Женнетдин гъуйи
Женнетдин гъуйи
Медина шагьрин гъирагъдихь, Пайгъамбарин ﷺ мистхьан 5 км манзил ади, «Вади аль-Акьикь» кIуру йишваъ багъдиъ шид айи гъуйи айи. Думу гъуйдиз Пайгъамбарин ﷺ вахтна «биъру Рума» (Румдин гъуйи) кIури гъахьну, хъа гъи инсанариз думу, Уьсмандин гъуйи кIури, машгьур ву.
Уьсман асгьябди Мединайиз гьижра апIруган, дугъаз мусурмнариз штухъди читинвалар айиб аьгъю гъабхьну. Душваъ айи инсанарин кьадар артухъ шулайивализ лигну, шид гьубкIри адайи ва, дидихьна гьижра апIруган, Меккайиан вуйи мусурмнарра Мединайиз гъафну.
Мединайиъ вари гъуйириъ айи шид кьилзиб ва кьутIкьлишин алиб гъабхьну, анжагъ Румийин гъуйдиъ айи шид ктарди, думу марцциб ва ицциб вуйи. Думу гъуйдин эйси жугьуд вуди гъахьну ва дугъу шид масу туври, гьаддиинди гъазанмиш апIурайи.
Пайгъамбари думу эйсийиз инсанариз гьадму шид кьимат дарди ишлетмиш апIуз мумкинвал тув, дидин ерина увуз женнетдиъ гъуйи хьибди, гъапну. Амма жугьуд думу шид инсанарихьна тувуз рази гъахьундар ва, йиз хизан уьбхюрайиб гьаддилан вуйи гъазанж вуйиз, гъапну.
Думуган Пайгъамбар ﷺ мусурмнарихьна илтIикIну, гьадму масу гъадабгъуриз женнетдиъ гъуйи хьибди, гъапну. Ва дидихъди саб шартIра дивну - шли думу гъуйи гъадабгъиш, гьадму касдира имбударира му шид сабси ишлетмиш апIиди, яни йизуб вуйиз кIури дарпиди.
Уьсман асгьябди думу гъуйи дишлади гъадабгъуз ният гъапIу, амма жугьуд касди дугъаз масу тувдар. Гафар апIури Уьсман асгьябди гъуйдин гьацI гъадабгъуз йикьрар гъапIу. Гьадму вахтнахъанмина мусурмнарира, жугьдарира, сад йигъ арайиан идипури гьюдюхюри, му гъуйдиан шид ишлетмиш апIури гъахьну.
Саб вахтналан Уьсман асгьябди думу гъуйи 35 агъзур диргьамдихъ тамамди гъадабгъуру. Пайгъамбари ﷺ Уьсман асгьябди думу гъуйи вари жямяаьтдихьан ишлетмиш апIуз пешкешди тувуб ккун гъапIу, ва Усман асгьяб Пайгъамбарин ﷺ гафарихъ хъпехъну.
Гьамци Пайгъамбарин ﷺ ккуни асгьябарикан санурин жумартвалиинди Мединайиъ айи агьларин штухъди кьитди вуйи месэла гьял гъабхьну.
Чав масу гъадабгъу гъуйи вушра, дугъу аьхювал апIури гъахьундар ва, штуз гъушган, имбу инсанарси, чан нубат гъяйиз, жергейиъ дугъужвури гъахьну.
Уьсмандин ччвурнахъ хъайи гъуйдин цалар цIийи алаури, гизаф дигиш`валар гъахьну. Гъуйи гъидин йигъазра ими, амма душваъ шид гъубзундар.
Ильгиз Салаватов
