Пайгъамбари ﷺ швнуб сяаьтна нивкl апlури гъахьну?
Мусурман кас чав апlурайи вари ляхнариъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюз чалишмиш шулу, саб ибадатнаъси, дюн`яйин имбу ляхнариъра, мисалназ, уьл ипlруган, палат алабхьруган, сефериъ учlвруган, ляхниъ ва гь.ж.
Гьаму ляхнариъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюри, инсанди Аллагьу Тааьлайин разивал гъадабгъуру, ва му жилиинра, аьхиратдиъра шадвал шулу. Гьадму ляхнарикан шула нивкl апIубра. Инсанариз гьаму ляхнин гьякьнаанра Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюз ккун шулу.
Пайгъамбар жюрбежюр йишварихь дахъри гъахьну: саспиган кроватдиин, саспиган - чан аьдати дахъру йишвахь, хъа саспиган - фукlара алдру гъяцlли жилиин.
Пайгъамбар ﷺ йишван эвелиъ нивкlуз гъягъюри ва йишван аьхириъ уягъ шули гъахьну. Пайгъамбар ﷺ юкlв думу даахнайганра кмиди ибадатнаъ шули гъабхьну.
Пайгъамбарин ﷺ нивкl я жикъиб, ясана ярхиб даруб гъабхьну - тахминан миржиб сяаьтнан.
Думу уягъ дархьиди, нивкl’ан сарира уягъ апlури гъахьундар.
Сефериъ ади йишвну эрг’вал йивруган, Пайгъамбар ﷺ арччул гъвалниинди дахъри гъахьну. Гвачlин хьайиз цlиб вахттlан имдарди, дугъу арччул хил сагъун дапlну, кlул гьадму хил’ин дивну ахури гъахьну.
Нивкlуз гъягъяйиз, гъудгнин дижикlну, сивак ишлетмиш апlури гъахьну, ва гьацира «Алю Имран» сурайин аьхиримжи 10 аят урхури гъахьну.
Пайгъамбари ﷺ нивкlуз гъягъяйиз урхру дюъйир.
Пайгъамбар ﷺ ахникк дахъган, гьаму дюаь урхури гъахьну:
اَللَّهُمَّ بِاسْمِكَ أَحْيَا وَأَمُوتُ
«Аллагьумма бисмика агь’я ва амуту».
Жара гьядисдиъ дупна: ахникк дахъруган, Пайгъамбари ﷺ арччул хил гарццликк ккивну, урхуйи:
اَللَّهُمَّ قِنِي عَذَابَكَ يَوْمَ تَبْعَثُ عِبَادَكَ
«Аллаhумма кьини аьзабака явма табаьcу ‘ибадака» (имамы Абу Давуд и ат-Тирмизи).
Абу Аммарат Барра бин Азибди хабар тувра, Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Дахъуз ккун гъабхьиган, уву гъудгнин жикlруганси дижикlну, арччул гъвалниинди дахъну, йип:
اللَّهُمَّ أَسْلَمْتُ وَجْهِى إِلَيْكَ ، وَفَوَّضْتُ أَمْرِى إِلَيْكَ ، وَأَلْجَأْتُ ظَهْرِى إِلَيْكَ ، رَغْبَةً وَرَهْبَةً إِلَيْكَ ، لاَ مَلْجَأَ وَلاَ مَنْجَا مِنْكَ إِلاَّ إِلَيْكَ ، اللَّهُمَّ آمَنْتُ بِكِتَابِكَ الَّذِى أَنْزَلْتَ ، وَبِنَبِيِّكَ الَّذِى أَرْسَلْتَ
"Аллаhумма инни аслямту ваджhи иляйка ва фаввазту амри иляйка ва альджаъту заhри иляйка раґбатан ва раhбатан иляйка. Ля мальджаа ва ля манджа минка илля иляйка. Аллаhумма аманту би китабика ллязи анзальта ва би набиййика ллязи арсальта".
Ва гьаму къайдайиъ уву кечмиш гъахьиш, уву бабкан гъахьи гьялнаъ ади кечмиш шулва, гьаддиз гьарсаб йигъан аьхириъ шлудар гьаму гафар вуди гъит» (имам аль-Бухари).
Нивкlуз гъягъяйиз Пайгъамбари ﷺ хилар ккидисну, дурариина «аль-Ихляс», «аль-Фаляк», «ан-Нас» сурйир урхуйи ва хъасин хиларин гагьаризди уф апlуйи ва чан хилар руркьрукьан вари йишварикан хилар кдатуйи. Ккебгъуйи кlулхъан, хъасин маш, хъа жандин арччул тереф. Гьамци шубуб ражари текрар апlури гъахьну.
Пайгъамбари ﷺ гьаму суннайихъна мусурмнариз жара дюшюшариъра теклиф апlури гъахьну, мисалназ аьзарлу гъахьиган. Му ляхин шейтlнихьан ва дидин васвасайихьан уьрхюз сабаб шулу.
Нивкl’ан уягъ гъахьиган, Пайгъамбари ﷺ гьаму дюаь урхури гъахьну:
اَلْحَمْدُ للهِ الَّذِي أَحْيَانَا بَعْدَ مَا أَمَاتَنَا وَإِلَيْهِ النُّشُورُ
«Альгьямдулилляhи ллязи агь’яна баъда ма аматана ва иляйка-н-нушур». (имам аль-Бухари).
Пайгъамбари ﷺ магьа ухьуз нивкlуз гъягъруганра, нивкl’ан уягъ шлуганра фу дапlну ккундуш, фицдар дюъйир урхуруш, улупна.
Эгер мусурман кас му суннайихъди гъягъюри гъахьиш, думу Аллагьу Тааьлайин ккуни инсанарикан шул, Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягърударикан шул.
Гьаддиз фукlара читниб адар, гьаму сунна ижмиди дибисну ккун, гьюрматлу ватанагьлийир!
Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди ижмиди гъягъру агьалйириз Гъиямат йигъан Дугъан шафааьтра шул, иншаАллагь!.
