бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ДурхIнас Идбагличила ﷺ хабурти

ДурхIнас Идбагличила ﷺ

ДурхIнас Идбагличила ﷺ хабурти

Идбагла ﷺ дигIяндеш

Анас бикIуси уршили нушала Идбагла ﷺ хъарбаркьуни дирули, кумекбирусири. Цагьачам Анас дурхIначил кьакьализив хIязтали виркьулри. Илдачи Идбаг ﷺ гъамвиубли, салам бедиб ва Анас сунечи живарили, гIур чинарил вархьиб.

МухIяммад Идбагла ﷺ хъарбаркь таманбирули, ил кьанни хъули чарухъун. Анас хъули ацIибмад, нешли хьарбаиб:

- Сен кьаниубри урши?

- Ну Аллагьла Расулли ﷺ хъарбарибси бирули калунра. Анасла нешлис ил секIал багьес дигиаур: - Се хъарбариба хIечи Идбагли r? Анасли нешлизи малхIямли жаваб чарбариб:

- Ил дигIяндеш саби. Нуни чизилра иличила бурес хIейрус. Уршила жаваб нешлис гIяхIбизур. Илини ил гапвариб:

- Анас, или биалли чизилра мабурид ил дигIяндешличила, илкIун Идбагла ﷺ дигIяндеш саби. Иш хабарла мягIна Идбаглис ﷺ къуллукъбируси уршилис бегI гьалаб бяркъ бедлугни саби. Сунечи хъарбарибси бирни ва дигIяндеш бихIес бални. Ил урши халаваибхIелира сунечи игьдибар бихьесили ветаэсли. Идбагла ﷺ хьунрасра дигиаурсири илала дигIяндеш багьес, амма Анасли чизилра селра бурибси ахIенри.

МухIяммад Идбаг ﷺ биштIати дурхIначил къаршивиркухIели, илдас халатас кьяйдали саламра гили, ихтилатикIусири. Илдази сунела дигIяндешуни дурутири. Илдала бяркълизиб ил чараагарси къиликъ сабри, сенахIенну, иличибли дурхIни чучи умутбирхьни балули, гьарли-марти юлдашунили бетарутири. Илди биштIати халабикIуцад, илала кьадри багьурли, гьатIира халаси жавабкардеш лерти анцIбукьуназибра чучи бирхауди бихьес бирни чебиахъусири.

«ДуцIдухъеная набчи…»

Нушала Идбагли ﷺ сунела адавзи ГIяббасла, ЖягIфарла дурхIни ва илдала зиланти учибирхъутири. Илди сунечибад циила тяйдили кабизахъурли, някъбази сегъуна-биалра секIал буцили, живикIусири:

- ДуцIдухъеная набчи! ХIушазивад набчи чидил дуцIухъи бегI гьалав сааллира, иш секIал лугас! ДурхIни Идбагличи ﷺ дуцIбулхъутири ва иличи цIапалкутири. Аллагьла Расулли ﷺ илди ярга-яргали хъябруцбурцутири. Илди хIязти абзличи шурдулхъутири ва дурхIнас савгъатуни диркутири. Илдигъунти дурхIнас бяркъ бедлугути хIязани Идбагли ﷺ гьаман дурадуркIутири. Абзличив чедивикибсилис Идбагли ﷺ шабагъатра лугусири. Илала дурабадра илди лебилра дукла кIапIбуцили, лебтасалра Идбагли ﷺ сунела диги чедиахъутири. Илини чилилрайчиб гIяхIил балусири, дурхIнас чучи пикри бяхIчиаъни хIяжатси биъниличила.

МухIяммад Идбаглис ﷺ дурхIни уркIи-уркIилабад дигахъутири, илданира ил чебиусири. ХIязтачибли илдала бархбас гьатIира цIакьбикIусири. Идбагли ﷺ илди бегIлара ахIерти сабхIеливан, мурталра хъябруцбурцусири.

Гьарил дурхIялис гьанбиркусири ва дигили алавбурцусири Идбаглис ﷺ сай бегIлара дигахъуси ургус или. ЦархIилтани кьяйда Идбагли ﷺ «халатас диргала хIедикIули, ишарад дашеная» или ируси ахIенри. Илини илди халатала ургаб биахъубли, сунени гIибрат чебиахъули, бяркъличи биркахъутири. Илдани Идбаглизибад ﷺ гьачамалра хIейгеси гъай бакьибси ахIенри.

ПАТIИМАТ МЯХIЯММАДОВА

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

ГIергъиси манзил декIарбиркниличил дархдасунти дахъал суалти хьардиули сари. Илди баяндарес багьандан иш белкI гьалабирхьулра. ДекIарвикни – хьунуйчилти бархбасуни къябаъни саби дугьбачил, белкIличил ва мез хIедалусилис лишантачил. Ислам динни хъайчикабиъни цахIнаб хIербирнила вягIда кьяйдали...


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...


Заб-маркала асурти

Хабарагарси балагь чисалра кьадармабиаб, хъярхъли кабухъун хIеркIлис я инсан къаршимайкаб.   Мартла 28-личир Дагъиста ванзаличир дебали тамашала анцIбукьуни кадикиб. Гьалабси дуги МЧС-ла багьахъни бакIибсири жагIял дахъал заб ва дягI дирар или. Иличи илцад-декIар пикри чилилра бяхIчихIеиб,...


Имам Абу ХIамид аль – Гъазали

ЛукIути адамтала адабуни - Жагали лукIес - Кьалам гIяхIил пайдалабирес - Халаси пикри бяхIчииэс бархьли лукIнила правилобачи - Математикала хIисаб далес - Дархьти жавабти бекIдирес балес - Жагати палтар челгьес - Миск пайдалабирес - Тарих балес - ГIякIа (налогуни) дедлугниличила ва илди...


«Муриси къяналичиб кьутIкьуси бархьдеш гьалаб саби»

Гьалабван набзи бурибси къяна сабни аргъира.   АнцIбукьуни гIямрулизир сегъунти-дигара дирар. ЦацахIели къяна буресра чебиркути манзилти дирули дирар. Диннизибра бикIули бирар гIяхIдешлис къяна буралли, бунагь лебси ахIен или. Нуни аргъира къунба бугьути адамти имцIали биъни. Чули барибси...