бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ИМБИРЬ

ИМБИРЬ

ГIергъити чумал дус нушала базуртачиб ва тукентазиб дебали тIинтIбиуб имбирь бикIуси бухъала. Дунъяличиб биалли, ил хIябал азир дус гьалаб дарма биъниличила балусири. Илала пайдаличила белкIунсири машгьурти Авиценнани, Гиппократли ва дяхънушабани.

 

Илини лебил кьаркьайчи гIяхIлашал халаси асарбируси саби, иммунитет ахъбурцу ва жура-журала излумас къаршидеш диру, хаслира грипп журала вирусуначи. Ил башуси саби Индиялизиб, Австралиялизиб, нушала улкализи биалли, ил имцIаливан Китайлизибад саби бихуси. Ил нушала анхълизиб башахъесра вирар, илис далдикибти шуртIри акIахъалли.

Имбирьлизир С, Е, К, В-кьукьяла витаминти, макроэлементуни — кальций, натрий, магний, фосфор, медь, селен, цинк, марганец лерти сари. ХIилис, нер¬вабас, гIемснас ва лигубас дебали пайдалати, холестерин гIяшбирути, вецIличир имцIали аминокислота лер: аргинин, гистидин, изолейцин, лизин, метионин, фенилаланин, треонин, триптофан ва валин. Илди аминокислотаби фармацевтунани дармунти дирухIелира пайдаладирути сари, микробуначи халаси асарбирни багьандан.

Беркала ашбирнилис кумекбирули илини рудала бемдри урису. Илизибси калийли хIила туми дягIудирули, хIила гъяж гIяшбиру. УркIи далкьухIелира имбирь кумекбирар: гьунчибтас, виштIасилис раибси хьунул адамлис, операцияла гIергъи ва химиотерапияла замана.

Имбирьли цацадехIти дебали цакьти микробуни ва бактерияби дубкIахъу, сарира дармунтани дебкIахъес хIедирути, хаслира кIинчIуби изухIели (пародонтит). Имбирь белкьунси тяхIярлира беркайзи бархиу ва чяй диру.

Амма сецад пайдалати асурти имцIали диаллира, имбирь гьарриллис балбиркуси ахIен ва мяхIкамдешличил пайдалабарес чебиркур, чимхъа, дулекI изутас, хIила гъяжличил, хаслира уркIила тумачил дархдасунти, дахъхIи диубти излуми лертас.

14 ибил даршдусличибад бехIбихьили, ил дебали машгьурбиубсири ва кьявгала изала тIинтIбиубхIели ил гьаман пайдалабирусири кьаркьа иммунитет ахъбуцес багьандан.

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


Цаибил мер

Школализиб «Къияндешлизибти халкьлис кумекбирни» бикIуси уличил конкурс бетерхур. «…Цаибил мерлис приз бедлугули саби Аслямлис! КIиибил мер сархули сай Рашидли! ХIябъибил – МяхIмудли! Тиладибирулра хIябалра сценаличи абацIахъес ва чула шабагъатуни касахъес»,...


ДехIибала черихъни

Бусурман адам 13 – 14 дус виубхIейчивад балугълаваибси сай: хIебиалли, иличи дехIибала, дуббуцари ва цархIилти Аллагьлис ﷻ дирути гIибадатла жураби (фарзани) хъарти сари. Фарзла (паризала) цадехI дехIибала уркалунси 70 дус жагьаннабла цIализив вирар или цабехIти гIялимтани буруси пикри лебси...


Цахтони

ГIягIнидиркур: (4 порциялис) диъ – 500 гр; бурт (яра мацони) – 300 гр; хиви (грецкий) – 200 гр; кинза – 1 хала; укроп – 5 кьяли; итан жерши – 4 цула; хмели-сунели – 0,5 чяйла кьулса; зе, хIунтIена ва цIудара исиут – бизидеш...


ГIяли ибн Абу ТIалибла мижит

Нушани гьалабра нушала белкIаназиб жIявхIелла мижитуначила бурибсири. Иш яргализиб гьанбушес дигулра ГIяли ибн Абу ТIалибла мижитличила. Илала сурат кабяхъили саби гьижрала 1271 ибил дуслизиб дураибси Афганиста 1000 афгани къурушлизиб. Илизиб нушани чебиулра халаси мижит, берхIила нуранани...


Суалти-жавабти

– Мурул-хьунул декIарбикили гIергъи хьунуйзиб муруйзибад къиян –хIекь чебахъахъес (компенсация) тIалаббарес ихтияр лебсив, эгер мурул цахIнаб хIербирухIели хьуна арцличил хIерирули кали виалли? – Эгер мурул хьуна арцличил хIерирули кали виалли, илини биалли дугьбачил иличи...