Ипни хьуз кIури ушв гъибисуриз саваб айин?

Ипни хьуз кIури ушв гъибисуриз саваб айин?

Ушв бисувал лап аьхю саваб айи ибадатарикан саб ву. Ушв бисувалин хусуси шартI ният вари ушв батIил апIру вари дюшюшарихьан ярхла хьуб ву.

 

Гьаци вуйиган, ахсрар ккивхъанмина лавландин гъудгнин вахтназкьан инсанди ушв батIил шлу дюшюшар гъапIундарш, дицирин ушв бисувалин шартIар тамам апIувал шулу.

Хъа эгер ушв бисувалин ният анжагъ ипни хьувалтIан дарш, Аллагь бадали дарш, дугъаз ушв бисбан саваб адар. Эгер ипни хьувалихьна Аллаггьу Тааьла бадалира ният ади гъабхьнуш, думуган савабра а.

Абу Гьурайрайи Пайгъамбарин ﷺ гафар хура: «Адамдин веледарин гьарсаб ужувлан ляхин арбаб апIиди, хъа ужувлан ляхнихъан варитIан цIиб йицIуб ражари артухъ дапIнайиб хьибди. Аллагьу Тааьлайи гъапну: «…ушв бисувалихъан ктарди, гьаз гъапиш, дугъриданна, ушв Узу бадали бисурайиб ву ва Узу дидхъан саваб тувдиза, фицики инсан думу вахтна чаз ккунибдихьан, ипIрубдихьан ярхла шула Узу бадали!» Ушв бисруриз кьюб шадвал а: саб ушв гьибтру вахтна, хъа сабсан Аллагьу Тааьлайихъди гюрюшмиш гъахьиган ва, дугъриданна, ушв дибиснайирин ушвниан вуйи ниъ Аллагьу Тааьлайиз мускустIан хуш ву» (Муслим, 1151).

Эгер сар касди Аллагьу Тааьла бадали ушв гъибиснуш, дугъаз гьациб саваб а, сарун дугъан ипни хьуз кьаст ашра, адаршра дилигди. Амма ипни хьуз кIуру метлебниинди гъибису ушвнихъан саваб цIиб шул, анжагъ Аллагь бадали гъибисубдинтIан.

Пайгъамбари ﷺ асгьябариз ужувлан ляхнар апIинай кIуруган Аьхиратдинси му дюн’яйиъ айи мянфяаьтариканра кIури гъахьну.

Анас бин Маликди Пайгъамбарин ﷺ гафар хура:

مَنْ سَرَّهُ أَنْ يُبْسَطَ لَهُ فِي رِزْقِهِ، أَوْ يُنْسَأَ لَهُ فِي أَثَرِهِ، فَلْيَصِلْ رَحِمَهُ

«Жвуван ризкь артухъ ва уьмурра ярхи дапIну ккунири багахьлуйирихъди вуйи аьлакьйир ижми апIри». (Бухари, 2067; Муслим, 2557)

Абу Гьурайрайихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Ушв бисай, гьаддиинди учвуз сагъвал хьибди». (ТIабарани, «Аль-Му‘джам аль-авсат», 8312)

Гьаму гьядисдиъ Пайгъамбари ﷺ ушв гъибисуриз жандин сагъвалра а, кIури хабар тувра. Гьаддиз ушв бисувалихъди ипни хьувалин метлебра дивбаан ушв бисувал батIил шуладар, гьаз гъапиш ушв бисру кас гьацира ипни хьиди, гьеле дугъу ният гъапIундаршра.

Имам Ас-СуютIийи чан «Аль-Ашбагь ва ан-назаир фи кьаваид аль-фикьгь аш-шафи‘ия» китабдиъ гьамци дибикIна:

«Саспи дюшюшариъ ибадат дарубдихъди ибадат сатIи гъапIну кIури, думу батIил шулдар.

Гьацдарикан гьисаб шула, мисалназ, сари гъудгнин жикIруган, ясана тамамди жандак жибкIну ккуни дюшюшдиъ ният апIуру гъидгнин жикIузра ва мани вахтна сирин хьузра. Му суалнан гьякьнаан саб фикриинди дици гъудгнин жикIувал тамам шулдар, хъа аьхю пай аьлимарин гафариинди тамам шулу, гьаз гъапиш гъудгнин гъижикIган сирин дархьиди гъубзрадар.

Гьацдарикан гьисаб шула инсанди ушв бисбиинди ипни хьувалинра, ясана сагъ хьуз метлеб дивруган. Му суалнаан гьякьнаанра жаваб зиихъ улупнайи месэлайинсиб ву».

Гьаму вари зиихъ дупнайибдиан аьгъю шулуки, эгер сари ушв бисбахъди сабси ипни хьузра ният гъапIну кIури, ушв батIил шулдар ва савабра шулу. Амма ушв бисбан ниятнахъди фукIара жара ният адарди хьуб ужу ву.

Инсанди фунуб вушра ибадат анжагъ Аллагьу Тааьла бадали дапIну ккунду, думу Аллагьу Тааьлайин амур ву. Гьациб ибадат лап марцциб шул.

Ушв бисувалиъ хъана жара мянфяаьтарра айивализ дилигди, ушв бисувал анжагъ Аллагьу Тааьла бадали гъабхьиш, варитIан ужуб гьадму ву.

 

 

Муслим Аьбдулаев

2026-09-01 (Рабиуль авваль 1448 г.) №9.


Яв унчIв марцц апIин!

Саб хизан цIийи хулариз удучIвну. ГвачIнинган нивкI’ан уягъ гъахьибси, хпир унчIв’ан гъилигиган, дугъаз гъуншди ккурттар ерццуз илирчури рякъюру.   - Лиг, фукьан марцциди дарди ккурттар дурччнаш, - гъапи дугъу жилириз. Жилири газат урхурайи ва хпири кIурубдиз фикир...


Эдеблуваликан кьюб гаф

Гьязряти Уьмари гъапну: «Сифте эдеб бисай, хъа илим аьгъю апlинай». Илимдинтlан нафсдин эдебар гизаф ву, эдеб адарш, илимдиканра мянфяаьт дархьуз мумкин ву. Ислам дин чаин жа-жара шейэрикан дапIнайи хьуб бару али шагьрик мисал ву. Сабпиб – гъизиликан, кьюбпиб - арсракан, шубубпиб...


Ариш-веришдиъ натижа хьпан бадали урхру дюаь

Ариш-вериш апIру агьлари, иллагьки думу ляхниъ жюрбежюр хъуркьувалар гъахьидари, ужуб натижа хьпан бадали, гьарган «лихури, лихури ва хъанара лихури» духьну ккунду, кIури шулу…    Ав, ихь метлеб кIулиз удубчIвбан бадали, ухьу дидиз себебра улупну ккунду. Амма, эгер...


ГЪУДГАН

 Кучlвуб   Сар Аллагьдин Амриинди, Сар Аллагьдиз Аманатди, Сар Аллагьдик Умуд кади, Бисми дапlну, Бикlурайир Гъудгникан ву Жулжагъ Амир, Аллагьдин лукl, Аьраблин хтул; Эзбер гъапlур Насигьятдин Нур туврайи Аьршдин калам, Шариаьтдин Гьюкум, къанун; Дикъатлуди Уьбхюз...


Гьядис гьякьлуб вуш, ари гьадму йиз мазгьаб ву

Мазгьабар дерккру вахтари, гьядисарикан фундар гьякьлудар вуш, фундарсана зяифдар ва инсанари ктагъдар вуш, аьгъяди гъабхьундар – магьа саспидари гьамци кlури шулу.   Гъи интернет айивалиан, мусурмнарин арайиъ фукьан манзил ашра, саб гъулаъ айиганси гаф-чlал апlуз шулу. Гьаддиз...