Мусурман дару касдиин гъудган алапIбакан

Мусурман дару касдиин гъудган алапIбакан

Кяфир касдиин жаназа гъудган алапIуб гьярам ву. ДумутIанна гъайри, эгер думу мусурман вуш, кяфир вуш шаквал аш, думуганра гъудган алапIуб гьярам шула. Гьацира кафир касдиз, гунгьар аьф апIрияв, кIури, дюаь апIуз хай шулдар.

 

Мусурман дару ксарин бицIир йисарикк ккуркьайизкьан кечмиш гъахьиш, дугъ’ин я гъудган алапIурдар, ясана майтихъди аьлакьалу жара ляхнар тамам апIурдар, бицIиди имиди кечмиш гъахьидар женнет агьлийир вушра.

Мусурмнарихъди мясляаьтнан йикьрарнаъ ади яшамиш шулайи кяфирариин (зиммий) кафан иливуру ва накьвдик кивру. Му ляхнариз харж апIруб вари кечмиш духьнайирин дакьатарикан харж апIуру. Эгер чаз дакьатар адарш, думу уьрхюрайирин нафакьайикан фаркьат апIуз харжар апIуру, дицирра адарш - байтул малиан.

Эгер сар касди, фулану мусурман кас диндиан удучIвну кIури, хъа тмунурисана ваъ, думу кечмиш хьайизкьан мусурманвалиъ имийи, кIури гъапиш, дицир касдиин жаназа гъудган алапIуру, гьаз гъапиш ухьу дугъан эвелихьна гъягъюргьа. Хъа дугъан эвел мусурманвалиъ айивал гъабхьну.

 

Жаназа-гъудган мистаъ алапIбакан

Жаназа-гъудган мистаъра алапIуз хай шулу. Пайгъамбари ﷺ Сугьяйл кIуру асгьябдиин ва дугъан гъардшиин мистаъ гъудган алапIну. Гьацира Абу Бакр кечмиш гъахьиган, Уьмар асгьябди ва имбу сагьябари дугъ’инра мистаъ гъудган алапIнийи. Хъа гьадму майтихъанмина мист чиркин шулуш, хай шулдар.

Эгер саб дестейи кечмиш духьнайирин жаназа-гъудган алапIнуш, имбударилан фарз алдабхъуру, амма имбударизра жаназа алапIуб сунна ву.

Хъа саб ражари саб жаназайиин гъудган алапIуриз кьюбпи ражарира гьадму жаназайиин гъудган алапIуб сунна дар, думутIанна гъайри саспи аьлимари думу ляхин карагьат ву кIура.

 

2026-04-01 (Шавваль 1447 г.) №4.


«Ишракь» гъудган

Му гъудган жямяаьтдихъди апIуб суннат дар. Бязи аьлимари «зугья» ва «ишракь» гъудгнар саб ву кIура, хъа аьхю пай аьлимари, «ишракь» гъудган - думу ригъ гьудубчIвбалан кьяляхъ гъудгнар апIуз карагьат вуйи вахт ккудубшган апIру суннат-гъудган ву,...


Сабур апlин, эй инсан

Му дюньяйиъ вари бихъур, сар абана баб ктарди, уж’вал апlин дурариз аку дюньяйиъ имиди.   Дерд-хажалат дурарик каш, саб ширин гаф сюгьбат апlин. Артухъ увуз дурар ккундуш, гарцlил кивну саб мак апlин.   Уву аьхю апlури, дурар гьарган увухъ гъахьну, гьамус...


Суал-жаваб

- Ич гъуландари гьаму йисан ушварин сэъ жилирихьан гьудучlвнайи шураз уч гъапlну. Амма гьадму касдиз рубкьруганси шуладарзуз. Дугъаз Дербент шагьриъ ужуб багьа квартира а, думутlанна гъайри яшайишра гьадму чаш ушварин сэъ тувдаринтlан гизаф ужи ву. Гьаму дюшюшдиъ дурарин ушварин сэъ фици шул? -...


Гьяжатханайиз гъягъбакан ва думу вахтна телефон ишлетмиш апlбакан

Телефондиъ гирами Кьур’ан ади гьяжатханайиз гъягъюб гьярам дапlнадар, эгер думу экрандиин, ясана файл ачмишди адарш. Эгер зенг гъюруган экбер, ясана зикру урхури дебккнаш, думу вахтна звонок дяргъюз телефон ктlубшвиш, ясана гьяжатханайиз хьади дурушиш ужи ву. Эгер ктlубшвуз кlваълан дубшну,...


Хилар жикIуз даккни бицIир

Ассаламу алейкум, йиз бицIи дустар! Гъи узу ктибтидизачвуз сар бицIи балкан ва, гьяятдиан хулаз гъафиган хилар жикIувал мянфяаьтсуз ляхин ву, кIуру дугъан фикрикан.   Дугъан ччвур Мягьмуд вуйи. Абйир-бабари дугъаз гьарган, гьяятдиан гъафиган, ясана уьл ипIуз дусруган, сабпи нубатнаан хилар...