Ужур гъунши

Ужур гъунши

Ужур гъунши

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Гьаз вуш гьациб фикир шулуки, гьарсар касди чан гъуншйирилан думукьан ужуб фикир апlурдар кlури, саспидарин чlуру аьлакьйир шулу. Хъа саспидарсана йисариинди чиб-чпихъди гаф-чlал адарди шулу.

 

Магьа улихьнаси гьамциб гьядисайихъди гюрюшмиш гъахьунзу. Сар касди чан гъуншйирилан гьадмукьан ужудар гафар кlурайики, гьятта дугъахъ хъпехъури юкlв гьадмукьан рази гъабхьнийиз. Думу касдин гафариинди цlиб улихь вахтна гъуншдихъди аьлакьйир чlур хьуз хъюгъган, му касди чан гъуншди фукьан чlуруб гъапlишра, анжагъ ужуб гафтlан апlурдайза, гъапи. Гьамци сацlиб вахтналан му гъуншйир, чиб-чпиз кюмек апlури, читинвалариъ багахь шули, багахьлу инсанартlан ужудар аьлакьйириъ шулу. Магьа гьаму касдин гафариинди, чав сабур апlувалиан, уткан хасият улупувалиан, тмуну гъуншдизра кьабул гъабхьну ва фикир дапlну чан терефнаан удучlвурайи чlуру ляхнар дирчну.

Дупну ккундуки, гьарсар касдиз чан терефназди ужудар ляхнар дапlну ккунди шулу, гьаддихъди сабси жвувура тмуну касдихьна ужудар аьлакьйир улупури гъахьиш, ужуди янашмиш шулаш, думуган чиб-чпихьна гьюрматра артухъ шул ва Аллагьу Тааьлара рази шул.

Ихь диндира ухьуз гьаму ляхнихъна теклиф апlура. Пайгъамбарин ﷺ суннайиинди, гъуншйирихъди ужудар аьлакьйириъ духьну ккунду.

Гъуншйирихьна ужи духьну ккунивалин гьякьнаан сакьюдар гьядисар кlваин апlидихьа.

Пайгъамбарин ﷺ гьядисарикан сабунубдиъ дупна: «Аллагьу Тааьлайихъна Гъиямат йигъахъ хъугъу кас гъит чан гъуншдихъди ужудар аьлакьйириъ йихьри» (Муслим). Имам Бухарийихьан вуйи жара риваятдиъ дупна: «…гъит чан гъуншдихьна гьюрмат улупри».

Гъуншдиз гьюрмат апlури, пешкеш туври гъахьиш – му ухьу Пайгъамбарин ﷺ рякъюъди гъягъру инсанарин лишнарикан шул.

Пайгъамбари ﷺ гьацира, жвуваз гьязур гъапlу ипlрубдиканра гъуншйириз тувай, дупна. Абу Зарр асгьябди ктибтураки, узуз йиз дустру (Пайгъамбари) васият гъапlну: «Уву хураг апlруган, шид артухъдиси кубз ва дидкан яв гъуншдизра капI» (Муслим).

Анас ибн Маликдихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Чан гъунши гаш’валиъ айибра аьгъяди нивкlуз гъушу касдин узухъ хъугъувал тамам вуйиб дар» (Тlабарани).

Абу Гьурайрайи Пайгъамбарин ﷺ гьядис ктибтура: «Аллагьу Тааьлайихъ ва Гъиямат йигъахъ хъугъу касди гъит гъуншдиз зарар тутруври» (Муслим).

Фикир тувай, аьзиз ватанагьлийир! Ухьу зиихъ кlваин дапlнайи гьарсаб гьядиснаъ ужудар аьлакьйирикан дупна, дурарикан саспидариъ гъуншйирихъди ужудар аьлакьйириъ хьувал Пайгъамбарихъ ﷺ хъугъувалихъди тевна. Му гьадмукьан заан дережайин ляхин ву.

Гьаци вуйиган, эгер гъийин йигъаз жвуван гъуншдихъди аьлакьйир ужудар дарди вуш, гьаму йигъланминакьан думу ляхин дюз алапlуз чалишмиш духьну ккунду.

Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьуз му ляхниъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюз кюмек туври.

 

 

Ансар Рамазанов

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Дамагълувал фу вуйкlан?

Инсандин чаз айи гьюрмат, ккунивалианси, разивалианра чахьна айи табиаьтдин гьисс ву.   Бязи инсанар жвув кьадарсуз ккунивалиан, Аллагьдин ﷻ имбу лукIар, сарра гьяспикк ккадарди, фурс кади шулу. Гьамци инсан инсанарихьинди даккунди, дурар саймиш дарапIри, саринра гаф гъададабгъри, имбудар...


Йиз Хюрикк гъул

Имандин нур чан кlваъ айи муъминди Аллагьдихъди гъабхру сюгьбат ву гъудган. Муъмин касдиз айи нурлу имандин Маракьлу мурхьул ву, йиз дустар, гъудган.   Гукни сесниинди кlураза гафар: Жегьеннемдин цlихьан уьрхява, Аллагь. Ккун апlури гьачlарккназа йиз хилар: Учуз женнет кьисмат апlин,...


Ул гъапlунзуз…

Суал: Узуз ул апlбаан гизаф зарар шулазуз: кlул иццру шулайиз, машнаан лап уьру шулза. Дициб вахтна я ляхниз гъягъюз, ясана фукlа жараб апlуз шуладарзухьан. Узуз фицдар дюъйирикан кюмек шуйкlан?   Жаваб:    قال النبي صلى الله عليه وسلم: "العَيْنُ حَقٌّ وَلَوْ كَانَ شَيْءٌ سَابَقَ...


Суал-жаваб

- Ич гъул думукьан аьхюб дар, аш саб 50-60 хизан. Му гъулаъ яшамиш шули 40 йис вуйиз. Узуз аьгъю вахтарихъанмина вари гъуландариз кьюр касдихьан зарар а. Дурари, фу дапlнура, зарар тутрувди гъитдар. Хярар уршвру вахтн - дурарин кlуллан, хифар уч апlруган - гьадрарилан. Гьамцдар зарар кайи ксар ву....


Сар вуйихь, инсан, Аллагь

Аьгъю апlина, инсан, Аллагьу Аллагь. Ялгъуз сар вуйихь Думу, Аллагьу Аллагь. Иман аьбкъина, инсан, Аллагьу Аллагь. Сар ву, инсан, ихь Аллагь - Аллагьу Аллагь.   Яв рягьмат тува учуз, Аллагьу Аллагь, Ярхла дебккава гунагь, Аллагьу Аллагь. Аьф апlин учуз, Аллагь – Аллагьу...