бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

БегIлара гIяхIти - адабчебти саби

БегIлара гIяхIти - адабчебти саби

БегIлара гIяхIти - адабчебти саби

Бахъалгъунти бусурмантас гьанбиркули саби, дубра бурцули, гьар бархIи шудехIелра дехIибалара дирули, закатра лугули, хIяжлизира башули биалли, чучи хъарти секIал иличирли тамандиубти сари или. Амма анцIбукь илкьяйдали ахIен. Исламла хьулчни нушани чекадизурли тамандирули гIергъира, нушала Идбаг жиикIусири нуша адаб-хIяяла бегIлара гIяхIти къиликъуначил дегIдирахъес.

 

Сунела хIядисунала цализиб бурни хIясибли, илини иб: "Гьарли-марли, хIушазибад бегIлара гIяхIтигъунти - илди адаб-хIяяла бегIти саби".

ЦархIил хIядислизибра бурули саби: "Кьиямала бархIи динничи кайзурсила умцантачиб адаб-хIяяличиб декIси селра хIебирар. Гьарли-марли, Аллагьлис ﷻ лайикьагарти ва вайти гъай дуруси хIейгахъу".

Сай Идбагра ﷺ бегIлара черяхIти адаб-хIяяла къиликъуни лерси вирусири, илини адамтала уркIбала диги сархутири гIяхIти хIял-тIабигIятличил ва умути адаб-хIяяличил, пергер баркьудлумачил.

Кьудратла ВегIра сунела дурхъаси Жузлизив викIули сай: "Гьарли-марли, хIу МухIяммад ﷺ чебяхIси адабла вегI сайри" (68:44).

Идбагла ﷺ шаликартанира кумекчибанира иличила дебали гIяхIти пикруми дурутири. Анас ибн Малик викIи: "Аллагьла Расул ﷺ бегIлара черяхIти адаб-хIяяла адам сайри".

Нушала Идбагли ﷺ галгала удиб бамсриихъуси замана иличи ца бедуин някълизиб шушкаличил ил кавшес кьасличил гъамиубли ибсири: " Ва МухIяммад, гьанна чили сайри хIу набзи валтахъуси?"

Нушала Идбагли ﷺ иб: "Ну Аллагьли ﷻ валтахъура!"

Ил замана ЖабрагIил малаик вагьарвиуб ва бедуинна някълизибси шушка кабикахъиб. ИлхIели нушала Идбагли ﷺ иб: "Гьанна хIу набзи чили валтахъури?" Аги-кьяйда илкьяйда дарсдиънили тамашавиахъубси бедуинни ишгъуна жаваб бедиб: "Чилилра хIелтахъара". ИлхIели нушала Идбаг ﷺ иличивад чевкерхур ва сай кавшес вализурси адам ватур. ИлхIели бедуинни Ислам кьабулбарибсири, Идбагла ﷺ илдигъунти черяхIти адамдеш кьиматладарили.

Нушала Идбаглизирти ﷺ черяхIти адаб-хIяяла къиликъуначила бурули саби Жабирли нушачи баахъибси Идбагла ﷺ ишгъуна хIядислира: "Гьарли-марли, хIушазибад наб ва Кьиямала бархIи дила мякьлаб къаршибикибтас бегIлара дигутили бирар бегIлара гIяхIти адаб-хIяя лерти, Кьиямала бархIи набчибад гьарахъли бирар хамти, имцIати гъай-мезли биркьути, дахъал гъай дирути".

Сегъунтилра васвасъала агара нушазибад имцIатигъунтас Кьиямала бархIи саби Идбагла ﷺ мякьлаб биэс дигули биъниличи. Кьиямала бархIи чула дурхIнира, гъамтира чучи хIерти гIязабтачи кьакьабикIес гIягIнити саби ва ил багьандан Идбагличи ﷺ гъамли уббухъес багьандан илдазирра диги адикьес чебиркур.

Кьудратла ВегIли нуша Кьиямала бархIи лебтасалра дигуси Идбагличи ﷺ гъамтили детаахъаба ва ил нушаб шафагIятли виахъа. Амин!

 

Билал Шарипов

 

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 д.) №6.


Хъалибарглис мягIничерти…

> Хъалибарг – дунъяличиб бегIлара жявхIелла социальный бяхIчибизла институназибад ца саби. Илкьяйдали хъалибарг сабира биштIаси пачалихъличи мешубиркуси жамигIятла белхъхIебелхъуси бутIара саби.   ГIямрула илди хIекьдешуначила нушазивад гьарилли балуси саби. ГIядатлибиубливан,...


ГIемчбушибхIели се ирес гIягIнисил

ГIемчикIни – адамла саби-сабил бетаруси саби, илхIели гьигьикIути диркIанти умудирути сари. Ил багьандан Аллагьлис ﷻ деза багьахъес гIягIниси саби: «АльхIамдулиЛляхI» или.   ГIемчибхIели мухIли някъли яра явлухъли кIапIбарес чебиркур, хабарагарли алавчартачи кIантIури...


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

(бехIбихьуд 5 – ибил номерлизиб)   Урег-ибил. Къадагъаласи сари хьунул муруйс, эгер илини хIябал тIалакь дедили виалли, декIардеш агара муруй илди цагьакIли хIябал дедибал яра илди баз ургарли цацали дедибал, яра гьачамли илди дугьби дурибал тамай декIарикес пикриличил. Ил анцIбукьлизир хьунул...


Исламла календарьлизибад

Гьарил бархIи – ЧевяхIси Аллагьла ﷻ савгъат саби. Хъуммартид иличила челябкьлаличила паргъатагарти ва кьакьати пикрумазив. Арбякьунсиличила децI, шишимала ураса… Ца Аллагьличицун ﷻ хъарахъи ва гьаладяхI вашен!   Дурхъаси хIядислизиб бурили саби: «БегIлара Аллагьлис ﷻ...


Се сари гIямру?

ЦацабехIти пасихIчебти адамтани бурули саби, гьарли-марли гIямрула мягIна багьес багьандан, чузи халаси мягIна бухIнабуцибти мераначи ваэс гIягIниси саби или: больница, туснакъ, ва хIябри. Илдани адамтала гIямрула дурхъадеш ва дарсдикIудеш чебиахъу. Илди меранани нуша ЧевяхIсилис мукIурдешличи ва...