бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Дурхъаси Кьуръайзиб гьанбушибти идбагунала уми

Дурхъаси Кьуръайзиб гьанбушибти идбагунала уми

Дурхъаси Кьуръайзиб гьанбушибти идбагунала уми

Адам, Идрис, НухI, Гьуд, СалихI, ЛутI, Ибрагьим, ИсмягIил, ИсхIакь, Якьуб, Юсуф, ШугIайб, Гьарун, Муса, Давуд, Сулайбан, Айюб, Зулькифль, Юнус, Ильяс, АльясагI, Закария, Яхья, ГIиса, МухIяммад ﷺ.

Бусурман адам расултачи ва идбагуначи чараагарли вирхес чебси саби. Илди Аллагьли ﷻ бегIлара дигути ва чеббикIибти саби. Илди чеббикIили халкьаначи бархьибти саби, адамти бархьси динничи кабизахъес багьандан. Гьалабти идбагуни декIарти халкьаначи декIарси замана бархьибтири. МухIяммад Идбаг ﷺ биалли, лебил инсаниятличи вархьибсири. Илала идбагдеш цIакьлизиб кавлуси саби Кьиямала бархIиличи бикайчи. Ил бегIла гIергъиси Идбаг ﷺ лебилра идбагунала мугьур сай. ГIялимтани бурни хIясибли, идбагунала лугIи I24 азирличиб имцIаси саби, илдазибад расулти 3I3 саби. Якьинси лугIи чIянкIли ца Аллагьлицун ﷻ бала.

ЧевяхIси Кьудратла ВегIли идбагдешла лишанти сарливан цархIилти адамтас хасли ахIенти мугIжизатуни дедибтири. Мисаллис, ГIиса Идбагла гIяйса чIичIайчи шурбулхъусири. Муса Идбагли зягIипти сагъбарес ва бебкIибти мицIирбарес вирусири. МухIяммад Идбагли ﷺ баз кIибайбарибсири, гIяскар сунела тIулбазибад дашути шинни бахун, къаркъуби иличил гъайдикIутири. Илини дахъал тамашала секIал дариб. БегIлара халаси мугIжизат саби иличи бархьибси Дурхъаси Кьуръан.

Гьарил идбагли ва расулли сунес гьалавсила хIекьдеш марбирусири ва гIергъисиличила балахъусири. Илди лебтанилра Аллагь ﷻ ца виъни якьинбирутири, Илала хъарбаркьуни ва къадагълуми баяндирутири. Гьарил халкьличи ца яра имцIати идбагуни бурхьутири. Илдани адамтас чебхIебалкIахъес бархьси гьуни чебиахъусири. Нушани лебилра идбагунала уми дагьес хIедирехIе, амма Дурхъаси Кьуръайзиб гьанбушибти 25 идбагла уми дагьес чебси саби.

ЦацабехIти динна гIялимтани Зулькьарнай, Хизри, Лукьман, Юша идбагунази халбирули саби. цархIилтани илди дурхъати авлияунази халбиру.

Идбагуни бегIлара гIяхIти ва ахъси даражала бегIти ЧевяхIсини акIахъубти саби. Илдазибад бегIлара черикIла расулти саби. Илдазибад шел: МухIяммад ﷺ, Ибрагьим, Муса, ГIиса, НухI бегIлара дурхъатази халбиру. Илдас «улуль-азми» бикIар - чIумаси дирхалачебти. Илдазивад бегIлара дурхъаси ва ЧевяхIси Кьудратла ВегIлис дигуси МухIяммад Идбаг ﷺ сай. Ил бегIлара черикIла ва чеввикIибси Расул ﷺ сай. Ил лебил идбагунала пачара сай, ил багьандан саби Аллагьли ﷻ лебил дунъя акIахъубси.

Идбагунала даражаби сари: бархьдеш, бунагьагардеш, дагьрила саркъибдеш ва адамтачи ЧевяхIсини дархьибти даахъес бални. Илдазибад цалра лишан хIебиалли, идбаг виэс вируси ахIен.

Идбагунала даражабачила гIер-гъиси белкIлизиб бурехIе.

МяхIяммад МяхIяммадов

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Бархьдеш

ГIярабиялизиб кIел гечликьяна сафарличи дурабухъири. Илди башули бамсурхIели, тIашбизурли бамсриахъес кьасбариб. Илдазивад цала шел бехIцIари лерри, кIиибилла биалли хIябал. Илди букес или кабиибхIели, ца шалгIевулхъуси гьункья къаршиикиб. Илдани илра живариб чучил варх кьацIли укахъес. Илдани...


Зуль-ХIижжа базла 10 бархIила дурхъадеш

Идбаг ﷺ сунела дурхъаси хIядислизив викIули сай: «Илди бурхIназив дубурцуси адам Аллагьли ﷻ вецIал секIайчивли дурхъавиру: сунела гIямрулизи баракат хьурабиру; мас-давла имцIабиру; хъалибарг балагьуназибад уцахъу; бунагьуни умудирар; гIяхIти баркьудлуми имцIа-дирар; бебкIала излуми...


ХУРЕГ БАЛКЬАРАХЪНИ

Долма (8 порция) ГIягIнидиркур: ТIутIила кIапIри – 300 гр; белкьунси диъ – 1 кг; биринж – 1 стакан; цIуба жерши – 1; итан жерши – 4 цула; бурт – 400 гр; кьар, зе, исиут, дерубти специяби – бизидеш хIясибли. Балкьарахъни: тIутIила кIапIри зукьиси...


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...


Игитуни – гьар бархIила гIямрулизиб

Хьунул адам ва биштIати берцахъиб   Ишди бурхIназир Дагъистайчи чедакIибти тIабигIятла гьанагарти анцIбукьуни къячхIедикибти цалра дагъистанлан кахIелун ургар илини гьанбикиб. Дигалли шагьуртазир, дигалли шимазир, дахъал заб-марка дарили, гьар бархIила гIямрулизир, бекIахъудила шуртIразир...