Нюкягь фила апlруб ву?

Нюкягь фила апlруб ву?

Нюкягь фила апlруб ву?

Ассаламу аьлайкум, аьзиз Табасаран халкь! Ихь ватанагьлийирихъди ляхин гъабхури, магьа саб кьадар йисар вуйиз. Хъа аьхиримжи йисари ихь халкьдихъди аьлакьалу ужувлан ва пашманваларин ляхнариъ кми-кмиди иштирак шулаза. Гьамрарикан саб ляхин асасуб ву – жигьиларин хизан ккебгъуб. Гьаддикан гьаму макьалайиъ мялумат тувбанди гъахьунза.

 

Жигьилари хизан ккебгъуб ихь ккуни Пайгъамбарин ﷺ сунна ву. Думу сунна аьсрариинди мусурмнари кlулиз адабгъура. Мусурмнарикан саспидари му суннайихьна чпиз кьабул шлу аьдатарра аьлава апlуру, хъа бязи дюшюшариъ гьярам ляхнарра арайиз гъюру. Саспиган хиял шулуки, Пайгъамбари ﷺ ухьуз дюзи рякъ улупна ва дидихьна гьярам ляхнар аьлава апlуз даршул, кlури. Амма саб жерге мусурман вуча кlурудариз гъилигиган, фикир шулуки, эгер Пайгъамбариз ﷺ ухьу мицдар ляхнар апlурайиб гъябкънийиш, дугъу гьапlуйкlан?!

Думутlанна гъайри, ихь ватанагьлийирин нюкягь апlувализра фикир тувну ккуниваликан пуз ккундузуз. Саспидарин аьхю сумчир апlурча кlури гьязурлугар апlури, вазар гъягъюру, хъа сумчрин кlул вуйи никягь апlувализ фикиркьан тувурдар. Магьа узухъди аьлакьалу швнуб дюшюш гъахьну, фици сумчир гъябгъюрайи йигъан, саспи дюшюшариъ бай пияндира кмиди айи вахтна, чпи гьеле нюкягь дапlну адруваликан кlваин шулу.

Эй инсанар! Учву фукьан уткан сумчир гъапlишра, учву фукьан инсанар уч гъапlишра, фукьан авазнахъ хъергишра, нюкягь адарш, дурар вари батlил ву. Хъанара фикир тувай, пиянди айи балин никягь фици апlуру? Аьхю гунагьнаъ айи касдин никягь фициб шул? Гьаз ухьу, вазариинди сумчриз гьязур шлуган, саб гьяфта ккимидикьан никгьярикан фикир апlурдар?! Гьаз ухьу Пайгъамбарин ﷺ сунна гатlабхьну, чlуру аьдатар дидисна?

Му суалариз жаваб саб ву – диндикан аьгъдрувал. Гъи инсанари наан дусишра, диндикан улхуру, амма дурар гафартlан дар, гьякьикьатдиъ дин аьгъю апlуз ккунидарин кьадар цlиб ву. Му дюшюшдиканра гьаци якьинди пуз шулу. Эгер саб фукIа инсандиз гьаму жилиин чаз нефсназ мянфяаьт кайиб, хайир айиб вуш, гьеле диндиъ гъадагъа дапlнашра, чаз ккунибси апlуру. Гьамци апlури гъахьнийинхъа Пайгъамбари ﷺ, дугъан асгьябари, табиинари, адлу аьлимари? Ваъ! Дурариз Аллагьу Тааьлайихьан гучl кади гъабхьну. Гьадму Аллагьу Тааьлайихьан гучl айивалиинди дурар ухьутlан Аллагьдихьна ﷻ багахьра гъахьну.

Гьюрматлу ватанагьлийир! Нюкягь апlувал Пайгъамбарин ﷺ сунна ву. Ихь жигьиларин хизан ккебгъруган, сабпи нубатнаъ ухьу нюкягь апIбакан фикир дапlну ккунду, ва нюкгьиъ иштирак шлу инсанарра гъудган апlурайидар, аьхю гунгьарихьан ярхла вуйидар духьну ккунду. Эгер инсанди гъудган апlурдарш ва думу аьхю гунгьар апlурайир вуш, саспи аьлимарин гафариинди, дицир касдихьан никгьиъ иштирак хьуз шулдар. Лигайчва, фукьан жавабдар ляхин вуш. Гъудган дарапlру кас, гунгьариин али кас чан риш швуваз тувбаъ фици иштирак хьиди? Ари гьаддиз гъудган апlуб Аллагьу Тааьлайи гьарсар мусурман касдиин илипнайи фарз ву.

Гьаци вушра, имамар, аьлимари гъудган дарапlрайи касдихь, гунгьариин али касдихь туба апlуз гъитру ва хъасин никягь дивру. Туба апlруганра, жвуван гунгьарихъан кlваантlан швумалвал улупну ккунду.

Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьуз ихь веледарин хизанар ккергъбан вари ляхнар Пайгъамбарин ﷺ суннайиз тялукь шлуганси кlулиз адагъуз кюмек туври.

 

 

 

Ансар Рамазанов

2026-09-01 (Рабиуль авваль 1448 г.) №9.


Жюрбежюр гьюкуматариъ айи мистар

Афагъанистандиъ айи мист аль-Акьса мист Кутубия мист Меккайиъ айи мист Стамбулиъ айи мист Павлодара мист Турцияйиъ айи мист Болгар шагьриъ айи мист Кабус султандин мист Турцияйиъ айи Эртогрулгазыйин мист Бухарайиъ айи мист


Ариш-веришдиъ натижа хьпан бадали урхру дюаь

Ариш-вериш апIру агьлари, иллагьки думу ляхниъ жюрбежюр хъуркьувалар гъахьидари, ужуб натижа хьпан бадали, гьарган «лихури, лихури ва хъанара лихури» духьну ккунду, кIури шулу…    Ав, ихь метлеб кIулиз удубчIвбан бадали, ухьу дидиз себебра улупну ккунду. Амма, эгер...


Ипни хьуз кIури ушв гъибисуриз саваб айин?

Ушв бисувал лап аьхю саваб айи ибадатарикан саб ву. Ушв бисувалин хусуси шартI ният вари ушв батIил апIру вари дюшюшарихьан ярхла хьуб ву.   Гьаци вуйиган, ахсрар ккивхъанмина лавландин гъудгнин вахтназкьан инсанди ушв батIил шлу дюшюшар гъапIундарш, дицирин ушв бисувалин шартIар тамам...


Гъиямат йигъ лавландин гъудгниз экбер тувган улубкьурин?

Аллагьу Тааьлайи инсанарихьан жиниди гъибтнайи ляхнар а. Дурар жиниди гъитувалин мурад-метребра инсанарин мянфяаьтназ ву. Гъиямат йигъ улубкьру вахт саризра ашкар дарувал гьадрарикан саб гьисаб шула.   «Гьяшия ас-Сави» китабдиъ дидин гьякьнаан гьамци дибикIна: «Аллагьу Тааьлайи саспи ляхнар...


СУАЛ-ЖАВАБ

- Магьа гирами Пайгъамбар ﷺ бабкан духьнайи ваз улубкьна. Ич гъулаъ аьхю мажлис гъабхьну. Йиз аьхюну бай узуз думу мажлиснаъ иштирак махьан, хай шлуб дар кlури, удукьну дугъужвну. Чиб-чпин арайиъ гизаф дерд шлу гафарра гъахьнийич. Му жигьилариз гьапlнайкlан? Гьамус Аллагь ва Пайгъамбар ﷺ кlваин...