бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Алжанала бегIлара гIяхIти 4 хьунул адам

Алжанала бегIлара гIяхIти 4 хьунул адам

(бехIбихьуд гьалабси номерлизиб)

 

Марьям

Дурхъаси Кьуръайзиб цацун саби хьунул адамла у гьанбуршуси - Марьям. Ил ГIимранна ва Ханнала рурси, ГIиса Идбагла  неш сари. Илала у Кьуръайзиб 33 -йна гьанбуршули саби. Ил бегIлара гIяхIти, пергерла ва жагати дугьбачил сипатрарили сари. Марьям - шурбаталли, ЧевяхIсилис къуллукъбируси ибси саби.

Марлира, Марьям мурталра ЧевяхIсилис гIибадатлизир сарри, ва Илис тамай мукIурлири. Ил Аллагь ﷻ дигниличил ва Илизирад урухкIудешличил машгьурриубсири. Кьуръайзир ил динна кьяйдурти дузахъуси ва адабчерси сарливан сипатрарили сари.

Малаикунани бурибсири: "Ва Марьям, хIу Аллагьли ﷻ черрикIибсири ва дунъяла хьунул адамтачирра черяхIрарибсири. Ва Марьям, хIела Аллагьлис ﷻ мутIигIли рии, сужда бира".

Ил хъарбаркь таманбирули ил рулгусири кьяшми демдайчи. Илала Аллагьлизирад ﷻ урухкIудеш илцадра цIакьсири.

Идбагли ﷺ буриб: "ГIимранна рурси Марьям сунела манзилла бегIлара гIяхIси хьунул адам сари. Дила умматла бегIлара гIяхIси хьунул адам риалли, Хадижа сари".

Ил Аллагьла ﷻ уркIецIиличил гIерруцибсири:

1.Иличи бикайчи къуллукъбирахъес уршбицун сабри бурцути, илала нешли дугIя барили, илра руцибсири;

  1. Ил Закарья Идбагла хIерудилиур сарри;
  2. Ил ЧевяхIсини Алжанала хурегли ралхусири;

4.Аллагьли ﷻ илис имкан бедибсири ЖабрагIил малаик чеахъес, ил чеэс идбагунасцун асубирухIели;

  1. Аллагьли ﷻ ил ва илала урши шайтIайзивад верцахъиб;

6.Илала урши ГIиса Идбаг  виштIахIейчивад гъайикIусири, ва нешличи бугьтан чебихьибхIели, гIерруцибсири.

 

Асия

Ил Музагьимла рурси рирхуси ва Аллагьлизирад ﷻ урухкIусири. Сунела кьисмат хIясибли, ил сай чевяхIсилизи халируси, зулмукар ФиргIяванна хьунулли ретаур. Палчини ФиргIяваннизи бурибхIели исраилла дурхIназивад цали сай тахличивад увяхIуршниличила, илини буйрухъбарибсири лебил акIубти уршби кабушахъес.

Муса  акIубхIели, илала неш иличила дебали кьакьарикIусири. Амма ЧевяхIсини илис умут бедиб уршилис урехи хIебирниличила ва чIаплизи катурли, Нил хIеркIлавад вархьахъес хъарбариб. ВархьибхIели, хIеркIла дублав ил Асияли варгибсири. Илини тиладибариб муруйзи ил чучив ватахъес. Илкьяйдали Муса  Асияла хIерудилиув ФиргIяванна хъулив халавиусири.

Мусачи  идбагдеш хъардарибхIели, илини Аллагьлис ﷻ булгахъес жибирусири. Амма ФиргIяванна гужлиуб имцIати адамти Идбагличи  бирхути ахIенри. ФиргIяванничи лехIхIяхъибти биалли, танбихIлабирутири.

Илис сунела хьунул Асия Цаси Аллагьличи ﷻ рирхни багьурхIели, илини ил гIязабруркIахъес хъарбарибсири дин бархьбатайчи. Амма илала иман илцадра цIакьсири, хIятта лебилралис гIибратли биуб.

Ил Аллагьличи ﷻ дугьаризурсири сунес Алжанализиб хъали барахъес ва ФиргIяваннизирад рерцахъес. Асияли Аллагьличи ﷻ диги чеббикIиб, иш дунъяла лигIматуни датурли, даимти гIямру чердикIиб. Ил сунела зулмукар муруйчи къаршили дурарухъес уруххIериуб ва дин багьандан жан дедиб. Идбагли ﷻ ил чебяхIти хьунразирад цализи халрарибсири. Марьямра Асияра лебтачибра даража ахъти саби.

 

 

Наида Гъуруева

 

2026-07-01 (МухIяррам 1448 д) №7.


Хьуна гьаларти мура чеблуми

Гьарил адамли сунела хьунуйчилти бархбасуни сунес дигуси тяхIярли кадилзахъа. ШаригIят хIясибли хIерхIейрусини биалли - сунела нафс хIясибли. ЦацабехIтани пахрубирули бирар хьунул урухрарили илизи се-дигара буйрухъбарес бирниличи, ва ил чула цIакьлизи халбирули саби. ЦархIилтани биалли, хьунул...


Имам Абу ХIамид аль-Гъазали

Имам Абу ХIамид МухIяммад аль-Гъазалини вебкIес гьалаб белкIунси кагъар гьалабирхьулра   «Бурая бисути дила юлдашунази, ну вебкIили чеибти, бурая децIбикIути дила исламла узбази ва рузбази: «Гьанмабиркахъидая, ну гьарли-марли вебкIибси или. Аллагь ﷻ багьандан мадикIудая ил бебкIа...


Пачас савгъатуни

Гьалабла замана левли уили сай ца пача. Илала биштIати аги, ил багьандан илини кьасбариб ятим урши варгили кIялгIялизив халаваахъес ва сунела мас-мулкла ва лебдешла букьур ветаахъес. Илини аргъиб ца биштIаси шагьарлизиб шел ятим урши хIербирули биъниличила ва илдазивад чи-биалра сунела букьур варес...


НасихIятла тулкне

Дещалла гIялимталли Чибагал гьана бите Гьештив ирар инсанте Ккурттала макру чевте.   Гьаналла гIялимталли Чибагал гунев бите Гьештикьал бусурманте Малайкунай мешуте.   Мискин ила къагъдехь Гъарив ила авдалдехь Беккавв Аллагьли ﷻ пагьму Бусурман халкьла...


Алжанализив жагьилтас бекIдеш диран

Абу Суфьян ибн аль-ХIарис нушала Идбагла ﷺ узикьар ва зилан сайри, илди ца манзил акIубтири ва ца хъалибарглизиб халабаибтири. Илала дурабадра Абу Суфьян Идбагла ﷺ ниъла узи сайри, сенахIенну илди Саад кьамлизирадси ХIяшима хьунул адамли ниъли бахунтири. Абу Суфьян илкьяйдали Аллагьла Расулла ﷺ...