Тагьажуд гъудгнин заанваликан
Тагьажуд – хъитlирхбандин гъудгниъ кьяляхъ сацlибкьан нивкl апlбалан кьяляхъ гвачlниндин гъудган хьайиз апlру суннат гъудган ву.
Тагьажуд суннат апlру вахт
Тагьажуд гъудгнин вахт гвачlниндин гъудгнин вахт улубкьайиз ву. Нивкl фукьан вахтна давам гъабхьишра, эгер гвачlниндин гъудгнин вахт хьайиз му суннат гъапlиш, думу тагьажжуд шула.
Йишвандин вахтна уягъ хьпан кьяляхъ фунуб вушра гъудган, кьаза гъудган, суннат гъуднан тамам гъапlиш, тагьажуд суннат апlбанра саваб шула.
Тагьажуд гъудган швнуб ракааьтнануб ву
Тагьажуд гъудгниз улупнайи кьадар ракааьтар адар. Фукьан артухъ гъапlиш, гьадмукьан ужи ву. Саспи аьлимари варитlан цlиб кьюб ракааьт, варитlан артухъ йицlикьюб ракааьт ву, кIура. Гьялакди гизаф ракааьтар дапlнутlан, архаинди, ярхи сурйир урхури цlиб ракааьтар апlуб ужи ву.
Гьарган тагьажуд гъудгниз уягъ шлу касдиз думу ляхин дипуб ужи дар. Саб ражари Пайгъамбари ﷺ Аьбдуллагь бин Уьмариз гъапну:
«Уву тмуну касдиси сабан тагьажуд апlури, хъасин дипдарикан махьан». (Бухари)
Тагьажуд гъудган фици апlуру
Тагьажуд гъудгниз якьинди ният апlуб фарз дар, аьдати суннат гъудган апlубра чlяаьн шула. Янаки кьюб ракааьт дапlну, хъасин салам тувуб ужи ву.
Гьар ражари йишвну нивкlуз гъягъруган, тагьажуд гъудгниз гъудужвуз ният апlуб ужи ву, думу йишвну уягъ дархьишра Аллагьу Тааьлайи дицир касдиз саваб бикlур.
Тагьажуд гъудгнин заанваликан
Гирами Каламдиъ ва гьядисариъ йишвандин вахтна апlру ибадатарикан гизаф дупна.
Гирами Каламдиъ дупна (мяна): «Дурари чпин гъвалар ахнихьан жара апlуру, Аллагьу Тааьлайикан гучl’вал ва умуд кади ккун апlуру ва чпиз Ухьу тувубдикан харж апlуру. Гьич саризра чпи гъапlу ужувларихъан дурарин улариз гьязур дапlнайи утканваларикан аьгъдар». (сура «Ас-Саджа», аяты 16-17)
Имам Муслимдихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Фарз гъудгнарин кьяляхъ варитlан заан вуйиб йишвандин вахтна нивкl’ан уягъ гъахьиган гъапlу гъудган ву».
Дайламийихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Йишвну уягъ гъахьиган кьюб ракааьткьан апlинай. Йишвандин гъудгнари гунгьарихьан марцц апlуру, Аллагьу Тааьлайин хъял цlиб апlуру ва жегьеннемдин цlара цlиб апlуру».
Тирмизи, Аьгьмад ва Гьякимдихьан вуйи жара гьядисариъ дупна: «Йишвандин вахтна уягъ духьну, гъудган апlуз чалишмиш йихьай, гьаци апlури гъахьну ичв улихь вуйи варитlан ужудар ксарира. Диди учву Аллагьдихьна ﷻ багахь апlур, ичв гунгьар марцц апlур ва уьзрарихьан ярхла апlур».
Эгер жвув тагьажуд гъудгниз гъудужвнуш, имбу гъудужвуз ккунидарра уягъ апlуб ужи ву, мисалназ, жилири - хпир, ясана хпири - жилир. Му Пайгъамбарин ﷺ сунна ву.
Аьйшайи ктибтураки: «Гьич сабанра йишвандин гъудгнар апIуз тIагъру мапIанай. Пайгъамбари ﷺ думу тамам дарапlди гъибтурдайи. Думу аьзарлуди вуйи вахтна дусну тамам апlуйи». (Бухари ва Мусли
