Умра-2025

Умра-2025

Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир!

Гьямд ибшри Сар Аллагьдиз! Магьа йислан-йисаз табасаран халкьдин арайианра гьяждиз ва уьмрайиз гъягърударин кьадар артухъ шула.

 

2025-пи йисан, 3-пи декабри, 120 кас табасаранлуйир гирами жилариина бицlи гьяж - уьмра апlуз гъушну. Дурарин машнаъ айи инчl, разивал гъябкъган, кlваз лап хуш шуйи.

Магьа юкьуб сяаьтналан гирами жилариина хъуркьунчу. Сабпи нубатнаан, Пайгъамбарин ﷺ мистаз душну, Мугьяммад пайгъамбариз салам тувунча. Миржид йигъандин арайиъ му гирами мистаз гъягъюри, жвуван фарз гъудгнар Пайгъамбарин ﷺ мистаъ апlури гъахьунча. Гьаз гъапиш гьядисарикан сабунубдиъ дупнаки, фуну касди 40 гъудган Пайгъамбарин ﷺ мистаъ гъапlиш, дицир касдик жегьеннемдин цlа кубкlидар.

Медина шагьриъ айи зияратаризра душну, дюъйир апlури, Пайгъамбарин ﷺ ва дугъан асгьябарин уьмрикан ктибтури, гьамци мушваъ йигъар-йишвар адаунча.

Хъа Угьуд дерейиз душну, душваъ гъахьи гьядисйирикан яркьуди ктибтган, инсанариз лапра кьабул гъабхьну. Дугъриданна, вари Медина шагьур ва дидин гъирагъарихъ хъайи йишвар вари Ислам диндин эвелиъ аьхю гьядисйир гъахьидар ву.

Мединайиъ вари ляхнар тамам дапlну, магьа автобусариъди, уьмрайиъ учlвру йишвахьна ният апlуз гъафича. Гьарсар касди фици ният дапlнаш дилигну, магьа вари лизи палат алабхьну, уьмрайиъ учlву.

Инсанар гирами Кяба рябкъюз лап гьялакди вуйи. Жвуми йигъан гвачlниндин гъудган хьайиз саб сяаьт ккимиди магьа гирами Кябайин гъвалахъ дугъужвча. Кяба гъябкъган, гизафдарин уларилан нимгъар гъягъюз хъюгъю. Йисариинди телевизориан, интернетдиъ уву лигурайи Кяба магьа яв улихь дугъубжвна.

 

 

 

 

Кябайилан ургуб ражари илдицури тlаваф дапlну, Сафа ва Марва дагъларин арайиъ саъю дапlну, кlулин чlарарикан сакьюдар кадатlну, магьа уьмра ккудбкlча.

Меккайиъ имбу йигъари жвуван кечмиш гъахьи багахьлуйирихъан, мирасарихъан уьмра апlури, душваъ айи зияратариз гъягъюри гъахьунча.

Аьрафа дагъдиина за духьну, узухъди хъайи дестейиз яркьуди думу дагъдикан ва душв’ин гъахьи ляхнарикан ктибтунза.

Магьа лап гьялакди му 14 йигъра гъубшу. Уларилан нимгъар гъягъюри гирами Меккайиан удучlвуз мажбур гъахьича.

Гирами Кябайихъна душну, аьхиримжи тlаваф дапlну, Кябайик хиларра кучну, кlваъ пашманвал ади Меккайиан удучlвунча.

Мекка шагьриан удучlвайизкьан варидари хъанара чпиз му гирами жилар кьисмат хьуз дюъйир апlурайи.

 

 

 

 

Гъит Аллагьу Тааьлайи му гирами жилариина хъанара ухьуз теклиф апlри. Гъит душваз гьелелиг душну адрударизра думу кьисмат ибшри! Амин!

Дупну ккундуки, му табасаранлуйирин дестейиъ айидар Табасаран ва Хив районариан, Дербент ва Огни, Каспийск ва Мягьячгъала шагьрариан уч духьнайи гьяжйир вуйи.

Гъит Аллагьу Тааьлайи мурарин уьмра кьабул апlри, мурарин гележек акуб ибшри ва мурариз хъанара му гирами жилар кьисмат апlри!

 

 

Ансар Рамазанов

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Ушв бисруган ният апIбан къайда

Ушв бисруган тамам ният апIуз ккуни касди гьамциб къайдайиинди апIуру: «Узу ният гъапIза закур гьаму йисандин Рамазандин вазлин фарз ушв бисуз, Аллагь бадали».   Ушв кьаза апIурайири гьамци ният апIиди: «Узу ният гъапIза закур Рамазандин вазлин кьаза вуйи фарз ушв бисуз, Аллагь...


Гъудгнин жикlувал батlил дубхьнайи касди апlуз хай даршлу ляхнар

Эгер сар касдин ухьу зиихъ ктуху ляхнарикан сабкьан арайиз гъафиш, дугъан гъудгнин жикlувал батlил шулу. Гъудгнин дижикlну адру касдиз исихъ улупнайи ляхнар апlуб гунагь шула:   Гъудган апlуб. Кьур’ан урхбан сужда (Суждату Ттилават) ва шукур апlбан сужда апIуб. Кябайилан илдицуб...


Закат уль-фитIр (ушварин сэъ)

Рамазандин вазли ушварин кьяляхъ тувру закат аьлимари инсандин жандилан вуйи закат ву, кIура. Ухьу зиихъ гъапиганси, «закат» кIуру гафнан мяна «марцц апIувал» ву.   Фици закатди ариш-веришдилан эйсийин даруб гъядябгъюри, думу марцц апIуруш, ари гьаци ушварин кьяляхъра закатди инсандин беден марцц...


Суал-жаваб

- Ич гъулан имамди улихь йисанра, гьаму йисанра Рамазандин ваз ккебгъруган ва ккудубкlруган, чаз ккуниси гьюкум адабгъура. Магьа гьаму йисанра ушвин ваз сад йигъ улихьна ккебгъну, ва гьаддиан ич жямяаьт гьамусяаьт кьюб тереф духьна. Гьаму дюшюшдиъ аьдати инсанари фу дапlну ккун? - Гьяйифки, саспи...


Вакьф фу-вуш ва дидин шартIарикан жикъиди

Ассаламу аьлейкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Узуз гьаму бицIи макьалайиъ вакьф фу-вуш ва, думу тамам хьпан бадали, фицдар шартIар аш, гьадрарикан ктибтуз ккундузуз. Ихь мусурман гъардшарин ва чйирин вакьфдихъди аьлакьалу гизаф суалар шулу. ИншаАллагь, гьаму макьалайиъ ухьу жикъиди дидкан хабар...