бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Ванза нушала хъали саби

Ванза нушала хъали саби

«Умудеш - Аллагьличи вирхнила байхъала саби», - дурхъаси хIядис

Акьути бурхIназир шагьар батурли шилизи рашес дигахъулра, имцIаливан жагати хIебла бурхIназир. Бамсриахъили Уркарахъирад чаррирухIели гьунила дублар мер-мерличир лайкадакIили дицIибти гавлагуни чедиулри. Илди цара кIелра ахIенри, нуни хIедейгIунра, амма гIяхIцад лерри. Илди гьунила дубларад дучибти нясдешунани дицIибти дуилри.

 

Дахадаевла районнизи аркьуси гьунчибад нушала районна халкь ахIенти цархIилти районтала халкь башути ахIен, нушала район гьунчиб бегIлара гIергъиси саби. ХIебиали саби башуси гьунчи, илди нясдешуни нушала халкьли лайдакIили сари.

Сегъуна адам вируси, бацIбиубси пластикала, суряхIила шиша, мороженоела кам, гьачамцун пайдалабируси стакан, някъби душкибси гIяга машинализибад дурабяхI лайбикIуси? Илини сунела машиналичиб умудеш бирули сай, сай аркьуси гьунчиб, сай арякьунси мерличиб нясдеш бархьбалтули сай.

Марли иличила хIебалулив машина асес, иличи кайили вашес балуси адамли. Нуша машинабачир дашути гьундури, хIердирути шими ва шагьурти, кьакьурби, нуша-алавси тIабигIят ил нуша хIердируси хъали саби. ВегIла хъали нясхIебарескIун гьарилла гIякьлу биули саби, хъали-алавси дунъяра сунела биъни, ил умули бихIес гьарилличи хъарси биъни багьес гIягIнили кьалли, дунъяличив акIес балуси адамли.

«Саби Аллагьли гIяхIбаркьарти, - ихдицад нясдешуни лайдакIили кьалли гьунила дубличи нушала халкьли», - кьабулагардеш багьахъур машина бикуси дила муруйра, нясдешунала гавлагуни хIясибдарили.

Ца гIяхIдеш илди умудирути диъни, пикрирухъунра нура.

Нясбиубси мерличи хIерикIес, хьуравиэс чисалра хIейгахъу, нясдеш лайбакIибсилис гьатIира хIейгули ургар, сенахIенну илис машинализиб хIяжатагарси секIал батес хIейгухIели дурабяхI лайбикIули сай, чIянкIли ил дурабси мерра сунела хъали, сай хIерируси мер биъниличила илини балули ахIен, хIехара хIейалра, духуси адамлира иличила балули ахIен.

Ванза адамтази ахIерабарахъес, жагабарахъес, саби иличиб талихIчебли хIербиахъес Аллагьли акIахъубси саби.

Жагадеш ва умудеш бахъал дунъяла адамтас дебали дигахъули саби, ил илдази алкIукад кабихьибси къиликъ саби, гIялимти бикIуливан (генетическая предрасположенность). ХIушанира балуливан, Дагъиста дубуртала жагадеш чебаэс багьандан харждарили гIяхIцад арц, бахъал туристуни нушачи башули саби.

Нушани нушала жагадеш ахIерабарес, нушала мер-мусаличиб умудеш гIеббуцес хIебалули диахIелли, гIур се-биалра гIяхIси барес дирехIев гьатIи? Марли пластикала шишнани, пакетунани, цархIилти нясдешунани дицIибти вацIурби, хIуркIбала, урхьнала, гьундурала дубани гIелар калахъес акIахъублирав нуша Аллагьли?

Дунъялизив хIериэс гIякьлу лебси адам иличила пикриухъес гIягIнили кьалли. Сунела хъулибван, хъа дурабра умудеш биахъес хIяжатли биъниличила багьес гьарилличи чебси саби. Лебил дунъякIун нуша дунъялантала хъали саби, илаб умудеш биахъес, лебтачилра хъарси саби.

 

Муъминат Хаттаева

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 д.) №6.


ХIял-тIабигIятли сай жагаируси

Гьалабван гIямрулизибадси ца ишгъуна анцIбукь хIясиббарира. Ца кинолизибадси бутIа чебиахъулри. Хьунул адамли беркала бируси мерличирти лерил секIал зянкъдикIахъулри, тIалхIяна дялчулри ва ахъли чIяррикIули, сунела белкIунси макьала чарбарахъес гъайрикIулри. Ил паргъатрарес бирули ахIенри илаб...


Юсуф Идбаг

Иш дунъяла жагадеш Зулайхас цIябкабиуб, Хурегла тIягIям агу, я хIулбас гьанкI агара: Аррякьи ил туснакъла къапулигIи тIашризур, УркIилизиб дардличил хIулбазир бисаличил, Руржуси тIамаличил Юсуфлизи гъайрухъун: - Туснакълав сайра или вари хIед гьанмабикаб, Иш дунъяла туснакъра, цIябдешра наб...


Давла бурчан

Дубурла гьарахъси шилизи башуси дахъал кьячIикIуначилси гьунчиб дугила кьанси замана машина бикуси Мухтар ускаири, ва сунела бархкьябачил бехIемцIлизи викилри. Кункси машиналичибти шел адамлизибадли хIябал алхири, кIел декIли дяхъурбази бикили, аргъала деткахъилри.   ШаладиркухIели вачарличи...


ГIемчбушибхIели се ирес гIягIнисил

ГIемчикIни – адамла саби-сабил бетаруси саби, илхIели гьигьикIути диркIанти умудирути сари. Ил багьандан Аллагьлис ﷻ деза багьахъес гIягIниси саби: «АльхIамдулиЛляхI» или.   ГIемчибхIели мухIли някъли яра явлухъли кIапIбарес чебиркур, хабарагарли алавчартачи кIантIури...


Суалти-жавабти

- ДехIибала дируси мерличир яра палтарличир кадикибти гъез лерли диалли, дехIибала халдирутив? - Адамла гъез мурул адамла диаб яра хьунул адамла диаб нясдешлизи (нажаслизи) халдирути ахIен. Ил багьандан, гъез лерси мерличир дарибти дехIибала дулъути ахIен. Амма илди мяхIрам ахIенси хьунул адамла...