Ужур гъунши

Ужур гъунши

Ужур гъунши

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Гьаз вуш гьациб фикир шулуки, гьарсар касди чан гъуншйирилан думукьан ужуб фикир апlурдар кlури, саспидарин чlуру аьлакьйир шулу. Хъа саспидарсана йисариинди чиб-чпихъди гаф-чlал адарди шулу.

 

Магьа улихьнаси гьамциб гьядисайихъди гюрюшмиш гъахьунзу. Сар касди чан гъуншйирилан гьадмукьан ужудар гафар кlурайики, гьятта дугъахъ хъпехъури юкlв гьадмукьан рази гъабхьнийиз. Думу касдин гафариинди цlиб улихь вахтна гъуншдихъди аьлакьйир чlур хьуз хъюгъган, му касди чан гъуншди фукьан чlуруб гъапlишра, анжагъ ужуб гафтlан апlурдайза, гъапи. Гьамци сацlиб вахтналан му гъуншйир, чиб-чпиз кюмек апlури, читинвалариъ багахь шули, багахьлу инсанартlан ужудар аьлакьйириъ шулу. Магьа гьаму касдин гафариинди, чав сабур апlувалиан, уткан хасият улупувалиан, тмуну гъуншдизра кьабул гъабхьну ва фикир дапlну чан терефнаан удучlвурайи чlуру ляхнар дирчну.

Дупну ккундуки, гьарсар касдиз чан терефназди ужудар ляхнар дапlну ккунди шулу, гьаддихъди сабси жвувура тмуну касдихьна ужудар аьлакьйир улупури гъахьиш, ужуди янашмиш шулаш, думуган чиб-чпихьна гьюрматра артухъ шул ва Аллагьу Тааьлара рази шул.

Ихь диндира ухьуз гьаму ляхнихъна теклиф апlура. Пайгъамбарин ﷺ суннайиинди, гъуншйирихъди ужудар аьлакьйириъ духьну ккунду.

Гъуншйирихьна ужи духьну ккунивалин гьякьнаан сакьюдар гьядисар кlваин апlидихьа.

Пайгъамбарин ﷺ гьядисарикан сабунубдиъ дупна: «Аллагьу Тааьлайихъна Гъиямат йигъахъ хъугъу кас гъит чан гъуншдихъди ужудар аьлакьйириъ йихьри» (Муслим). Имам Бухарийихьан вуйи жара риваятдиъ дупна: «…гъит чан гъуншдихьна гьюрмат улупри».

Гъуншдиз гьюрмат апlури, пешкеш туври гъахьиш – му ухьу Пайгъамбарин ﷺ рякъюъди гъягъру инсанарин лишнарикан шул.

Пайгъамбари ﷺ гьацира, жвуваз гьязур гъапlу ипlрубдиканра гъуншйириз тувай, дупна. Абу Зарр асгьябди ктибтураки, узуз йиз дустру (Пайгъамбари) васият гъапlну: «Уву хураг апlруган, шид артухъдиси кубз ва дидкан яв гъуншдизра капI» (Муслим).

Анас ибн Маликдихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Чан гъунши гаш’валиъ айибра аьгъяди нивкlуз гъушу касдин узухъ хъугъувал тамам вуйиб дар» (Тlабарани).

Абу Гьурайрайи Пайгъамбарин ﷺ гьядис ктибтура: «Аллагьу Тааьлайихъ ва Гъиямат йигъахъ хъугъу касди гъит гъуншдиз зарар тутруври» (Муслим).

Фикир тувай, аьзиз ватанагьлийир! Ухьу зиихъ кlваин дапlнайи гьарсаб гьядиснаъ ужудар аьлакьйирикан дупна, дурарикан саспидариъ гъуншйирихъди ужудар аьлакьйириъ хьувал Пайгъамбарихъ ﷺ хъугъувалихъди тевна. Му гьадмукьан заан дережайин ляхин ву.

Гьаци вуйиган, эгер гъийин йигъаз жвуван гъуншдихъди аьлакьйир ужудар дарди вуш, гьаму йигъланминакьан думу ляхин дюз алапlуз чалишмиш духьну ккунду.

Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьуз му ляхниъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюз кюмек туври.

 

 

Ансар Рамазанов

2026-09-01 (Рабиуль авваль 1448 г.) №9.


ГЪУДГАН

 Кучlвуб   Сар Аллагьдин Амриинди, Сар Аллагьдиз Аманатди, Сар Аллагьдик Умуд кади, Бисми дапlну, Бикlурайир Гъудгникан ву Жулжагъ Амир, Аллагьдин лукl, Аьраблин хтул; Эзбер гъапlур Насигьятдин Нур туврайи Аьршдин калам, Шариаьтдин Гьюкум, къанун; Дикъатлуди Уьбхюз...


Жюрбежюр гьюкуматариъ айи мистар

Афагъанистандиъ айи мист аль-Акьса мист Кутубия мист Меккайиъ айи мист Стамбулиъ айи мист Павлодара мист Турцияйиъ айи мист Болгар шагьриъ айи мист Кабус султандин мист Турцияйиъ айи Эртогрулгазыйин мист Бухарайиъ айи мист


СУАЛ-ЖАВАБ

- Магьа гирами Пайгъамбар ﷺ бабкан духьнайи ваз улубкьна. Ич гъулаъ аьхю мажлис гъабхьну. Йиз аьхюну бай узуз думу мажлиснаъ иштирак махьан, хай шлуб дар кlури, удукьну дугъужвну. Чиб-чпин арайиъ гизаф дерд шлу гафарра гъахьнийич. Му жигьилариз гьапlнайкlан? Гьамус Аллагь ва Пайгъамбар ﷺ кlваин...


Гуми гъулаъ аьхю серенжем

21-пи авгъусти Табасаран райондин Гуми гъулаъ Пайгъамбар ﷺ бабкан гъахьи ваз улубкьбан гьюрматнаан аьхю мажлис кlули гъубшну.   Гьар йисан ихь республикайин шагьрариъ ва районариъ, Пайгъамбарин ﷺ уьмрикан ктибтури, дугъкан назмар урхру мажлисар шулу. Дупну ккундуки, мициб аьхю серенжем Гуми...


Кьур’андин фуну аят аьхиримжи вуди гьапIну?

Аллагьу Тааьлайи гирами Кьур’андин аьхиримжи аят вуди фунуб гьапIнуш, аьлимарин арайиъ жюрбежюр фикрар а:   Аьхю пай аьлимарин гафариинди думу «Бакьара» сурайин 281-пи аят ву:   وَاتَّقُوا يَوْماً تُرْجَعُونَ فِيهِ إِلَى اللَّهِ ثُمَّ تُوَفَّى كُلُّ نَفْسٍ مَا...