Табукдиан Емендиз

Табукдиан Емендиз

Кьасумов Амир Мирзаевич,

Жулжагъ гъул.

 

РФ-йин жюрбежюр искусствойин ва литературайин конкурсдин лауреат ва дипломант:
Медаль Москва 1985.
Медаль Москва 1987.
Медаль Москва 1989. Дагъустан Республикайин культурайин лайикьлу работник (2004 й).

РФ-йин журналистарин Союздин член (2005 й).

РФ-йин уьмуми образованияйин лайикьлу работник (2006 й).

РФ-йин президентин грантдин сагьиб (2009 й). РФ-йин мялимарин устадвалин бина конкурсдин дипломант (1 степен, 2017 йис.) "Табасаран райондин улихь лайикьлувализ лигну" - медаль, 29.08.2024.

 

 

Табукдиан

Гъафи вахтна

Ихь Пайгъамбар

(Салават ва

Салам дугъаз)

Емендиан

Дуфну айи,

Ният ади

Кьабул апlуз

Ихь ислам дин,

Хамдан кlуру

Тухумдиан

Вакилар, чпин

Кlулиъ ади

Сар Малик ибн

Намотомо.

 

Думу вуйи

Шаир машгьур,

Гъибикlнийи

Аьхю ода

Бахш дапlнайиб

Ихь Пайгъамбриз

(Салават ва

Салам дугъаз).

 

Амур дапlну

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз),

Гъибикlнийи

Гьамциб кагъаз:

«Тухум Хамдан

Уьбхюри а

Амриинди

Сар Аллагьдин,

Дугъу гьаънай

Пайгъамбарин

Дюъйир`инди».

 

***

Мединайиз

Гъафи тухум

Вуйи Туджайб,

Ву ислам дин

Кьабул гъапlдар.

Закат хьайи,

Чпи уч гъапlуб,

Мусурмнархьан.

Гьарай гъапlу

Абубакру:

-Я Аллагьди

Гьаур! Мицдар

Хялар затра

Ухьухь хьундар.

 

-Сар Аллагьди

Дюз рякъюъди

Инсан гьаъра,

Марцци ният

Кlваъ айиган, -

Гъапи рази

Духьну айи

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз).

 

Вахтар гъушган,

Ихь Пайгъамбар

(Салават ва

Салам дугъаз)

Кечмиш хьпахъан,

Ккун гъабхьнийи

Му тухумдиз

Ихь диндихьан

Гъирагъ йивуз.

 

Ваз раби уль-

Аввалин ву,

Гъафи вакил

Бали кlуру

Тухумдиан

Пайгъамбрихьна

(Салават ва

Салам дугъаз).

Ислам кьабул

Гъапlур вуйи,

Шубуд йигъан

Мединайиъ

Гъузну айи.

 

Хъасин дугъу

Туву суал

Ихь Пайгъамбриз

(Салават ва

Салам дугъаз):

– Хялар гъюрхиш,

Аллагьдихьан

Фициб шулу

 

Ужара, йип?

– Гьелбет, шулу.

Уву гъапlу

Гьюрмат, уж`вал

Ву садакьа, –

Жаваб туву

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз).

 

– Фукьан вахтна?

– Шубуд йигъан.

Дидлан зина

Думу шулу

Рягьимлувал.

 

Савкьатарра

Тувну, гьау

Думу хялар

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз).

 

***

Бир Маундиъ

Бану кlуру

Тухумдиан

Амрарихьан

Гъийихнийи

Хайлин кьадар

Мусурман ксар.

 

Аьрабари

Кlуру мугъаз:

«Варди кьабул

Гъапlну ислам.

Уву гьапlруш,

Мялум вунуз?

Вахт дуфну а

Угъривалар,

Нягьякьвалар

Сарун дерккуз».

 

Амири кlур:

«Сабурнахъна,

Ваъ, гъидарза,

Аьрабари

Гаф тутрувди

Узуз мютlюгъ

Вуйивалин.

Ва амрариз

Вафалу хьуз

Аьгьтра апlри».

 

Йикьрар гъапlу:

Мединайиъ

Йивну йикlуз

Ихь Пайгъамбар

(Салават ва

Салам дугъаз);

Гъит, Арбадди

Гъадми яракь

Кьялаъ йиври,

Сюгьбат апlру

Вахт гъафиган.

 

Хабарсузди

Гъюру Амир

Мединайиз,

Теклиф диву

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз)

Ихь ислам дин

Кьабул апlуз.

 

Лап агъирди

Амири кlур:

– Узкан апlин

Мирас-варис,

Яв аьхювал

Пай апlина

Хушниинди,

Дархьиш кьушум

Йиз тухумдин

Дебккидиза

Увуз къаршу».

 

Дюаь гъапlу

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз):

«Аллагь, узу

Азад апlин

Амрариккан».

 

Гьаму вахтна

Арбаддизра

 

Ккунди айи

Йивну йикlуз

Ихь Пайгъамбар

(Салават ва

Салам дугъаз).

Хил гьивиган

Сар Аллагьди,

Кьастар мугъан

Удучlвундар

Кlулиз бегьем.

Кьяляхъ гъушу,

Хътарку хулаз.

 

Амир рази

Дайи дугъкан,

Ва гъабхьнийи

Зур гъалмагъал.

Хабарсузди

Ктlерццу Амир,

Чан гьяйвнилан

Ахъну, думу

Кечмиш гъахьи.

 

Кьяляхъ гъафи

Арбаддихьан

Гьерху тухми:

– Фициб гъабхьи

Ичв гюрюшмиш

Пайгъамбрихъди?

– Эгер узуз

Думу ккахъиш,

 

Йикlурзавучв,

Зат дидригъди!

Амур дубхьну

Сар Аллагьдин,

Арбад ва чан

Деве гъургу

Кьюркьлин цlи ва

Рюкъ-руг гъахьи.

Му гьядиса

Ачухъ дапlна

Саб аятдиъ

Ихь Кьур`андин.

 

***

Урчlвудпи йис

Хиджрай`инди,

Пайгъамбрихьна

(Салават ва

Салам дугъаз)

Гъюру тухум

Бану Ханиф.

Вуйи дурар

Кьабул гъапlдар

Ихь ислам дин,

Сари ктарди –

Ччвур Мусайлим

Вуйи дугъан.

 

Ихь Пайгъамбриз

(Салават ва

Салам дугъаз)

Мусайлимди

Гьамци гъапи:

 

– Эгер узкан

Варис-мирас

Гъапиш уву,

Хъасин, уву

Кечмиш хьпахъан,

Аьхювалра

Йиз хлиз тувруш,

Гъюрзавухъди

Саб рякъюъди.

 

Ихь Пайгъамбри

(Салават ва

Салам дугъаз)

Туву жаваб:

– Гьаму хилиъ

Айи кюлра

Тувдарзавуз,

Сар Аллагьди

Гьапlди жаза

Рубкьруб увуз.

 

Хъа гьядиса

Гьаму хьайиз

Цlиб улихьна

Ихь Пайгъамбриз

(Салават ва

Салам дугъаз)

Нивкl гъябкънийи:

Вари Жил`ин

Али девлет

Пешкешди чаз

Тувну ади;

 

Хиларихъра

Кьюб кlур хъади

Гъизиликан

Дапlнайидар;

Аьхю, гъагъи

Шули кlурар;

Хъасин дугъу

Уф гъапlнийи,

Ва дишлади

Дургу дурар.

 

2026-04-01 (Шавваль 1447 г.) №4.


Бализ ккилигурайи дада…

Ассаламу аьлайкум, аьзиз дустар! Му кагъаз бикlураза кlваъ лап дерд ади. Магьа гирами Рамазандин ваз улдубчlвну гъубшну, дидихъди - гирами машкварра.   Машквар йигъан сар касдихьна улукьуз гъушза. Му хулаъ айи дишагьли лап пашманди дуснайи. Гафар-чlалар апlури, му касдин дерд-гьялнакан...


Ифтар-2026!

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа гирами Рамазандин ваз улдубчlвну. Му йисан гирами Рамазандин вазли гизаф йишвариъ ихь табасаранлуйирин ифтарар гъахьну. Гъит Аллагьу Тааьлайи варидарин туву садакьйир кьабул апlри.   Ставрополь крайиъ айи Терек гъулаъ табасаранлуйир уч духьну,...


«Ишракь» гъудган

Му гъудган жямяаьтдихъди апIуб суннат дар. Бязи аьлимари «зугья» ва «ишракь» гъудгнар саб ву кIура, хъа аьхю пай аьлимари, «ишракь» гъудган - думу ригъ гьудубчIвбалан кьяляхъ гъудгнар апIуз карагьат вуйи вахт ккудубшган апIру суннат-гъудган ву,...


Аьхълушнаан таяммум апIбан гьякьнаан

Лап аьхъюшин айиган, ясана сагъ’вал ужийи дарувалианра таяммум апIуз шулу. Аьхъюшин айи ва шид мани апIуз даршлу дюшюшар цIибтIан шулдар, гьаци вуйиган, му вахтна таяммум дапIну, гъапIу гъудгнар кьаза дапIну ккунду.   Уьзриан таяммум апIуб Аьзарлуйиз ясана жандик саб зиян кайи касдиз...


Ляха гъулаъ цlийи мист

Гирами Рамазандин вазли вари шагьрар-районариъ ушварин вазлиз бахш дапIнайи аьхю серенжемар кlули гъушну. Табасаран райондиъра, варирайондинси, кIул’инди-кIул’инди гъуларинра жямяаьтлугъ ифтарар гъахьну. Гьадрарин арайиъ Ляха гъулаъ вари жямаьтлугъ уч духьну гъубху ифтарра...