Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Суал: Дишагьлийириз хулаъ айи вахтна жилиринубсиб шалвар алабхьуз ихтияр айин?

 

Жаваб: Дишагьлийи Шариаьтдиинди жара чаз мягьрам дару жилар хьайи йишвахь чан жандак ккебкну ккунду. Эгер ухьу дишагьлийири, шубари гьяятдиъ заълан туника, юбка алдарди шалвар алабхьбакан кIури гъахьиш, дици хай шулдар, гьаз гъапиш заълан фукIа алдарди шалвар алабхьган, диди шубарин къамат  улупуру. Эгер дугъу хулаъ анжагъ чан мягьрам хьайидарин улихь алабхьуруш, душваъ гьярам вуйиб фукIара адар, яни хай шулу. Хъа дугъу думу мягьрам вуйидарин улихь алабхьурайиб жилариз ухшарвал апIуз кIури ният ади алабхьуруш, думу дюшюшдиъра гьярам ву. Аммаки, эгер жилириз дугъу шалврин зиин фукIара алдарди алабхьну ккундарш, ари гьаму дюшюшдиъра хай шулдар. Гьаци ву жара палатдин гьякьнаанра: эгер жилириз кьабул шулдарш, алабхьну ккундар.

Дишагьлийи гьарвахтна палат Исламдиъ улупнайиганси алабхьуб ужи ву, гьятта хулаъ учв сарна-сарди айиганра, гьаз гъапиш дишагьлийин кушар рякъру йишвазди рягьимлувалин малаикар учIвурдар - ари гьамци дупна Пайгъамбарин ﷺ  суннайиъ.

 

Мужрийигъ лизи чIарар…

Суал: 30 йис хьпалан кьяляхъ жилижвуван мужрийигъ са-сабди шлу лизи чIарар удудуз ихтияр айин?

Жаваб: Саб-кIуруб, Пайгъамбарин ﷺ  гьядисдиъ дупна: «Лизи чIарар гъитай, гьаз гъапиш думу мусурман касдин нур ву. Фуну касдин чIар лизи гъабхьиш, дугъаз ужувлан ляхнар дикIуру, думу Женнетдиъ саб дережайиз за шулу, ясана дугъан саб гунагьнан аьфв апIуру».

Имам Аьгьмадди «Муснад» китабдиъ дупна: «Пайгъамбари ﷺ  лизи чIарар удудуб гъадагъа дапIна, думу чIар мусурмандин нур ву. Фуну жигьилин вушра, эгер дугъан чIар лизи гъабхьиш, Аллагьу Тааьлайи думу дережайин за апIиди, дугъан гунагьнан аьфв апIиди ва ужувлан ляхин бикIиди».

Кьюб кIуруб, Имам Муслимдихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Мекка гъибису йигъан Абу Кухафа хьади гъафну, дугъан кIулин ва мужрийин чIарар лизидар вуйи. Пайгъамбари  гъапну: «Дурар рангламиш апIинай, амма кIаруди рангламиш мапIанай».

Имам Аьгьмаддихьан  дуфнайи гьядисдиъ дупна: «Лизи чIарар рангламиш апIуз варитIанна ужудар хна ва катам ву» (катам – хнайиз ухшар айи кушар рангламиш апIруб ву).

 

Натижа:

Жигьилди имидира лизи гъахьи чIарар удудуб карагьат ву - гьамци кIура аьлимарикан аьхюну пайну.

Хъа лизи чIарар рангламиш апIуб гъадагъа дапIнадар, аммаки кIаруди рангламиш апIуз хай шулдар.

2026-05-01 (Зуль Къаида 1447 г.) №5.


Дишагьлийиин заанваликан 10 гьядис

Ислам диндиъ дишагьли заанди дерккна. Мусурман дишагьли, жвуван велед риш, уьмрин юлдаш хпир, дада, чи кIуру ччвурариинди дишагьли лазим вуйи кьадар заан дережайиинди дерккна.   Мисалназ, риш чан адаш женнетдиъ учIвбаз себеб шлу ляхнарикан ву; хпир себеб вуди, дугъан жилирин имандин гьацI...


Жигьилар улихь гьауз буржи вухьа

Дюньяйиъ вари гьюкуматарин жигьиларин сабвал хьпан бадали, «День молодежи» кlуру йигъ тасдикь дапlна. Думу йигъ 24-пи апрели къайд апlуру.   Мициб йигъ тасдикь апlбан метлебра жигьилариз асас фикир тувуб ву. Аьхиримжи йисари, жара йишвариъси, ухьухьра Табасаран жигьиларихъди...


Гъудган марцциди апIуз себеб шлу къайдйир

Мусурман касди апIру вари жюре ибадатариз чпин улупнайи къайдйир а, яни фарзар, суннатар ва жара дапIну ккуни ляхнар. Му ляхнар мусурман касди апIурайи ибадат заан дережайиинди кьабул апIбан бадали герек шлудар ву.   Хъа думу ибадат кьабул апIбан бадали, думу гьацира Аллагьу Тааьла бадали,...


Гьяждин вахт улубкьна

Гьяж апIувал ибадатарикан варитIан кьиматлуб ву, гьаз гъапиш думу жандкиинди ва дакьатариинди апIурайиб ву.   Пайгъамбари ﷺ дупна:   "مَنْ حَجَّ فَلَم يَرْفُثْ, وَلَمْ يَفْسُقْ رَجَعَ كَيَوْمِ وَلَدَتْهُ أُمُّهُ" Мяна: «Фуну касдира гьяж гъапIиш, эгер думу вахтна дишагьлийихъди сатIи...


Пайгъамбари ﷺ улупу рякъ

Бургьанкент гъулан имам Рамазан Шихбабаевдихъди вуйи интервью   Ихь жигьил имамарикан ва дурари гъабхурайи диндин ляхнарикан мялумат тувуб давам апlурахьа. Улихь нумрариъ ухьу гъапиганси, жигьилари чпин уьмрин рякъ диндихъди аьлакьалу апlувал заан ляхнарикан ву, ва гьарсар кас дурариз...