бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Суалти-жавабти

Суалти-жавабти

Суалти-жавабти

- Закат бедес хIяжатси вачарла дусла манзил мурт бехIбирхьуси, эгер букьурлис вачарличил бархбасунси бизнес батурли биалли? Бизнес букьурлис батурси манзилличибаду, яра вачарла дус таманхIебирусив ва букьурли вегIдешлизи бизнес касибхIелира даимбирусив?

- Эгер мас яра вачарличил бархбасунси бизнес савгъатлис яра букьурлис бедили биалли, вачарла дус илдас таманбируси саби. Вачарла масла закат бедлугнила шартI саби ил вягIда хIясибли асни, чеблала мерлаб чарбарни, магьарла мас кьяйда касни (мекълис савгъат кьяйдали) ва цархIилтира. Букьурлис батурси вачарла масличибад закат бедлугуси ахIен.

Рахли букьурлис бизнес даимбарес дигули виалли, вачарла дус илис бехIбирхьуси саби цаибил секIал бицибхIейчибад. Мисаллис, адамли букьурлис палтарла тукен касили виалли, сабира илала вегIлизиб 6 баз бузули калунси, илала вегI вебкIили гIергъи, букьурлис кали гIергъи, вачарла дус таманбируси саби. Букьурли ил бизнес бузахъес даимвиалли, закат бедес гIягIниси вачарла дус бехIбирхьуси саби ил тукейзибси цаибил секIал бицибхIейчибад.

(«ТухIфат аль – МухIтаж»)

 

 

- Имамла кумекличибли хъалибарг декIарбикили биалли, тIалакь чум дедилил декIардеш лебсив? Се барес гIягIниси хьунул чаррарес багьандан? Ил гIиддала замана арбукьяйчи хIерли калес гIягIнисив?

- Имамли декIарбарили биалли, тIалакь-унала лугIили асар бируси ахIен. Мурул хьунул имамла кумекличил декIарбикили биалли, тIалакьунала кьадар декIарбикес гьалаб лебси кьяйда кавлуси саби.

Эгер декIарбикили гIергъи муруйс хьунул чаррарес дигули виалли, илдас сагадан магьар дихьес чебси саби, ва илдазиб ихтияр лебси саби гIиддала манзил таманхIебиаллира магьар дихьес. ТIалакьунала кьадар биалли, барсхIебиубли кавлуси саби.

 

 

- Адам усухIели мухIлилизирад дурадулхъути шутри яра шинкIадеш нажаслизи халбирни бархьсив?

- Адамли балули виалли шутри мухIлилизирад дурадикили диъни илди умутази халдирути сари. Илкьяйдали шутри умутази халдиру, эгер ил васвасикIули виалли шутри мухIлилизирад дакIибтил яра чимхъализирад, амма илхIели илди кадикибси мер бирцес гIягIнибиркур.

Эгер адам вирхули виалли илди чимхъализирад дакIибти шинкIадеш диъниличи (ил багьес вирар ранг ва гягI хIясибли), илхIели ил нажаслизи халбируси саби.

Амма адамла усухIели гьаман мухIлилизирад шинкIадеш дурадиркули диалли, иличи тIалаб камбируси саби (иличивад чевурхуси сай) сецад дахъал диаллира, сунес чимхъализирадти диъни балули виаллира, сенкIун илизибад мяхIкамдеш барес къиянхIели.

Бурес чебиркур иличивад чевурхуси сай чIянкIли ил секIал гьаман бетарусилисцун, цархIилтас ил нясдешлизи ва нажаслизи халбируси саби. ХIебиалли, цархIил адам илдигъунти шутрани сегъуналра багьана агарли вясалли, илини бясунси мер умубарес чебиркур.

(«Асна аль-МатIалиб», «Нигьая аль-МухIтаж», ХIашия аш-Ширвани, ХIашия аш-Шабрамаллиси).

 

 

- Асубирусив чи-биалра зулмулизивад верцахъибси адамлис илизирад савгъатуни сайсес?

- Эгер зулмулизивад верцахъибсини савгъат биралли гIурхIейс кумекхIебирнила урехили, ил рушбат кьяйдали халбируси саби. ХIебиалли, ил кьабулбирахъес къадагъабируси саби. Эгер савгъат баркалла багьахъес багьандан бируси биалли, гIурхIели кумекхIебирнила урехили ахIи, илхIели ил рушбат кьяйдали халхIебиру. Ил сасес асубируси саби.

 («ТухIфат аь-МухIтаж» ХIашия аш – Ширвани)

 

 

- Уршилизиб ихтияр лебсив кьайгим (вали) виубли неш шери редес?

- Уршилизиб илгъуна ихтияр лебси ахIен, эгер илала цархIил багьана лебли илгъуна ихтияр хIебиалли. Мисаллис, хьунул адам дудешла шайчивадси сунела узикьарлис шери рякьи риалли (адавзила урши) ва илдала урши акIубли виалли, сунес уршили ва узикьарла уршили вируси; яра урши кьади (имам) виалли; яра нешла кьайгимли уршиличи хъарбарили виалли. ХIера лерилра илди анцIбукьуназиб уршили нешла кьайгим виубли ил шери редес вируси сай. Биалра ил урши сайхIели ахIенну, цархIил сабаб биалли, сай кьайгим сайхIели, яра иличи хъарбарибхIели саби шери редес вируси.

(«Мугъни аль-МухIтаж»)

 

 

- Асубирусив мускатла галгала хиви хуреглизи дархаэс?

- Ил барес ихтияр агара. Имам Ибну ХIаджар аль-Гьайтами сунела «Аль — фатава аль — Фикьгьия аль — кьубра» жузлизиб тIинтIли бурули сай ил суайчила. Ибну аль — Имадла дугьбала чебкадси сунела пикри бурули, викIар: «...Ташмишдеш агара мускатла хиви илала кепвирахъуси ва дагьри думкьахъуси хасдеш лебни багьандан къадагъабарнилизиб». Амма дагьри дамкьахъес хIедиэсти, камси кьадарлизир мускатла хиви пайдаладирни, мисаллис беркайзи исиут кьяйдали калкьес, къадагъабарили ахIен.

 

2026-04-01 (Шавваль 1447 д.) №4.


Сулайбан Идбаг

Сулайбан сунела дудеш Давуд Идбаг кьяйдали Аллагьла ﷻ жура-журала нигIматуначи лайикьикибсири. Давуд Идбагла 19 урши лебтири. Сулайбайс дудешла пачалихъ ва идбагдеш букьурли даибтири. Илала Аллагьли ﷻ дедибти мугIжизатуни лертири: ил арцантачил гъайикIусири, жиндрази сунела пачалихъ тIашбалтнилизиб...


Гьар адамли сай-вегIси гьуни чеббиркIу

ВецIал дус гьалаб сегъунти-биалра сарихибдешуни диахъес багьандан университетлизиб багьуди касес хIяжатсири. Жагьти халкь университетлизи кабурхес, диплом касес, гIур гIяхIси хIянчи баргили, бузес къайгъилизибри.   Амма гьаннала замана аги-кьяйда дебали дарсдиубли сари. Хасти багьудлуми...


Суалти-жавабти

- Акбар бучIухIели цацабехIтани халати тIулбала никуби байдарили, хIулбачи суркдирули дирар. шаригIятлизиб илис сегъуна далил лебси? - Акбар бучIухIели, бусурмай «…Ашгьаду Анна МухIяммада ррасулюЛлагь…» ибти дугьби дакьибхIели, халати тIулбала никуби байдарили,...


Компот

Далкьарахъни: ГIинцбала, хъярбала, дерубти курегала ва кякянтала цаца халати кьулса руржути 2 литрцад шиннизи кадихьили 5-10 минут делхьахъеная. Бизидешлис михикI вава ва апельсинна кам имцIабарая. Чакар хIейгутани варъаличил держес вирар.  Беркала ашагьаб!   Лаюса Юсуфова


Балга-дугIя

ДугIя: 1.Я Дила Аллагь ﷻ, ну тIашхIели Исламличивли мяхIкамвараба, ну кайибхIелира Исламличивли мяхIкамвараба, ну усухIелира Исламличивли мяхIкамвараба. Я Аллагь ﷻ, нуша бутIаладараба ХIуни ХIела Алжанализи ардукеси мутIигIдешлара, иш дунъяла къияндешуни кункдирахъуси умутлара. БиштIаси ва...