бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ДурхIнас Идбагличила ﷺ хабурти

ДурхIнас Идбагличила ﷺ хабурти

РиштIаси къараваш

БархIехъла манзил сабри. РиштIаси рурси Мадинала хясали буцибси кьакьализи кариили рисулри. РиштIаси рурсила някъбачи нургъби кIантIдикIулри.

Нушала Идбагли e рисуси рурси хIисабрариб. УркIецIили кьакьаварили иличи гъамиуб. Ил рисуси рурсиличи малхIямли дугьавизур: «Се бетаурли хIед, риштIаси?»

Рурси хIилхIи паргъатриубли рикIар: «Дила хужаимли кIел диргьам (арцла къуруш) гибтири декь асахъес. Нуни биалли илди деткахъахъилра!»

МухIяммад Идбагли ﷺ аргъиб ил къараваш рурси риъни. Арц деткахъни багьандан, танбихIларирура или урухкIули, хъули чаррухъес хIерирули, рисулри.

Ил бархIи Идбаглизир e вецIал диргьам лертири. Савли илдазирад авал дедили, илини сунес хIева асиб. Хъули чарулхъухIели, хъа гьалав къаршиикибси мискиннис гIяхIбизурли тиладибарибхIели илис бедиб. Чарухъи сунес цархIил хIева асиб. Ил пикриухъун, илала кIел диргьам калес гIягIнилири – тяп илдицад рурсила деткахъилри…

Ил викIар: «Марисуд, риштIаси, марисуд!», – ва кIел диргьам илала биштIаси хъатлизи кадихьиб.

Амма рурсила биса тIашдилзули ахIенри. Гьанна ил кьанриънилис сунес дирхъур или, урухкIулри хъули чаррухъес. Идбаг e ил секIайчи шакикили, рурсила някъ буцили хъули аррукиб. Ил хIеррируси хъули сабаибхIели, Идбагли e хъа вегIлис саламра бедили, унзализи кьутIдяхъиб. Унза хIебхьиб. Идбаг ﷺ гIуррара хъа вегIличи дугьавизурли, кьутIдяхъиб. ИлхIелира унза хIебхьиб. Унза гьаргдиуб хIяйнайсцун кьутIдяхъибхIели.

Нушала Идбагли хьарбаиб: «ХIушани дила тIамала хIергъираяв?»

Хъа вегIли жаваб бедиб: «Аргъира, хIела тIамала гIуррара ва гIуррара аргъес багьандан хIебхьибсири». Марлира, гьарил хъа вегI тамашавири, бархIехъ сунела хъа гьалав Идбаг e чеалри. Сецад халаси талихIал? Сецад халаси разидешал?

Идбагли тамашавиубли аъвяхъибси илизи викIар: «Иш рурси урухкIули сари хIушани дирхъу или. Аллагьлизирад ﷻ урухкIули, иш ратирая».

Итмаданал илини жаваб бедиб: «Ва Аллагьла Расул! ХIу бикьри вии, нуни иш рурсилис азаддеш бедлугулра. Ил рурси сабабли дила хъалибарглис игъбарбиуб хIу чеэс.

Идбаг ﷺ разивиубли, някъби ахъдуцили, Аллагьлис ﷻ шукрубариб: «Агь Кьудратла ВегI e, хIуни наб гибти итди вецIал диргьам хIябра баракатлатили урдухъун! Нура мискинра палтарла дегIдарира, къаравашлис биалли азаддеш бедири».

ДурхIначи дигили

Мижитлизиб сагали барибси Аллагьла Расулла мимбар лебсири. ХIябал ганзухъличивад ила ацIили, Идбагли хутIба бучIулри.

ХIясан ва ХIусен бара башанбиублири. Хапли илди мижитла гьалаб багьарбиуб. Илдачир сагати ва халати хIевни сарри. Башукад илдала хIевни кьяшмази дирхулри, илди кабиркули-абилзули хала дудешличи гьайбиублири. Нушала Идбагли илди чебаибхIели гьандуцес хIейубли, илдачи увяхIхъиб. КIелра илдира някъбачи ахъбуцили мимбарличи ацIиб.

Ил викIар: «Аллагьли нушази буриб, хIушала лебдешра, биштIатира – хIушаб имтихIянтили дирар или. ДурхIни кабиркули чебаибхIели гьандуцес хIейубли, буруси таманхIебарили, нура илдачи кацIили, някъбачи ахъбуцес чебикиб».

Нушала Идбаглис дебали сунела рурсила биштIати дигахъутири, илкьяйдали цархIилти биштIатира. Илини камси-биалра биштIатачи челукьуси секIал бусягIятал гьунчибушес кьасбирусири. Халатала масъултачиб илди гьалаб чебиули. Нушала Идбагла гIямрулизиб бегIлара халаси разидеш – биштIати сабри…

2026-02-01 (ШягIбан 1447 д.) №2.


Сагабарая буркьунза

Имам аль-Бухарила ва имам аль-Муслимла дурхъати хIядисунала дабзти жузазиб бегIлара гьалабси мерличибси хIядислизиб бурили саби: «Гьалжанализи хьурахIейру сунела тухумтачил бархбас къяббердахъибси». Тухумтачил бархбас хIебузахъни бусурман диннизиб халаси бунагьлизи халбирули саби....


МухIяммад Идбагла ﷺ баракатла хьунри

Жувайрият МухIяммад Идбагла ﷺ хьунул Жувайрият Бану Мусталакь кьамла бекI Харисла рурси сарри. Ил бану Мусталакь кьамличилси дергълис гIергъи ясирбуцибти-ургар лерсири. Илис Барра бикIусири. Ил сунела кьамлизивадси узикьар Мусафия бин Сафванна хьунул сарри, сайра ил дергълизив алхунси. Ил...


Урги-дергализивад иртан

Умурия гIяскуртани алавбуцибхIели, душмантала ургъан лацла хъарличи ацIили Аллагьал Расулла ﷺ шайчи децIагести гъайли угьули, вявкайкIулри. Иличиб децIагеси се лебси бусурмантас? Гьарил бусурман ургъаннис дигулри кавшес илгъуна увяхIси адам. Амма ил кавшес къияннири, сенкIун ил ахъси ва гьамадли...


Табализиб пирог

ГIягIнидиркур: Белкьунси диъ – 500 гр; картошка – 3 – 4; жерши – 2 бекI; набадари – 2; ниъ – ¼ стакан; кIема – 70 гр; шиниша хъара – 1 тIакьа; диъ белхьунти нергъ – ½ стакан; зе, исиут – бизидеш...


ШягIбан базличила баянти

Ил базла хасдешуни: цаибил – ил баз нушала Идбагла ﷺ базлизи халбируси саби; кIиибил - ил базлизив дубурцни гIяхIил чебиули саби;  хIябъибил – ил базлизиб Бараатла дуги леб.   «Аллагьлиﷻ лерил Сунени акIахъубтала кьисматуни ШягIбан базла байхъайзибси дуги...