бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Динничила баянти

Динничила баянти

ХIядис: «БагьудлумагIир умцIеная сириличирад хIябличи бикайчи». Ислам дин бусурмай дурусли детерхахъес гIягIнити 5 рукнулизибад (бутIа) цалабикибси саби:

  1. Шагьадат: «Ля илягьа илля ллагь, МухIяммад Расулуллагь», уркIили ва дугьбачил марбарни;
  2. БархIилис шудехI дехIибала дирни;
  3. Рабазан базлизив дубурцни;
  4. Закат бедлугни;
  5. ХIяжлизи укьни (арадеш ва арцла имканти диалли).

Исламла кIиэсил рукнули сарти дехIибала бусурма дурхъаси чебла, ЧевяхIси Аллагьлис ﷻ гIибадатла (дубурцни, закат, хIяж, садакьа, Кьуръан бучIни ва ц.) субхIянтазиб мургьила мачагъуна саби.

Гьарил бусурмайчи цаван хъарси саби дехIибала дирнила даража даим ункъбикIахънира, динна багьудлуми «сирилавад хIябличи бикайчи» мурталра мурхьдикIахънира. Иличи ургIебси кьисмат чисалра кьадармабиаб: Идбагличи e къаршиси Аллагьличи ﷻ къаршиси сай. Иш белкIани нушани дехIибала дирнила даража чеункъбикIахъес ва динна шайчирти цацадехI багьудлуми мурхьдикIахъес хIяжатдеш лебни багьандан гьаладирхьути сари. ХIядислизиб бурули саби, паризала (фарзла) цадехI дехIибала калунси инсан 70 дус жагьаннабла цIализи минавирниличила. БебкIа мурт чесабиурал хIебалухIели, хабарагарли бакIес асубирухIели дехIибала дирес вехIирхьни цалра жагьилли гIурличи – сай ухънаваайчи – арбухес гьеч асухIебирар. Иличи ургIебли, «ФатихIя», «АттахIийяту» уркIиличир дяркъяйчи, илдала мерлаб верхIна-верхIна «Бисмиллагьи-р-рахIманир-рахIим» викIули дазала дирухIелира гьачам гьар биркIайс ил бучIа). ГIулухъабас ва жагьилтас Аллагьла ﷻ исламла кIиэсил рукну бетурхахъули, дехIибайзир дучIути лерилра балгни чедетаахъили дяркъурли, уркIиуркIилабадси гIибадат бехIбихьес чебиркур.

ДехIиба мез руркъухIели, сегъунтилра хатIаби кахIелахъес багьандан, гьарил гIяраб мез дархьли махражличил учIес балусиличи дугьаизаб, чузир хатIаагарти, дурусти дехIибала сари ЧевяхIсини кьабулдирутину.

Ва динна узби-рузби дехIибала жагали, илар дучIути гъарацIхIедарили дирес чебиркур. ДехIиба гьаларра, илдас гIергъира вайдешуна виркьусила сегъунтилра дехIибала агниличила буруси хIядисличи хасси пикри бяхIчиаая ва пикридухъеная: «Марлира, вайдешуни, такьсирти дарахъес диргалахIедулхъути дехIибала чили дирули виалра, илала сегъунтилра дехIибала агара».

Даимлис аргъа: ДехIибала дирути сари ца ЧевяхIси Аллагьличила ﷻ ахIенти, дунъяла пикрумазибад уркIи тамай умубарили, Аллагьли ﷻ сай чейъни балули, дурхъал КьиблаличивяхI кайзурли виъниличила, балуй шайчиб – гьалжана, алгъай шайчиб – жагьаннабла цIа хIерли биъниличила гьеч хъумхIертурли.

2026-02-01 (ШягIбан 1447 д.) №2.


Янилизир пайдалати

Янилизир нуша бусягIят думсулра, гьанкI хIебиусин билзулра ва жявли зягIипдиркулра. Иличил барх иммунитет гIяшбиъниличибли цIакьагардирулра. Илгъуна аги витаминти хIедиъниличиблира бируси саби. ХIушаб гьаладирхьулра янилизир имцIали пайдалати цIедеш ва овощуни.   Апельсин – пергер...


Ан-Низамия мадрасалис – 950 дус

ДР -ла тах шагьарлизиб халаси халкьани-ургабси мажлис бетерхур, ан-Низамия мадраса акIахъубхIейчибад 950 дус дикнилис хасбарибси. Ил исламла дунъяла ургарти даршдусмала бегIлара мягIничебтазибад цали бируси багьудила центр саби.   2025 ибил дусла декабрь базличиб МяхIячкъалализиб лебил...


ТаравихIла дехIибала

ТаравихIла дехIибала дехIдирхьути сари дуббуцарла Рамазан базла цаибил бархIилис гьалабси дуги, тамандиру Хала БархIилис гьалабси дуги (Хала Дугилизир хIедиру ).   ТаравихIуни мижитлизир жамигIятличил дарни къулайси ва дебали дурхъаси саби, амма имкан агара биалли, хъулир даресра асубирар....


Рамазан базла дурхъадеш

Нушала дурхъаси МухIяммад Идбагли ﷺ буриб: «Чи разивиаллира Рамазан баз бакIниличи, Аллагьли ﷻ илала кьаркьала цIализибад мяхIкамбиру». ГIуррара, Идбагли ﷺ буриб: «Рамазан базла цаибил дуги ЧевяхIси Аллагьли ﷻ иру: «Чи лева нуша дигахъуси, нушабра дигахъес? Чи лева нуша...


Редакциялизи суал

- Нушани 90-ли ибти дусмазир сарри дехIдихьибти дазала-дехIибала дирули ва нушала дахъал чеблуми учидикили сари дуббуцарира дархли. Кьабулбарибси хIяжли илди хIедарибти дехIибала ва уркалунти дуббуцарла бунагьуни ицутив? - Чараагарли уркIи-уркIилавад тавба дарес чебиркур калунти дехIибала ва...