Суалти-жавабти
Суалти-жавабти
– Се бируси адамли урхIла беткахъибси мицIираг баргили виалли?
– Эгер адамли шила яра шагьарла дураб урхIла мицIираг баргалли, илизиб ихтияр лебси саби ил сунечил барх арбукес, сунес батес ахIи, илала хужаим варгайчи мяхIкамбарес багьандан. Илкьяйдали илини къайгъибарес чебиркур илала вегI варгес. Ил къячбилкуси саби валри, урчи яра цархIилтира къалабали дуцIдикIути мицIирагличи, сарира диштIати дугIла мицIираглизирад дерцес дирути.
Эгер мицIираг шила бухIнаб баргили биалли ва умцIули хьалли илала вегI варгес хIейалли, мицIираг арбукес вирар сунес батес багьандан.
Ил хIукму иргъахъуси саби, шилизиб баргибси мицIираг, шила дураб баргибсиван ахIи, хъулкнани баргили бигIес бирни багьандан.
ДугIла жанивартазирад дерцес хIедирути мицIираг диалли: мазни, кьяцнигъунти, илди мицIираг ардукес вирар илди шилизир диаб даргибти, шила дурар диаб.
МицIираг шила дураб баргили биалли, ил баргибсилизиб ихтияр лебси саби ишди хIяблизибад ца хIукму декIарбарес:
– дус бикайчи илала хужаимлигIив умцIес гIягIниси саби. Дусла бухIнаб мицIирагла вегI варгалли, ил чарбарес чебси саби, хIергалли – сунес батес вирар;
– мицIираг бицес, илис дикибти арц мяхIкамдарес ва дусла бухIнаб илала вегI варгес къяйцIикIес. Эгер варгхIергалли, илизиб ихтияр леб арц сунес датес;
– мицIираг белгьес ва диъ вегIлис пайдалабарес, дусла бухIнаб хужаим варгес къяйцIикIес, ил варгалли мицIирагла харжани черахъес багьандан.
Эгер мицIираг шила мер-мусаличиб баргили биалли, баргибсини цаибти кIелра хIукмуцун сари пайдаладарес ихтияр лебси.
(«Мугъни аль – МухIтаж»)
– Кьайгимли сунела хIерудилиурси рурси илала кьабулдеш агарли шери редалли ва магьар дихьили гIергъи ил рурсили сари умуси рурси хIериъниличила буралли, магьар гьарли-марсилизи халбирусив? Ил рурсили бурибси кьабулбирусив?
– Эгер рурсили магьар дихьайчи буралли, сари умули хIериъниличила (бикр), илини бурибси кьабулбируси саби хъя агарли, секьяйда рурсидешлизирад рухъунал белгихIебарилира.
ХIебиалли, ил чилилра кьабулдеш агарли шери редес асубируси ахIен. СенкIун сари рурси хIериъниличила бурили гIергъи, кьайгимла ихтияр агарси саби рурсила кьабулдеш агарли ил шери редес.
Эгер илини сари рурси хIериъниличила магьар дихьили гIергъи буралли ва сари шери рукьес кьабулдеш багьахъурли хIериалли, кьайгим хъя барниличивли марвируси сай, хIятта рурсила ил рурси хIериъни марбарес хIядурти бикьруми биаллира. ХIебиалли, ил тяхIярлизиб магьар кабуршуси (убисуси) ахIен.
Амма кьайгим хъя барес разихIейкалли, рурсилис ихтияр бедлугуси саби хъя барниличибли сунела буруси кабизахъес.
(«ХIашия аш-Ширвани»).
– Вирусив ижарала вягIда бихъес иижаралис сасибси секIал пайдалабарес хIейралли?
– Ижаралис се – биалра бедлугусини, хъали яра цархIил сегъуна-биалра секIал сунезибад пайда касесли бедес гIягIниси саби. Ижарала замана сасибсила гIяйибличибли ахIи, цархIилван букьбуи биалли, илала вегIли къантIси манзиллизиб ункъбарес гIягIниси саби, ва илхIели ижаралис сасибсини вягIда буэс асухIебирар. Эгер хужаимли заябиубси къулайбарес багьандан селра хIебаралли, ижаралис сасибсини вягIда бихъес вируси сай.
(«Канз ар – Рагъибин»)
– Машиналичил кабикибси бехIемцIлизив гIяйибла вегIли цархIилла машина балбарили виалли, илала дурабад иличи чебсив балбарибси машинала ва сагаси машинала ургабси багьала декIардеш чебахъес?
– Гьунчиб бетаурси бехIемцIлизив гIяйибла вегI адамличи арагIебли букьбуунси машина ункъбарес чебси саби. Илала дурабадра сагаси ва балбарибси машинала ургабси декIардешра чебахъес гIягIниси саби, сенкIун илра зараллизи халбирухIели. Илала кьадар кабизахъес багьандан ил шайчибти специалистуначи дугьаизес чебиркур. Мисаллис, 1 миллион къурушла машина бехIемцIлизи бикили саби. Ил балбарес 200 азир къуруш арцла харждиуб. Ил балбарили гIергъи машинала багьа 900 азирличи кабикиб. Ил анцIбукьлизиб бехIемцIлизив гIяйибла вегIли машинала вегIлис хIекь чебахъес багьандан 100 азир къуруш чеди дедес гIягIниси саби, барибси зарал тамай чебицIахъес багьандан.
БехIемцIлизив зараллизи викибсилизиб гIяйибла вегIлизи сунела машина арбукахъес ва багьа чебахъахъес тIалаббарес ихтияр агара. Илгъуна вягIдаличи бакIес асубирар чIянкIли кIелра шалила кьабулдеш биаллицун.
(«ХIашия аль-Джамаль»)