бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Аллагьли ﷻ къияндешуни дурхьнила 5 сабаб

Аллагьли ﷻ къияндешуни дурхьнила 5 сабаб

 

Адамла гIямрулизир къияндешуни къаршидиркнила сабабти лерти сари:

 

1.Челукьути, къиянти масъултани нуша дархьдарили, дяхIчииутира. Асубирар илди масъулти хIушаб гьаликIли детаурли, хIуша сегъуна-биалра гIяхIси баркьудиличи гьуцIдарес, гIямрулизиб се-биалра барсбарес. Сагати имкантачи леркура. ЦацахIели, нушала гIямрула гьуни барсбиахъес багьандан, къияндешуни чараагарти сари.

 2.Къияндешуначибли ЧевяхIси Аллагьли ﷻ адамти ахтардибирути саби. Бурала лебси саби «хIушаб чяйла пакетла бухIнаб се хебал багьес дигадалли, ил руржути шиннизи къужбарая» ибси. Гьарли-марли Аллагьличи ﷻ вирхни къияндешунала манзил гьаргбируси саби. Гьарилти къияндешунани ва имтихIянтани нуша дирхнила даража ахтардибируси саби – нуша Аллагьли ﷻ бархьибсиличи разилирал яра кьабулагардеш балахъулрал. Къияндешуни чедуркъубхIели, илди нушала бирхауди ахтардибирнила лишан биъни хъумартес асухIебирар. Къиян-жапа черардякьи гIергъи, нушани шабагъат сархес дирутира, ва ил сабабли сабурбирес чебиркур.

3.Къияндешуначирли ЧевяхI-сини нуша гьатIира гIяхIтили детарахъутира. БегIтани виштIасилизи буцIарсиличи къячикахъес къадагъабирули бирар, амма илини ил иргъуси саби чIянкIли буцIарагибхIелицун. ЦацахIели нушани села-биалра – арадешла, адамтачилти бархбасунала ва цархIилтала кьадрила мягIна балули дирехIе ил агарбиубхIелицун.

  1. ЧевяхIси Аллагьли ﷻ адамти мяхIкамбирути саби. Ил багьандан къияндешуни гIяхIдешличи шурдухъес асубирар, сенкIун илдани нуша гьатIира халати бунагьуназирад мяхIкамдирутира. Иличила адамликIун багьес хIейрар. Гьала хили секIал балуси ца Аллагьлицун ﷻ саби, Илала багьудлумани лерил секIал духIнадурцути сари. Адамлис цацадехIти къиянти имтихIянти цархIилтазирад мяхIкамирутили, гьарли-марси берцудили диэс дирути сари.
  2. Къияндешуначибли ЧевяхIсини адамти гIяхIбухъахъи, ахъси даражаличи абиркахъули сай. Нушани имтихIянти дуцили, къияндешуни сабурличил дяхIяурхIели, нушала хIял-тIабигIят дебшладирути сари, ва нуша гьатIира гIяхIтили детарутира. Кьудратла ВегIлис дигуси саби гьарил акIахъубси инсан гьатIира гIяхIсили ва адабчевсили ветаурли. Къиян-жапали нуша сабурчердирахъулра – ил саби бусурмантала бегIлара гIяхIси къиликъ, малхIямтили, къияндикибсилис кумекличи музадулхъутили детарахъулра. Иличибли Дурхъаси Аллагьличи ﷻ дирхала имцIабирули саби, гIямрула имтихIянти илала кумекличил детурхахъулра.

 

 

МухIяммад МяхIяммадов

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


БекIлибиубси ва мягIничебси масъала

Нушала улкали гIергъити дусмазир хъалибарг мяхIкамбарес ва гIеббуцес багьандан дурадуркIути сагадешуни дебали дигести сари. Бахъал дурхIначилти халибаргунас дедлугути арц, пособиеби, нешдешла капитал ва цархIилтира кункдешуни лер.   ГIергъиси манзил нушала улкализир 31 хIукму кьабулдарили сари...


ДехIибала черихъни

Бусурман адам 13 – 14 дус виубхIейчивад балугълаваибси сай: хIебиалли, иличи дехIибала, дуббуцари ва цархIилти Аллагьлис ﷻ дирути гIибадатла жураби (фарзани) хъарти сари. Фарзла (паризала) цадехI дехIибала уркалунси 70 дус жагьаннабла цIализив вирар или цабехIти гIялимтани буруси пикри лебси...


Суалти-жавабти

– Мурул-хьунул декIарбикили гIергъи хьунуйзиб муруйзибад къиян –хIекь чебахъахъес (компенсация) тIалаббарес ихтияр лебсив, эгер мурул цахIнаб хIербирухIели хьуна арцличил хIерирули кали виалли? – Эгер мурул хьуна арцличил хIерирули кали виалли, илини биалли дугьбачил иличи...


Се бируси?

– Адамли урхIла беткахъибси мицIираг баргили виалли се бируси?   – Эгер адамли шила яра шагьарла дураб урхIла мицIираг баргалли, илизиб ихтияр лебси саби ил сунечил барх арбукес, сунес батес ахIи, илала хужаим варгайчи мяхIкамбарес багьандан. Илкьяйдали илини къайгъибарес...


Дурхъати дугьби

ЧевяхIси Кьудратла ВегIли декIарбарибти дурхъати идбагуни адаб хIяяла ва сабурла шайчиб адамтас гIибратли бирутири. Илдазибад гьарилла дугIя лебсири, илала кумекличил Аллагьличи ﷻ дугьабилзутири ва ЧевяхIсини илдас жаваб чарбирусири.   Айюб Идбагла дугIя Айюб Идбагличила нушани газетала...