Мугьяррам, цIийи йисандин сабпи ваз

Мугьяррам, цIийи йисандин сабпи ваз

Мугьяррам, цIийи йисандин сабпи ваз

Мугьяррам мусурман календариинди цIийи йисандин сабпи ваз ву. Думу дявйир апIуз, ифи удубзуз ва гьамцдар  жара чIуру ляхнар гъахуз гъадагъа дапIнайи юкьуб вазликан сабунуб ву. Мугьяррам гирами ваз вуйиваликан Кьур’андин сурайиъ дибикIна. Гьаддиз гьарсар мусурман кас гьадму ваз Аллагьдин ﷻ гъуллугънаъ ади адапIуз чалишмиш духьну ккунду. Гьадму ваз ухьу фици гьапIиш, вари йисра гьаци гъябгъиди.

 

 Имам Гъазалийи "Игь’я" кIуру чан китабдиъ бикIурайиганси, эгер Мугьяррамдин ваз ибадат апIури адапIиш, дидин берекет йискьубан имбу вазаризра шлубдик умуд кивуз шулу.

Муслимди ктибту гьякьлу гьядисдиъ дупна: "Рамазандин кьяляхъ ушвар дисуз варитIан ужубсиб ваз Мугьяррамдин ваз ву". ТIабаринийи дубхнайи тмуну гьядисдиъ дупна: "Мугьяррам вазлиъ сад йигъан ушв гъибисурин 30 ушв гъидисганси гьисаб апIиди". Сабсана гьядисдиз асас духьну, Мугьяррам вазлиъ хамис, жвуми ва элгьет йигъари гъидису  ушвариз артухъди кьимат тувру.

Имам Нававийи (гъит дугъкан Аллагь ﷻ  рази ишри) "Заваиду рравза" кIуру китабдиъ бикIура: "ВаритIан гирами вазарикан иллагьки Мугьяррам ушвар дисуз ужуб ваз ву".

Мугьяррам вазлиз Аьшурайин гирами йигъра дахил шула.

Мугьяррам ктучIву гунгьарин аьфв апIру  ва Аллагьдиз ﷻ дюъйир апIру ваз ву. Ари гьаддиз гунгьарин аьфв апIру  ва гъапIу ужувлаз гизаф ражари ужувлар тувру мумкинвал арайиан маадапIанай.

Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьуз гьаму дюъйир ихласвалиинди, кIваъ рягьим ади, Аллагьу тааьлайик умуд кади ихь Агъайикан ккун апIуз тавфикьвал туври! Амин, я Мужиб!

 

 «Мусурмнарин календариан»

 

 

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Бисми дапIну, абин кIулихъ ясин урх

Гьюрматлу ватандашар, гьаму шиърар Табасаран райондин ТинитI гъулан вакил Зейнудин Фятягьовди гъидикIдар ву. Шиърарин цIарариъ улихьдин чIалнан девлет ва багьалувал, инсандин ислам диндихьна вуйи рафтар улупура.   Фятягьов Зейнудин Аьбдулфятягьович 1930-пи йисан 30-пи майди Табасаран...


Суал-жаваб

- Ич гъулан имамди улихь йисанра, гьаму йисанра Рамазандин ваз ккебгъруган ва ккудубкlруган, чаз ккуниси гьюкум адабгъура. Магьа гьаму йисанра ушвин ваз сад йигъ улихьна ккебгъну, ва гьаддиан ич жямяаьт гьамусяаьт кьюб тереф духьна. Гьаму дюшюшдиъ аьдати инсанари фу дапlну ккун? - Гьяйифки, саспи...


Инсанарин чIуруваларихьан уьрхру 4 дюаь

Ухькан саспидариз, белки, алахьнушул сар шликIа ухьуз зарар шлу ляхнар апIру дюшюшар. Уьмрин тажруба айи ва Аллагьу Тааьлайихъ кIваантIан хъугънайи касдиз ухьухъди шулайиб вари анжагъ Сар Аллагьдихьан ﷻ вуйибдиин инанмиш ву, гьаддиз дицир кас, инсанарихьан вуйи писвалихьан уьрхя, кIури, Аллагьу...


Закат уль-фитIр (ушварин сэъ)

Рамазандин вазли ушварин кьяляхъ тувру закат аьлимари инсандин жандилан вуйи закат ву, кIура. Ухьу зиихъ гъапиганси, «закат» кIуру гафнан мяна «марцц апIувал» ву.   Фици закатди ариш-веришдилан эйсийин даруб гъядябгъюри, думу марцц апIуруш, ари гьаци ушварин кьяляхъра закатди инсандин беден марцц...


Вакьф фу-вуш ва дидин шартIарикан жикъиди

Ассаламу аьлейкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Узуз гьаму бицIи макьалайиъ вакьф фу-вуш ва, думу тамам хьпан бадали, фицдар шартIар аш, гьадрарикан ктибтуз ккундузуз. Ихь мусурман гъардшарин ва чйирин вакьфдихъди аьлакьалу гизаф суалар шулу. ИншаАллагь, гьаму макьалайиъ ухьу жикъиди дидкан хабар...