бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ДугIя – бусурмантала ярагъ

ДугIя – бусурмантала ярагъ

ШаладикибхIели бучIуси

Идбагли ﷺ буриб: «Эгер савли ва бархIехъ хIяйна-хIяйна сураби «Аль-Ихлас», «Аль-Фалякь», «Ан-Нас» дучIалли, гьар журала вайдешуназивад верцес вирар.

«Аллагьумма бика асбахIна ва бика амсайна ва бика нахIья ва бика намуту ва иляйка ннушур».

МягIна: «Я Аллагь ﷻ, ХIела гIяхIдешличирли нуша шаладикайчи мицIирли калунра ва ХIела гIяхIдешличирли бархIи ахъайчи мицIирли калунра. ХIела гIяхIдешличирли нуша хIердирулра, ХIуни дубкIахъутира ва ХIечи сарра чардулхъутира».

 

БархIи ахъибхIели бучIуси

«Аллагьумма бика амсайна ва бика нахIя ва бика намуту ва иляйка ннушур».

МягIна: «Я Аллагь ﷻ, ХIела гIяхIдешличирли нуша бархIи ахъайчи хIердиубра ва ХIела гIяхIдешличирли нуша хIердирулра, ХIуни сарра нуша дубкIахъути ва ХIечи сарра нуша чардулхъутира».

 

Чеблумази викибхIели бучIуси

«Аллагьумма инни агIузу бика миналь гьамми валь хIузни, ва агIузу бика миналь гIажзи валь касли, ва агIузу бика миналь джубни валь бухли, ва агIузу бика мин гъалабати ддайни ва кьагьри ррижаль».

МягIна: «Я Аллагь ﷻ, гьарли-марли, ну шишимъултазивад ва децIлизивад верцахъес ХIези тиладибирулра, дила гьунарагардешлизивад ва чеветхIеибдешлизивад верцахъес, кьиркьирдешлизивад, урухкIудешлизивад, яхIагар-дешлизивадра верцахъес ХIечи дугьаилзулра. Я Аллагь ﷻ хIезибад берцуди тиладибирулра халати (къиянти) чеблумази викнилизивад ва урхIла зулмулузибад».

 

ВиштIаси акIубхIси дудешлис бучIуси

«Барака – Ллагьу ляка филь-мавгьуби ляка, ва шакарталь Вагьиба, ва балягъа ашуддагьу ва балягъа биррагь».

МягIна: «ЧевяхIсини хIечи ва хIела виштIасиличи баракат бархьаб, ил хIед гибси Аллагьлис ﷻ хIуни дезни дирид. ХIела виштIаси халавааб ара-сагъсили ва цIакьсили, илала адабдешлизибад хIедра гIяхIдеш биаб».

 

Илис чарбируси жаваб

«Барака – Ллагьу ляка ва барака-Ллагьу гIаляйка» яра «Ажзаля – Ллагьу савабак».

МягIна: «Аллагьли ﷻ хIедра баракат бараб!» яра «ЧевяхIсили хIедра шабагъат имцIабараб!».

 

ДяхIимцIайзи хIерикIухIели бучIуси

«Аль – хIамду лиЛлягь. Аллагьумма кама хIасанта халкьи фа – хIассин хулюкьи.»

МягIна: «Шукру Аллагьличи ﷻ! Я Аллагь ﷻ, дила хIял-тIабигIятра, хасиятунира жагадара, ХIуни дила куц-кабиз жагабарили кьяйда».

 

ГIяхIдеш барибсилис бучIуси

«Джазака – Ллагьу хайран»

МягIна: «Аллагьли ﷻ хIедра гIяхIдеш бараб».

 

Савгъат бедибхIели бучIуси

«Барака – Ллагьу фикум»

МягIна: «Аллагьли ﷻ хIушаб баракат бараб».

«Ва фикум барака – Ллагьу»

МягIна: «Аллагьли ﷻ баракат хIушабра бархьаб».

 

АрхIяличивад чарухъунхIели

ГIяхIсилизи халбируси саби адам сапарличивад чарухъунхIели, кIел ракагIятла дехIибала дарни. Сунела мер-мусаличи саибхIели, Идбагли ﷺ ишкьяйда бурусири:

«Айибуна таибуна гIабидуна лираббина хIамидуна».

МягIна: «Нуша чардулхъулра, тавба дирулра, ЧевяхIсилис икрам бирулра, ва Иличи шукру бирулра!»

Илкьяйдали хъули айцIухIели, сура «аль-Ихлас» бучIни гIяхIси саби.

 

АрхIяличивад чарухъунсилис бучIуси

Сапарличивад чарухъунсиличи дугьаизурли, ишкьяйда бурни гIяхIси саби:

«Аль – хIамду лиЛлагьи ллязи саллямака».

МягIна: «Шукру Аллагьличи ﷻ, хIу мяхIкамварибси».

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 д.) №6.


Динна гIилмула кьани гьаргбарибси

Дагъистайзибси ислам динна тарих дебали давлачебси саби. Нушала динна гIялимти гьар-чинабалра машгьурти ва хIурматла адамти саби. Илдани сабри халкьлис бегIлара къиняси замана пачалихъли бархьбатурхIелира уркIбази берцудила иман минабируси. Лавашала районна Кьакьамахьила шира ил шайчиб дебали...


Чумиздагла пайдаличила

Дурхъаси Кьуръайзиб чумиздагличила чуйнара гьанбушили саби. МухIяммад Идбагли ﷺ бурибсири илдани кьаркьа арадешлис бируси халаси пайдаличила. Сунесра илди дебали дигахъи, хаслира «гIажва» журала. Идбагли ﷺ бурни хIясибли, савли илди 7 чумиздаг деркунсилис я агъули, я сихIрули зарал...


Исламла календарьлизибад

Гьарил бархIи – ЧевяхIси Аллагьла ﷻ савгъат саби. Хъуммартид иличила челябкьлаличила паргъатагарти ва кьакьати пикрумазив. Арбякьунсиличила децI, шишимала ураса… Ца Аллагьличицун ﷻ хъарахъи ва гьаладяхI вашен!   Дурхъаси хIядислизиб бурили саби: «БегIлара Аллагьлис ﷻ...


Мура гьаларти хьуна чеблуми

Хьунуй мура гьалар халати жавабкардеш дихути сари ва иличир дахъал чеблуми лерти сари:   Хьунул хъали-цIализир муруйс тамай мутIигIли рирес чебиркур. Илис мурул вигахъес чебиркур ва иличил мурталра малхIямли рирес гIягIнибиркур, ил кьабулли калахъес риубси бирес илала чебла саби. Эгер илини...


МухIяммад Идбагла ﷺ суннатуни сегъунти сари?

ХIядислизиб бурули саби: «Чили мицIирбаралра дила сегъуна-биалра суннат, илини шабагъат кайсу, сабира ЧевяхIсила гьунчиб алхунти даршал адамлис бедлугусигъуна».   Ишар нушани цацадехIти суннатуни хIушаб гьаладирхьехIе, сарира гьар бархIи дирес гьамадти.  ЖамигIятла дехIибайчи...