бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Ухъна ва тухтур

Ухъна ва тухтур

Жяв замана ца урчIемцIали дусличив имцIали виубси ухъна, илди мер-мусаличив машгьуриубси тухтурличи насихIятличи вакIиб.

- Дила шел цулацун сари калунти ва нуни беркеси чIямбарес вирули ахIенра, – хъутурухъун ил. – Нуни гьанна дила бегIлара дигуси хурегра беркес вирули ахIенра, кесекунарли кьяриулра. Ил наб багалабирули ахIен ва дила чарх иличибли назикбирули саби. Чардарагу наб дила цулби ва пасихIси тухтур, нуни биалли хIед гIяхIси савгъат бирис.

Ухъначи лехIяхъили тухтур викIар:

- ХIела уркIи аргъира нуни, хIурматла ухъна, амма хIед сеналра кумекбарес хIейрус. ХIу викIуси барес багьандан ца тяхIяр саби лебси – 30 дуслалра жагьвиахъес. Амма нуни заманала ари буцес хIейрус. Ил багьандан сабурбарили, сен-биалра ил хIела лебси тяхIярличи бурсикайэс чебиркур.

 

Амина Аюбова

 

 

Синка

ХIеб садаибхIели ца синка вацIализибад аркьули лебли вавалибяхъибси жунабла галга чебаиб. Илала уди кабиили бикIар:

- Жунаб садаибхIели белкъайчи букас!

Ва илди цIедеш чизилра хIедеркахъес багьандан, галгала удиб къарауйчиб калес кьасбариб.

Гьачам ил галгала мякьлабад цархIил синка аркьули лебри, сабира белкъи хIилхIи башуси. ДакIубухъунси ил чебаили, цаибил синка ил дугIиули, тIамалибиркьесбииб.

- ХIуни сен ну дугIиусира иш галгаличибад, хIу илала удиб геркабикIули?

- Чебиулрив, - бикIар цаибил синка, - хIера, мер-мераначиб жунаб хIунтIенбиресбиили саби. ХIу биалли цIедеш дилкьули чедаили иша бакIилри, набзирад керасили илди деркес багьандан. Амма багьи, нуни илди хIед хIелугасра, ил багьандан башен ишабад!

- Ахмах! – бикIар илизи белкъунси синка.

- Нуни хIу ишаб гьачамцун ахIенри чебиуси, амма сен иш галгалиуб бирусирил багьурси ахIенри. Гьанна багьурра, кьиркьирдешли хIу бизиси хурег агарли калири. ХIуни ишаб къарауйчи кабиили, дикьурли сари сирмуг, хъелгIе, бягIли ва цархIилтира цIедеш. Се дирути наб хIела хIедикьурти жунаб?! Ну белкъи цIедешли, бусес дила пукьализи аркьули биасли. ХIу биалли, гушли ишаб кавлулри, бусесра хIебирули галгалис къараулбирули. ХIела кабцра лига-кьякьярацун кавлан илкьяйдали, ва хIечи хIела жунаб дягIли каркахъу...

Белкъунси синка тIамара дураили, сунела декIси хамхара ита-иша биркахъули арбякьун.

Цаибил синка биалли, иличи кьясли ва буреси хIебалули, гушли галгалиуб калун…

 

 

Амина Аюбова

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


ГIурра гаджетунала асарличила

Гьалавван наб ца тяниш къаршиикиб. «Нуни дила дурхIнази телефон батахъес вирули ахIенра. Мурталра илизив хахамвикIули сай. Кебасасли, вяв-чIярлизи ихъули сай, ва вяхIес булан валилзули сай. Балули ахIенра се барес хIяжатлил», – викIи ил.   Марлира, гIергъити дусмазиб...


Республикализивра цаибси

Дила белкIла игитгъуна адамличила макьала белкIес цазаманализиб къияннира бирар, гьамадлира. Мурхьти багьудлумачилси гIялимличила белкIес, хаслира ил академик виалли, лайикьси тяхIярли бетхIерар или гьанбиркули бирар. ГIялимличил ца даражаличир ихтилатдикIес, гIилмулашал мурхьти илала багьудлумачи...


ЧевяхIсила хъарбаркьуни дузахъес чебиркур

Кабиили бикути, палтар, тIалхIяна ицути машинаби, компьютерти, телевизорти, хутIличир дузути чяйникуни, печани, яшавла шуртIри кункдирути дахъал ваяхI гьаналла замана дуракаили сари, илди халкьли дузахъули сари. ВаяхI исухIели, илди секьяйда дузахъутил бурути жузира (инструкция по применению)...


ГIяли ибн Абу ТIалибла мижит

Нушани гьалабра нушала белкIаназиб жIявхIелла мижитуначила бурибсири. Иш яргализиб гьанбушес дигулра ГIяли ибн Абу ТIалибла мижитличила. Илала сурат кабяхъили саби гьижрала 1271 ибил дуслизиб дураибси Афганиста 1000 афгани къурушлизиб. Илизиб нушани чебиулра халаси мижит, берхIила нуранани...


Имам аль-Байгьакьи

Абубакр ГIяхIмад ибну аль-ХIусейн ибну ГIяли ибну ГIябдуллагь ибну Муса аль-Хусравжирди аль-Хурасани, аль-Байгьакьи кьяйда валуси, акIубсири гьижрала 384 ибил дусла шягIбан базлизив, аль-Байгьакь мерла Хусравжирди шилизив. Аль-Байгьакь Нисабур (Нишапур) шагьарличибад гьарахъли ахIи мерлабиубсири,...