Гъудгниз дару вахтна тувру экбер

Гъудгниз дару вахтна тувру экбер

Гъудгниз дару вахтна тувру экбер

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу редакцияйин гъуллугъчйир! Фарз гъудгнин вахт улубкьнайиб улупру лишнарикан саб экбер ву. Хъа фарз гъудгниз ктарди, имбу фицдар дюшюшариъ экбер урхуб ужи ву?

 

Жаваб:

Бисмиллагьи Ррягьмани Ррягьим. Ихь ватанагьлийириз мицдар диндин суалар ахтармиш апlуз ккунивали юкlв рази апlуру. Гъит Аллагьу Тяаьлайи ухьу шариаьт аьгъю апlру ва шариаьтдихъди гъягъру агьларикан апlри.

Му уьмриъ диндин аьгъювалар ухьуз герек шулу, ухьу думу аьгъюваларихъди гъушиш, дидкан аьхиратдиъра аьхю мянфяаьт а.

Суалнан гьякьнаан Шафии мазгьабдин адлу аьлим Ибну Гьяжарин гафариинди жаваб тувдихьа.

Имам Ибн Гьяжар аль-Гьайтамийи чан «Тугьфат аль-мугьтаж» китабдиъ дибикlнайиси, гьаму исихъ улупнайи дюшюшариъ экбер урхуб сунна ву:

1) велед бабкан гъахьиган, дугъан ибахъ;

2) дерд кайириина;

3) бедендиъ жинар айириина;

4) хъял кубчlвнайириина;

5 тюнт духьнайи инсандиина, ясана деллу дубхьнайи гьяйванатдиина;

6) дяви гъябгъюрайи вахтна;

7) цlа кабхъу вахтна;

8) жинар лап гъаних духьнайи вахтари;

 9) рякъюъ учlврайириина. Рякъюъ учlврайириз, экберси, икьаматра урхуб ужи ву.

Фарз гъудгниз дарди туврайи экбриз жаваб тувбан гьякьнаан аьлимарин арайиъ хилаф гъабхьну.

Думутlанна гъайри, фарз гъудгниз дару экбер тувруган, кьибла терефназди илтlикlбан гьякьнаанра Жамалутдин аль-Ахдал аьлимди чан «Умдат аль муфти ва аль-мустафти» кlуру гъварчнаъ бикlура: «…фарз гъудгниз вуйи экбер тувругантlан кьиблайихьинди илдицурдар».

Гьамци дупна му суалнан гьякьнаан.

Учвуз аьгъдру суалар аьгъю касдихьан, имам-аьлимдихьан гьерхри апlинай гьюрматлу ватанагьлийир. Аьгъдруб гьерхну кlури аьйиб адар - думу заан ляхнарикан ву, хъа жвуваз жвуву гьапlруш аьгъдарди хьуб, ари гьадму ужи дар.

Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьу вари гьякь рякъ’ин муддам апlри, ухьуз илим урхуз, диндин аьгъювалар гъадагъуз кюмек туври!

 

 

2026-06-01 (Зуль хижжа 1447 г.) №6.


Йишвну инсан фаркьат апIуз хай шулин?

Инсан фукьан вахтна му жилиин яшамиш гъахьишра, ухди-кьанди кечмиш шлур ву. Инсан кечмиш гъахьиган, чIивиди имбурин вазифа думу кас шариаьтдиъ улупнайиганси фаракьат апIуб ву.   Майтихьна вуйи 4 фарз а: жибкIувал, кафнигъян гъидиржувал, жаназа гъудган алапIувал ва накьвдик кивувал. Инсан...


Суал-жаваб

- Йиз суалназ яркьуди жаваб тувуб ккун апlураза. Фуну гъулаз, шагьриз саламдиз гъушишра, гъи варийишвариъ инсан кечмиш хьпахъди аьлакьалу суалар читинди дугъужвна. Иллагьки гьаму саб суалназ, шариаьтдиъ улупнайиси, кьатl`иди жаваб тувайчва: инсан кечмиш духьну 52 кlуру йигъ къайд апlуз хай шулин...


Ислам диндиъ сабпи экбер

Ислам диндин эвелиъ Меккайиъ мусурмнарин гъудган апIувал, Кьур’ан урхувал ва жара ибадатар жиниди апIуйи ва шариаьтдииндира гъудгнар жямяаьтдихъди апIувал улупнадайи, гьаци вуйиган гъудгниз ягъалди дих апIувалиъра мюгьтаж’вал гъабхьундар.    Хъа Пайгъамбари ﷺ Мединайиз...


Жигьилариз ягъурлу рякъ ибшри

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу жигьилар! Магьа мектеб ккудубкlну, гьарури чан уьмрин жилгъа ктабгъру вах улубкьна. Шли урчlвубпи класс ккудубкlну, хъа шли - тамамди йицlисабпи класс. Ва гьамус сарун мектебдин кьяляхъ ярхи уьмрин яркьу рякъюъ учlвру вахт ву. Гьарури чаз чан кlваз хуш вуйи рякъ...


Жилариз хай шлу гъизилин ва арсран гьякьнаан

Жилариз гъизил гьадабтIнайи хъюхъ протезламиш апIуз, тIубарин кIакIар алдарш, дурар протезламиш апIуз ва силбар протезламиш апIури ишлетмиш апIуз хай шулу.   Мураринра чпин шартIар а, мисалназ, гъизилин силбар утканвализ иврайидар вуш - ваъ, хъа мюгьтаж’вал ади вуш - хай шулу. Жандин саб гьендем...