МӘҘРӘСӘЛӘР ТАРИХЫ

Дингә әйҙәүсе тоҡом

Дингә әйҙәүсе тоҡом

Хозур тәбиғәт ҡосағында, ике тауҙы уртаға ярып, Ләмәҙ тигән йылғаның Әй йылғаһына ҡойған урынында Мәсетле районының Ләмәҙтамаҡ тигән ауылы үҙ...

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Күп мәҙрәсәләр, дәүләттән йә Диниә назаратынан ярҙам булмаған осорҙа, аслыҡ осраҡтарында, мулла-мөғәллимдәре күсеп китһә йә мәрхүм булһа, бай...

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Бөгөнгө көндә үтә лә актуаль һорауҙарҙың береһе – башҡорт ауылдарында урта быуаттарҙан алып совет заманына тиклем ҙур арауыҡта халыҡҡа белем...

Зәйләғи мәҙрәсәһе

Зәйләғи мәҙрәсәһе

19-сы быуаттың 80-се йылдар башында (1882-1883) Түбәнге Әрмет ауылында яңы типтағы мәҙрәсә асыла. Халыҡ хәтерендә ул «Зәйләғи мәҙрәсәһе»...

Абзай мәҙрәсәһе

Абзай мәҙрәсәһе

Тыуған ауылым Ҡыйғы районы Абзайҙағы «Ғәшүрә» мәсете республикабыҙҙың төнъяҡ- көнсығышында иң боронғо ғибәҙәтханаларҙан һанала. Уға 1838...

«Рәсүлиә» мәҙрәсәһе

«Рәсүлиә» мәҙрәсәһе

"Рәсүлиә" – Ырымбур губернаһы (хәҙерге Силәбе өлкәһе) Троицк ҡалаһындағы 5-се йәмиғ мәсете янындағы мәҙрәсә. 1891 йылда Зәйнулла Рәсүлев Амур...

«Ғосмания» мәҙрәсәһе

«Ғосмания» мәҙрәсәһе

Ислам донъяһында танылыу яулаған уҡыу йорттары булыуы – халыҡтың дәрәжәһен билдәләй торған күрһәткес. Әлхәмдүлилләһ, башҡорт илендә тәрән...

Миҙиәк мәҙрәсәһе

Миҙиәк мәҙрәсәһе

Арҙаҡлы Ҡорбанғәлиевтар нәҫеле – Көньяҡ Уралдың ислам тарихында тәрән эҙ ҡалдырған. Был ырыуҙан бик күп көслө диндарҙар сыҡҡан. Ғәбделхәким...

Әфләтүн ахун

Әфләтүн ахун

Ырымбур губернаһы кантонына ҡараған, хәҙерге Йылайыр районы (Матрай районы), Һабыр ауылында йәшәүсе Атанғоловтар, халҡыбыҙға бик күп арҙаҡлы шәхестәр...

Үтәш ауылының нуры

Үтәш ауылының нуры

Ылымығы ҡуйы урман булып үҫкән саф һыулы, тәрән Төй йылғаһы буйындағы йәмле урында ултыра тыуған ауылым. Уҙып барышлай оло юлдан уҡ иң башта ике...

«Ғәлиә» мәҙрәсәһе

«Ғәлиә» мәҙрәсәһе

1917 йылғы революцияға тиклем һәр бер башҡорт ауылында мосолман мәктәптәре эшләп килгән. Унда муллалар ауыл балаларын уҡырға-яҙырға өйрәткәндәр,...

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Ахырзаман – аяҡ аҫтында

Бала саҡта: «Үлем – күҙ менән ҡаш араһында, ахырзаман – аяҡ аҫтында», – тигән һүҙҙәрҙе өләсәй ауыҙынан йыш ишетергә тура килде. Нух пәйғәмбәрҙең туфан һыуынан, тереклектәр донъяһын һаҡлап алып ҡалыуы ла һүҙ урауында аңға һеңдерелде.   Яҙғы ташҡын осоронда, Нөгөш...


Шәүүәл айы

Рамаҙан айынан һуң Шәүүәл айы башлана. Рамаҙанда иһә һәр хаҡ мосолман күберәк изегелектәр эшләп ҡалырға ашыҡһа, тырышһа, Шәүүәл айы ла беҙгә ошо яҡшылыҡтарыбыҙҙы тағы ла арттырырға, байытырға мөмкинлек бирә. Бәлки, тотҡан ураҙаларҙа хата-кәмселектәр булғандыр, йә ҡайһы бер көндәре тороп ҡалғандыр,...


Ауылым муллаһы – ҡыҙылдар ҡорбаны

Әбелғата Ишемов (1865 - 13 ғинуар 1917)     Ауылыбыҙҙың инҡилабҡа тиклемге муллаларының береһе, ата- бабаһының төп сығышы ҡотанлы. Указлы мулла исеме Назараттың 2492-се Указы менән 1893 йылдың 12 майында раҫланған.   Төпкөлдә лә әленән-әле аҡтар, ҡыҙылдар, ҡоролтай, иҫкелек...


Иҙел әүлиәһе Гөлбан инәй

Үләндәр, сәскәләр шыбырлауын, ҡоштар телен аңлау борондан булған. Ҡош юлын, йондоҙ юлын, һыу юлын, ел юлының да серен яҡшы белгән боронғолар.   Мәләүез районы Үрге Бикҡужа ауылында (халыҡ телендә Сорғаяҙ) Иҙел буйы әүлиәһе Гөлбаныу Шәмсетдин ҡыҙы Ишбаева (1882-1977) ла тәбиғәт телен аңлаған....


Дауыт пәйғәмбәр

Нисек кенә булмаһын, Сәбиғ Дауыттың йөҙөнсө ҡатыны була, ә бер генә ҡатынлы Аурия яңғыҙ ҡала. Һөйгәненән айырылыуҙы Аурия бик ауыр кисерә. Башта әйтелгәнсә, шәриғәттә бындай хәлгә тыйыу булмаһа ла, Аллаһтың яҡын ҡолдары өсөн был ҙур хата була. Дауыттың тәҡүәлек дәрәжәһен күтәрер өсөн, Аллаһу Тәғәлә...