Ибадат апIру вахтна манигъ`вал тувру васвас

Гъудгнин жикIруган, гъудгнин жюрбежюр шартIар кIули гъахруган, гизаф инсанарин шак`вал арайиз гъюру. Думу ляхин гьарган артухъди фикир тувруб ву. Чан уьмриъ мициб дюшюшдихъди алалахъу кас гьичра дидрихъур. Эгер диндин гьякьнаан жюрбежюр яшнан инсанарин шак`вал арайиз гъюруш, ибадат апIбан гьякьнаан вуйи шак`вал артухъси жигьиларин ади шулу.

Гъудгнин жикIбаъ шлу шак`вал

Ухьуз рябкъюри шулхьузки, фици саспи ксари гъудгнин жикIруган, саб хил шубуб ражари ваъ, хъа 5-6 ражари жибкIуру. Хъа ухьуз аьгъюганси, саб ражари жибкIуб фарз ву, хъа шубуб ражари - сунна. Хъа дици артухъ ражари жибкIрударин чпин васвас хьпаан хиял шулу гьеле сабан шубубан гъижибкIундарза, ясана тамамди гъижибкIундарза кIури. Гъудгнин жикIуз чIяаьн вуйи 3-4 минутдин ерина дурарин 10-15 минут шулу, хъа саспидарин гьеле гьацI сяаьтра кмиди гъябгъюру.

Иблисдихьан инсан ибадатдихъан хъдатIуз даршлуган, думу дицир касдин фикриъ шак`вал, васвас ипуз чалишмиш шулу, думу касдира гьадму ляхин яваш-явашди гъибтбан бадали. Гъудгнин жикIруган васвас ипри дебккнайи хусуси иблис а, дидин ччвурра Валахан ву.

Эгер ибадат апIбан жара жюрйириъ шак`вал диндикан хабар адрударин шулуш, гъудгнин жикIбаъ гьеле хъюгъну имбу тялимаринна кмиди шулу. Гьаз гъапиш, эгер ухьу фикьгьдин китабариз гъилигиш, душваъ гьамци дупна: эгер яв шак аш гьадму жибкIурайи йишв уву гъижибкIнийкIана, дарш саб пай дижибкIну гъубзнийкIан кIури, ари му дюшюшариъ думу йишв тазатIан тамамди дижибкIну ккунду. Эгер уву гъудгнин жикIруган, узу ният гъапIнийкIан-гъапIундайкIан кIури шак`вал гъабхьиш, думуганра гъудгнин жикIуз тазатIан хъюгъну ккунду. Эгер шак`вал гъудгнин дижикIну ккудубкIбалан кьяляхъ гъабхьиш, дидиз аьхю фикир тувну ккундар, яни гъудгнин тазатIан жикIуб герек адар!

Дупну ккундуки, ният кIваан апIуб фарз ву, хъа мелзниинди пуб суннат ву, ва кIваъ гьадму ният ади хьуб васвас айи касдиз чIяаьн ву.

Гъудган апIруган шлу шак`вал

Сабсана лапра артухъ фикир тувну ккуниб ву гъудган апIурайи вахтна арайиз гъюру шак`вал: «аль-Фатигья» сура ягъалди урхуру, саб аят кьюб-шубуб ражари текрар апIуру, чав швнуб ракааьт тамам гъапIнуш, кIваълан гьархру, ниятнаъ шак`вал шули, швнуб ражари тазатIан гъудгник кучIвру ва гь.ж. Эгер имамдихъди гъудган апIруган дицдар ксариз сацIиб вушра рягьятди шулуш, хъа сарна-сарди гъудган апIруган, думу аьхю читинвалси алабхъуру.

Гъудгниъ мукьадар шак`валар хьуб аьламатнан ляхин дар, гьаз гъапиш гъудган диндин варитIанна заанди дебккнайи мурхьул ву. Пайгъамбари () дупна: «Гъудган диндин даягъ (шиблитI) ву («Канзуль-уммаль фи сунаниль-акьвали валь-афаль"», № 18889).

الصلاة عماد الدين

Жара гьядисдиъ дупна: «Гъиямат йигъан лукIрахьан гьерхрударикан сабпиб гъудган ву. Эгер думу сагъиб гъабхьиш, лукI азад шул, хъа дарш, чIурувал ва зарар хьибди» («Канзуль-уммаль», № 18877).

إن أول ما يحاسب به العبد يوم القيامة من عمله الصلاة فانصلحت فقد أفلح وأنجح ، وإن فسدت فقد خاب وخسر

Гьаци вуйиган, гъудган дарапIди гъибтну ккундар. Гъудгнин заанвал ва фазилатвал аьгъяди, иблис думу тамамди апIрудариз манигъ`вал апIуз чалишмиш шулу.

Гъачай гъудгник кайи вахтна шак`вал гъабхьигандин гьякьнаан шариаьтди фу кIураш лигухьа: Эгер гъудгник кайи вахтна ниятнан гьякьнаан шак`вал гъабхьнуш, гъудган цIийикIул’ан ккебгъну ккунду. Эгер «Фатигья» сура урхбан, ясана рукуъ гъапIнийкIан гъапIундайкIан кIури, шаквал гъабхьнуш, думу «Фатигья» сурайихъна хътакуру ва, думу сура урхуз хъюгъну, гьадушвхъанмина давам апIуру. Эгер рукуъдиъ шак`вал вуш, дидихъна хътакуру. Эгер кьюб, дарш шубуб ракааьт гъапIнийкIан кIури, шаклу гъахьнуш, 2 ракааьт тамам апIуб гьисаб дапIну, чан лазим вуйи кьадар ракааьтар давам апIуру. Хъа гъудган ккудубкIбалан кьяляхъ шаклу гъахьнуш, дидиз фикир тувурдар.

АпIурайи гъудгниъ ва гъудгнин жикIувалиъ васвас дархьбан себебар

Эгер инсан учв гьарган васвас ади шлур вуш, думу ляхин цIиб читинди алабхъуру. Хъа васвас адруриз, думу шаклувалихьан ярхла хьуз варитIан ужуб - думу дюшюшариз фикир тутрувуб ву. Мисалназ, хил тамамди гъижибкIнийкIан кIури, шак`вал гъабхьнуш, дидиз фикир тутрувди, яв гъудгнин жикIуб давам апIин. Ухьу фукьан артухъ думу дюшюшариз фикир тувуз хъюгъиш, гьадмукьан артухъ васвасра шулу.

Мисалназ, гъудгнин жикIруган машра, арччул хилра дижибкIну гагул хил жибкIурайган, узу арччул хил тамамди гъижибкIнийкIан кIури, шак гъабхьиш, дидиз фикир мутуван ва кIулин масгь дапIну, кьюбиб ликар дижикIну, жвуван гъудгнин жикIувал давам апIин.

Ари гъудгниъра васвас гъабхьиган, гьамци апIуб герек ву.

Диндин гьякьнаан васвас

Дицдар фикрар саспи вахтари мусурмнарин арайиз гъюри шулу. Хъа думу фикрарихьан анжагъ пайгъамбрартIан ва Аллагьу Тааьлайиз багахь вуйи лукIартIан азад дапIнадар. Саб кIуруб: Чиб-чпиан арайиз гъюру фикрар гъадагъа дапIнайидар дар, дидхъан инсандиз гунагьра адар. Хъа эгер жвуву Аллагь фицир вуйкIан, Дугъаз фициб жандак айкIан кIури, Дугъаз сурат туври гъахьиш, думу гунагь ву ва инсан диндиан удучIвузра мумкин ву.

Мицдар фикрар арайиз гъюру гьацдар мусурмнарин, шлин иман гьелелиг ижмиб дубхьнадарш, шлиз Аллагьу Тааьлайин сифатарикан хабар адарш, шлиз Кьур’андиъ дупнайиб аьгъдарш. Гьямд ибшри Аллагьдиз ﷻ, гъийин йигъан аьгъю апIуз ккуни касдиз вари рякъяр ачухъди ву.

Гьацира дицдар васвасар шлу ксар артухъси аьлимарихъди мажлисариъ гаф-чIал апIури, гьадрарин мелзналан илим аьгъю апIури, диндин мажлисар-серенжемариъ иштирак шули ккунду.

Мусурман кас жямяаьт-гъудгниъ иштирак шули, гъудгнин кьяляхъ вари азкарар урхури, шлукьан гизаф мистаъ ибадат апIуз чалишмиш духьну, артухъси гирами Кьур’ан иллагьки: «аль-Ихляс», «аль-Фалякь» и «ан-Нас» сурйир ва аят «аль-Курси» ( «аль-Бакьара» сурайин 255-пи аят) урхури духьну ккунду.