бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Рукьийят бинту МухIяммад ﷺ

Рукьийят бинту МухIяммад ﷺ

Рукьийят бинту МухIяммад ﷺ

Исламла чебяхIти хьунул адамти

 

 

Рукьийят дудеш 33 дус виубхIели акIубсири. Ил Абу Лягьабла урши ГIутIбалис ураркьили калунсири. Дудешли идбагдеш дехIдихьибхIели, илди къаршили кабизуртири ва илдала бархбасуни дуунтири. ИлхIели ил ГIусман  ибну ГIаффаннис шери редиб.

 

ГIусман  ибну ГIаффан адабчевси ва гIяхIти къиликъунала вегI, бегI гьалаб бусурман дин кьабулбарибтазивадли ца сайри, гIур ил бусурмантала халифли ветаурсири.

Кьурайшитунала душмандеш ва зулмурти дехIдихьибхIели, ислам дин кьабулбарибти бусурманти Абиссиниялизи (Эфиопия) арбякьунтири. Илди-ургар Аллагьла Расулла ﷺ рурси Рукьийятра лерри. Илдани ЧевяхIси Аллагь ﷻ багьандан жигьад дурабуркIули, динничи жибирнилизиб бутIакьяндеш дирулри.

Рукьийят ватIан ва къулайти гIямрула шуртIри датурли, дин багьандан гьарахъси улкализи аррякьунсири. Маккализиб дин тIинтIбируси замана бегI гьалаб гечбиубтири мурул адамтазивад ГIусман ибну ГIаффан  ва хьунул адамтазирад Рукьийят. 

Гьунчиб илди къаршибикибси кьурайшитунала агьлулизирадси ца хьунул адам Идбагличи ﷺ ракIили рикIар:

-  Ва МухIяммад, нуни хIела гуявра илала хьунулра чебаира.

- Се хIяйчибри илди?

- Нуни чебаира илини сунела хьунул  эмхIеличи мурдаратурли аркули.

- ЧевяхIси Аллагь ﷻ чучил варх виаб, ГIусман  сайри ЛутIлис гIергъи бегI гьалав сунела хъалибаргличил гечвиубси, - викIар Идбаг ﷺ.

Илав илдала ГIябдуллагь бикIуси урши акIубсири.  Амма ил 6 дусла гIямруличив вебкIиб. Рукьийятли чедуркъубти къияндешунала гьалаб сабурбирусири. ГIур ГIусман ва Рукьийят Эфиопиялизибад Маккализи чарбухъунтири. Илис гIергъи биалли, Идбаг ﷺ Мадинализи гечиубхIели, илдира  Мадинализи гечбиубли илаб калунтири. Рукьийятлис кIина гечриубси бикIутири, Эфиопиялизи ва Мадинализи.

Илала гIямрула гьуни къантIсири. Бадрула дергъ кабиркуси манзил декIли зягIиприкибхIели, Идбагли ﷺ ГIусманнизи  иличил калахъес бурибсири. Сай биалли илхIели дергълизив сайри. Мадинализи Бадрула дергълизиб чедибдеш сархниличила хабар сабаибхIели, Рукьийят дуцIар-ружерла изайзирад ребкIили, сунела Аллагьличил ﷻ къарширикиб. Ил хIяририхьиб Мадинализир аль-Бакьи хIябразир, Идбагла ﷺ Масжид ан – Набави мижитла мякьлар. Ил цаибил сарри ахIерси Идбагла ﷺ рурсбазирад иш дунъя батурси. Илала у – Рукьийят – чIумадешла, цIакьдешла ва мардешла гьарли-марси лишанни бетаур.  

ЧевяхIсилис бегIлара дурхъаси адамлизирад акIубси сари илгъуна пергерси, сабурчерси, лерилра къияндешуни дяхIяурси рурси. Илцадра адуцалачерси, бархьдешгIерси Рукьийятличибад, ахIерти рузби, нушанира гIибрат касес чебиркур.   

Аллагьли ﷻ уркIецIибараб ва сунес бегIлара гIяхIси шабагъат бедаб!

 

 

Наида Гъуруева

 

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


«Муриси къяналичиб кьутIкьуси бархьдеш гьалаб саби»

Гьалабван набзи бурибси къяна сабни аргъира.   АнцIбукьуни гIямрулизир сегъунти-дигара дирар. ЦацахIели къяна буресра чебиркути манзилти дирули дирар. Диннизибра бикIули бирар гIяхIдешлис къяна буралли, бунагь лебси ахIен или. Нуни аргъира къунба бугьути адамти имцIали биъни. Чули барибси...


Балга-дугIя

Хала нешла балга Я Кьудратла ВегI Аллагь ﷻ! ХIела уркIецIилизирад МухIяммад Идбагла ﷺ шафагIятлизирад, Кьуръа баракатлизирад декIармадираба. Гьанагар изайзирад, дяхIагар балагьлизирад дерцахъаба, Аллагь ﷻ! Нушачибад хIярамси гьарахъбарили, хIялалси гьарзабара, зягIипти изайзибад мурахасбатурли,...


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

ГIергъиси манзил декIарбиркниличил дархдасунти дахъал суалти хьардиули сари. Илди баяндарес багьандан иш белкI гьалабирхьулра. ДекIарвикни – хьунуйчилти бархбасуни къябаъни саби дугьбачил, белкIличил ва мез хIедалусилис лишантачил. Ислам динни хъайчикабиъни цахIнаб хIербирнила вягIда кьяйдали...


Имам Абу ХIамид аль – Гъазали

ЛукIути адамтала адабуни - Жагали лукIес - Кьалам гIяхIил пайдалабирес - Халаси пикри бяхIчииэс бархьли лукIнила правилобачи - Математикала хIисаб далес - Дархьти жавабти бекIдирес балес - Жагати палтар челгьес - Миск пайдалабирес - Тарих балес - ГIякIа (налогуни) дедлугниличила ва илди...


Заб-маркала асурти

Хабарагарси балагь чисалра кьадармабиаб, хъярхъли кабухъун хIеркIлис я инсан къаршимайкаб.   Мартла 28-личир Дагъиста ванзаличир дебали тамашала анцIбукьуни кадикиб. Гьалабси дуги МЧС-ла багьахъни бакIибсири жагIял дахъал заб ва дягI дирар или. Иличи илцад-декIар пикри чилилра бяхIчихIеиб,...