Ихь аьлимарин зегьметниин лик иливурдархьа…

Ихь аьлимарин зегьметниин лик иливурдархьа…

Ихь аьлимарин зегьметниин лик иливурдархьа…

«Аьлимар пайгъамбрарин ирс-агьлар ву» - гьамци дупна Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ. Гьаму гьядисдиан гъаври шулхьаки, илим аьгъю дапlну дидихъди гъягъру агьлариз фициб заан дережа улупнаш.

 

Варидарихьан аьлимар хьуз даршул, варидарихьан, гьяйифки, илимдин аьгъюваларра гъадагъуз даршул, гьаци вуйиган ухьу илим аьгъюдари кlуруб, аьлимари кlуруб аннамиш дапlну ккунду.

Аьхиримжи вахтари илим зат аьгъю дарапlу ксари аьлимариси гафар апlура. Интернетдиъ шлин-вуш саб гафнахъ хъпехъунза кlури, аьлимарихъди гьюжатназ удучlвура.

Аьламатнан вахт ву! Эй жигьил, гьялак махьан, увуз саб тереф аьгъю гъабхьну кlури, гьюжатназ муудучlван, диндин аьгъювалар ккудукlрудар дар, увутlан ужуйи аьгъюдарихьан гьерх, мялумат гъадабгъ, ахтармиш апlин.

Ваъ, илим урхури йисар адауз ккундар, шлубкьан ухди саб гьядис, саб аят аьгъю дапlну, чпи варитlан аьгъюдар вуйиганси улупура.

Гьациб рякъ улупнийинхъа Пайгъамбари ﷺ? Хъа дугъан асгьябари? - Ваъ, дурари ухьуз аьгъювалар гъадагъбан рякъ улупну, аьхюр-бицlир аьгъю апIру рякъ улупну. Хъа ухьуз дици ккундархьуз. Саспидариз, мусурмнар чиб-чпихьан ярхла шлуган, рягьят шулу. Пайгъамбарин ﷺ уммат жара апlуз ккунидар вуйкlан?

Имам Аьгьмаддихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Аьхюдариз гьюрмат адрур, бицlидарихьна рягьимлувал адрур, аьлимарин гьякь аьгъдрур ухькан дар». Ари лигайчва, жигьилар, му гьядисдиъ фици дупнаш.

Аьлимарихьна гьюрмат ади дубхьну ккунивалин гьякьнаанра гизаф гьядисар а. Магьа дурарикан сабунубдиъ Пайгъамбари ﷺ гьамци кlура: «Фуну касди аьлим исккан гъапlиш, дицир кас Аллагьу Тааьлайи Гъиямат йигъан исккан апlур».

Жара гьядисдиъ дупна: «Фуну касди аьлимдиз зарар тувиш, дугъу узуз зарар тувра, узуз зарар тувури Аллагьдиз ﷻ зарар тувра. Хъа Аллагьу Тааьлайиз зарар туву касдиз жегьеннем гьязур дапlна».

Сабсан гьядис кlваин апlурхьа. Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Илим урхру рякъюъ учlву касдиз Аллагьу Тааьлайи женнетдиз рякъ пчlу апlур».

Мицдар гьядисар хъанара гизаф ктухуз шулу. Йиз фикриан, ихь жигьиларин аьлимарихьна гьюрмат хьпан бадали, гьамрарра чlяаьн ву.

Саспи мистариз душну, жигьиларин аьгьвалат гъябкъган, цlиб дердра кмиди шулу. Жвуван гъулан имамдихьна гьюрмат адрувал лап ужуйи дарди рябкъюру.

Гъачай ихь Пайгъамбарин ﷺ гафарихъди гъягъюхьа. Гъачай шлубкьан артухъ чиб-чпин арайиъ гьюрмат ади яшамиш шухьа. Чиб-чпик кайи тахсрар, нукьсанвалар агури гъахьиш, дурар ктрур адар. Эгер ухьу думу нукьсанвалар ккеркну ужуб тереф абгури гъахьиш, ихь арайиъ гьюрматра ва жямяаьтдиъ хъуркьуваларра шул.

Гъит ихь гележег акуб ибшри, жигьил наслариз яшлуйириз гьюрмат апlуз тавфикьвал туври, хъа яшлуйиризра имбударихьна рягьимлувалиинди хьуз кюмек туври! Амин!

 

 

Ансар Рамазанов

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Бурж кьяляхъ тувурдарш, гьапIну ккунду?

Ислам диндиъ сари тмунуриз кюмек апIинай, дупна, гьелбетда, фужкIа саб читин гьялнаъ айи вахтна. Гьацдар кюмек апIуваларикан саб, инсан читин гьялнаъ ахъган, дугъахьна буржди пул тувувал ву.   Аьбдуллагь Ибн Уьмари Пайгъамбарин ﷺ гафар хура: «Мусурман мусурмандиз гъардаш ву, ва дугъу...


Уягъ духьну ккунду

«Аллагьу Тааьлайин назарлувал жямяаьтдиин алиб ву», «Инсанарикан варитlан багьалур – жямяаьтдиз хайирлу кас ву», «Хайир-берекет яшлу ксарилан бихъруб ву», «Аьлим гьадму кас вуки, чаз фу аьгъяш, гьациб аьмалра апlурайир». Пайгъамбарин ﷺ гьаму...


Ул гъапlунзуз…

Суал: Узуз ул апlбаан гизаф зарар шулазуз: кlул иццру шулайиз, машнаан лап уьру шулза. Дициб вахтна я ляхниз гъягъюз, ясана фукlа жараб апlуз шуладарзухьан. Узуз фицдар дюъйирикан кюмек шуйкlан?   Жаваб:    قال النبي صلى الله عليه وسلم: "العَيْنُ حَقٌّ وَلَوْ كَانَ شَيْءٌ سَابَقَ...


Бахилвалинна даккнишнан гьякьикьат ва дурарин аьхир

Аллагьу Тааьлайи сар шлизкIа уж`вал гъапIиган, бахилвализ гьадму инсан дугъаз гъапIу хайирлуваларихъ мягьрум духьну ккунди шулу. Хъа даккнишнакан улхуруш, дидин бин душманвал, хъял ва инсанарихъди айи аьлакьйир чIюргъювал ву.   Бахил кас, сар касра сикинди гъидритру, аьдалатсуз ва рягьимсуз...


Йишвандин гъудгнариъ урхурайиб сес ягъалди, хъа тмундариъ жвувакди гьаз кlуру?

Гвачlниндин, лавландин ва хъитlирхбандин гъудгнарин сабпи кьюб ракааьтариъ ягъалди гьаз убхуйкlан, хъа имбу гъудгнариъ жвувакди гьаз урхуйкlан, кlури суал шулу. Му суалнан гьякьнаан гизафдариз аьгъдар, гьеле гъудгнар апlурайидариканра саспидариз кмиди.   Гирами Каламдиан гъудгниъ сес ягъалди...