебгънуш, гьадму тахсиркарра ву

Аллагьу Тааьлайин кьадарниинди ухьу халкьдин арайиъ яшамиш шулахьа, гьаддиз ухьу инсанарин арайиъ тамам дапlну ккуни жюрбежюр къайдйир а. Аллагьу...

Дада, узузра Женнет ккундузуз!

Дада вуди 6 йистIан артухъ вуйиз, амма гьамусра веледдихъди фици гаф-чIал дапIну ккундуш, аьгъю апIури имиза. Хъа гъи узуз тербия тувбан сакьюдар...

Шуран абйир-бабариз даккунди вушра, думу хпирди гъадагъуз шулин?

Табасаран чIал ахтармиш апIбакан. А. Дирр ва А.Н.Генко

П.К. Усларин кьяляхъ табасаран чIалнан грамматикайин бязи месэлйириин Адольф Дирр лихури гъахьну. Му аьлимди Тифлисдин гимназияйиъ 13 йисандин арайиъ...