бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Ванза нушала хъали саби

Ванза нушала хъали саби

«Умудеш - Аллагьличи вирхнила байхъала саби», - дурхъаси хIядис

Акьути бурхIназир шагьар батурли шилизи рашес дигахъулра, имцIаливан жагати хIебла бурхIназир. Бамсриахъили Уркарахъирад чаррирухIели гьунила дублар мер-мерличир лайкадакIили дицIибти гавлагуни чедиулри. Илди цара кIелра ахIенри, нуни хIедейгIунра, амма гIяхIцад лерри. Илди гьунила дубларад дучибти нясдешунани дицIибти дуилри.

 

Дахадаевла районнизи аркьуси гьунчибад нушала районна халкь ахIенти цархIилти районтала халкь башути ахIен, нушала район гьунчиб бегIлара гIергъиси саби. ХIебиали саби башуси гьунчи, илди нясдешуни нушала халкьли лайдакIили сари.

Сегъуна адам вируси, бацIбиубси пластикала, суряхIила шиша, мороженоела кам, гьачамцун пайдалабируси стакан, някъби душкибси гIяга машинализибад дурабяхI лайбикIуси? Илини сунела машиналичиб умудеш бирули сай, сай аркьуси гьунчиб, сай арякьунси мерличиб нясдеш бархьбалтули сай.

Марли иличила хIебалулив машина асес, иличи кайили вашес балуси адамли. Нуша машинабачир дашути гьундури, хIердирути шими ва шагьурти, кьакьурби, нуша-алавси тIабигIят ил нуша хIердируси хъали саби. ВегIла хъали нясхIебарескIун гьарилла гIякьлу биули саби, хъали-алавси дунъяра сунела биъни, ил умули бихIес гьарилличи хъарси биъни багьес гIягIнили кьалли, дунъяличив акIес балуси адамли.

«Саби Аллагьли гIяхIбаркьарти, - ихдицад нясдешуни лайдакIили кьалли гьунила дубличи нушала халкьли», - кьабулагардеш багьахъур машина бикуси дила муруйра, нясдешунала гавлагуни хIясибдарили.

Ца гIяхIдеш илди умудирути диъни, пикрирухъунра нура.

Нясбиубси мерличи хIерикIес, хьуравиэс чисалра хIейгахъу, нясдеш лайбакIибсилис гьатIира хIейгули ургар, сенахIенну илис машинализиб хIяжатагарси секIал батес хIейгухIели дурабяхI лайбикIули сай, чIянкIли ил дурабси мерра сунела хъали, сай хIерируси мер биъниличила илини балули ахIен, хIехара хIейалра, духуси адамлира иличила балули ахIен.

Ванза адамтази ахIерабарахъес, жагабарахъес, саби иличиб талихIчебли хIербиахъес Аллагьли акIахъубси саби.

Жагадеш ва умудеш бахъал дунъяла адамтас дебали дигахъули саби, ил илдази алкIукад кабихьибси къиликъ саби, гIялимти бикIуливан (генетическая предрасположенность). ХIушанира балуливан, Дагъиста дубуртала жагадеш чебаэс багьандан харждарили гIяхIцад арц, бахъал туристуни нушачи башули саби.

Нушани нушала жагадеш ахIерабарес, нушала мер-мусаличиб умудеш гIеббуцес хIебалули диахIелли, гIур се-биалра гIяхIси барес дирехIев гьатIи? Марли пластикала шишнани, пакетунани, цархIилти нясдешунани дицIибти вацIурби, хIуркIбала, урхьнала, гьундурала дубани гIелар калахъес акIахъублирав нуша Аллагьли?

Дунъялизив хIериэс гIякьлу лебси адам иличила пикриухъес гIягIнили кьалли. Сунела хъулибван, хъа дурабра умудеш биахъес хIяжатли биъниличила багьес гьарилличи чебси саби. Лебил дунъякIун нуша дунъялантала хъали саби, илаб умудеш биахъес, лебтачилра хъарси саби.

 

Муъминат Хаттаева

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 д.) №6.


Сегъунти дирара бунагьуни

Бунагьуни агарти идбагуницун саби бирути, адамти биалли бунагькарти саби. Адамла гIямрулизир дигу-хIейгули кадиркути дахъал бунагьуни дирули сари, амма Аллагьла ﷻ уркIецIиличи дирхули, илдала черкад тавбара дарили илдачи гIур чархIедулхъес кьасбарес чебиркур.   ХIулбала бунагьуни УрхIла...


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

(бехIбихьуд 5 – ибил номерлизиб)   Урег-ибил. Къадагъаласи сари хьунул муруйс, эгер илини хIябал тIалакь дедили виалли, декIардеш агара муруй илди цагьакIли хIябал дедибал яра илди баз ургарли цацали дедибал, яра гьачамли илди дугьби дурибал тамай декIарикес пикриличил. Ил анцIбукьлизир хьунул...


Се сари гIямру?

ЦацабехIти пасихIчебти адамтани бурули саби, гьарли-марли гIямрула мягIна багьес багьандан, чузи халаси мягIна бухIнабуцибти мераначи ваэс гIягIниси саби или: больница, туснакъ, ва хIябри. Илдани адамтала гIямрула дурхъадеш ва дарсдикIудеш чебиахъу. Илди меранани нуша ЧевяхIсилис мукIурдешличи ва...


МухIяммад Идбагла ﷺ суннатуни сегъунти сари?

ХIядислизиб бурули саби: «Чили мицIирбаралра дила сегъуна-биалра суннат, илини шабагъат кайсу, сабира ЧевяхIсила гьунчиб алхунти даршал адамлис бедлугусигъуна».   Ишар нушани цацадехIти суннатуни хIушаб гьаладирхьехIе, сарира гьар бархIи дирес гьамадти.  ЖамигIятла дехIибайчи...


ХIял-тIабигIятли сай жагаируси

Гьалабван гIямрулизибадси ца ишгъуна анцIбукь хIясиббарира. Ца кинолизибадси бутIа чебиахъулри. Хьунул адамли беркала бируси мерличирти лерил секIал зянкъдикIахъулри, тIалхIяна дялчулри ва ахъли чIяррикIули, сунела белкIунси макьала чарбарахъес гъайрикIулри. Ил паргъатрарес бирули ахIенри илаб...