бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Алжанала миц1ираг

Алжанала миц1ираг

Алжанала миц1ираг

Гьаман хьарбиуси суал – Алжанализир ванзаличир хIердирути сегъуна-биалра мицIираг дирутив? Сегъунтив илди?

 

Жаваб: ЧевяхIси Аллагьли ﷻ Кьуръайзиб буриб: «… дугIла мицIираг учидяхъибхIели» (ат-Таквир 81/5).

«Лерилра ванзаличирти мицIирти жан ва кIел дукайчил урцути арцантира дархли, хIушалагъунти цахIнабикуни сари. Нушани белкIлизиб селра убхIебатурра. ГIур илди чула Аллагьличи ﷻ цаладирхъути сари» (аль-АнгIам 6/38).

Ибну ГIяббасли буриб: «Гьар секIал ЧевяхIси Аллагьличи ﷻ учидирхъути сари».

Ишди аятуназибад багьесли саби, Кьиямала бархIи дядлизи уфъибхIели, мицIираг адамти ва жиндри кьяйдали, ЧевяхIси Кьудртла ВегI Аллагьла ﷻ гьалар цаладирхъути сари. МицIирагла дагьри ва цархIилти хIялани агни багьандан, илдала диванра декIарси бируси саби, ил Аллагьлицун ﷻ бала. МицIираглис Алжана ва жагьаннаб, шабагъат ва танбихI дирути ахIен. Даимти гIямру мицIирбарили гIергъи адамтас ва жиндрасцун сари дирути. Илдани чучи зулму барибтазибад жаваб тIалаббиру. ГIур Аллагьли ﷻ илдази иру: «ГIянжиличи шурдухъеная!» ва илди гIянжиличи шурдулхъан. Амма цацадехIти мицIираг адабчебти бусурмантала марти юлдашунили калунти яра бархьдеш багьанданси гьунчир алхунти, Аллагьла ﷻ ахъриличибли Алжанализи адицIур.

Мисаллис буралли, Алжанализир дирути сари Аллагь ﷻ багьандан кьурбандарибти мицIираг. Илкьяйдали имам Мукьатильли белкIунси «Мишкьатуль – Анвар» жузлизиб бурули саби Алжанализи 10 мицIираг адицIниличила: унц, кигьа, валри, кIас, кьял, эмхIе, имиала, вадвади, хя, къача.

(Илди мицIирагличила нушани лябкьуси номерлизиб тIинтIли бурехIе).

 

 

ПатIимат МяхIяммадова

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


ДехIибайс ужра

Дархьли, дурусли, чедетаахъили, кьабулдаресли дарибти дехIибайс Аллагьли ﷻ гIеббиахъуси халаси ужраличила бурути дахъал хIядисуни лерти сари. Илди гьаладирхьулра:   «МухIяммадлира ﷺ илала умматлира дарибти савлила дехIиба 2 ракагIят багьандан ил бархIилара ил дугилара бунагьуначивад...


ГIурра гаджетунала асарличила

Гьалавван наб ца тяниш къаршиикиб. «Нуни дила дурхIнази телефон батахъес вирули ахIенра. Мурталра илизив хахамвикIули сай. Кебасасли, вяв-чIярлизи ихъули сай, ва вяхIес булан валилзули сай. Балули ахIенра се барес хIяжатлил», – викIи ил.   Марлира, гIергъити дусмазиб...


Дурхъати дугьби

ЧевяхIси Кьудратла ВегIли декIарбарибти дурхъати идбагуни адаб хIяяла ва сабурла шайчиб адамтас гIибратли бирутири. Илдазибад гьарилла дугIя лебсири, илала кумекличил Аллагьличи ﷻ дугьабилзутири ва ЧевяхIсини илдас жаваб чарбирусири.   Айюб Идбагла дугIя Айюб Идбагличила нушани газетала...


Азгъинти дурхIначила

Муртрил сахаватси ва бузери дигуси хъубзара адам хIерирули уили сай. Илала азгъинти ва кьиркьирти дурхIни буили саби. ВебкIес гьалаб хъубзарли дурхIни сунечи жибарили сай ва пулан мерличибси хъуличиб кур буркъадалли, хазна бургидая или бурили сай. Хъубзара вебкIибмад, илала дурхIни ургубализи...


Имам аль-Байгьакьи

Абубакр ГIяхIмад ибну аль-ХIусейн ибну ГIяли ибну ГIябдуллагь ибну Муса аль-Хусравжирди аль-Хурасани, аль-Байгьакьи кьяйда валуси, акIубсири гьижрала 384 ибил дусла шягIбан базлизив, аль-Байгьакь мерла Хусравжирди шилизив. Аль-Байгьакь Нисабур (Нишапур) шагьарличибад гьарахъли ахIи мерлабиубсири,...