бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Исламла тарихла закличир рурхIути урми

Исламла тарихла закличир рурхIути урми

Исламла тарихла закличир рурхIути урми

МухIяммад Идбагла асхIябти – хьунул адамти. Аш – Шайма бинт аль – Харис

 

Ил Идбаг ниъли валхуси ХIялима ас-СагIдияла рурси сари. Илкьяйдали ил Аллагьла Расулла ниъла рузи сари. Илини илис бяркъ бедлугусири. МухIяммад Идбаг ятим сайри, илала узи я рузи агартири, амма илала ниъла узби ва рузби лебтири.

 

Бурни хIясибли, Шаймасра илала нешлисра Идбаг ﷺ дебали дигахъусири. Ил сабаблира бахъли чула рурсбас Шайма у бедлугусири, ил виштIахIели Идбагличила ﷺ илала къайгъни чедиули. Ил аш – Шайма сарри Идбагличил ﷺ хIязталириркьуси ва ЧевяхIси Аллагьлизи ﷻ тиладирикIуси: «Я Аллагь ﷻ! МухIяммад нушачив вати гIулухъа ветаайчи, гIур биалли гьавкьяли ва вегIбекIли вара. Кьястачил барх илала душмантира агарбара, ва илис даимлис чевяхIдеш беда!»

МухIяммад ибн аль – МугIалля аль – Азди викIар: «Абу Урва аль – Аздини ил багьурхIели бурибсири: «Сен гIяхIсил ЧевяхIси Аллагьли ﷻ илала балгалис жаваб гибни!»

Аш – Шайма ва илала хъалибарг Идбагла ﷺ дигили ва хIурматли гIеббуцибтири лерилра илдала гIямрулизиб. Иличила ибн ХIаджарли «аль – Исаб» – лизиб бурибсири.

Хавазинти ва бусурманти-ургабси дяви кабикили бусурманти чедибикибхIели, илдани аш-Шайма цархIилти ясиртачил кибсири. Ил Идбагличи ﷺ раибхIели, илини буриб: «Ва Аллагьла Расул ﷺ, ну хIела ниъла рузи сарра!»

«Ил якьинбируси сегъуна-биалра лишан лебу?» – хьарбаиб илини.

«Нуни къакъличи катурли вихухIели, хIу кьацIики илаб къел калунсири». Идбагли ﷺ ил къел багьур. Илини сунела плащ тIинтIбарили ила каратур ва викIар: «Дигадли набчир хIерриэс кален, дигиличил ва хIурматличил алавруцили рируд. Дигадли, савгъатунира гили хIела халкьличи рурхьури».

«ГIяхIсири хIуни ну дила халкьличи чаррараслири», – жаваб чарбариб илини. Идбагли ﷺ ил рикIуси бариб.

Идбагли ﷺ ил сунела ниъла рузи сарни багьурхIели, илис мардешла лишанти чедаэсли дакIудиуб. Илди илизир дахъал дусмазир калири, ва баркаллаличил гьанруршулри.

ХIяжатси ахIену гьатIи адамли гIяхIбаркь балес ва гьанбуршес? ГIяхIбаркь балусилис ахIи баркалла багьахъес хIебала.

Нушазибад чумлис гьанриркули илала ниъла неш? Илала зизи? Нешанала кьяшмала удиб саби Алжана, или хIебурибу гьатIи, нушази Идбагли ﷺ?

Идбагла ﷺ аш – Шаймачи хIурмат ва гIяхIбаркьла баркьуди лебил «бану СагIд» кьамличи тIинтIбиуб.

 

Наида Гъуруева

2026-07-01 (МухIяррам 1448 д) №7.


ХIердизирая тарихлизи

Се саби диктатура? Нушала мезличи шурбаталли, ил мягIна аргъахъес чумал дев пайдаладарес чебиркули саби: ца адамла яра чумал адамла някъбази бикибси хIукумат, чучи ва чуни дирутачи чилилра хIеруди барес хIейруси, чучи кьабулагардеш далахъуси, тIутIувируси.   Нуни дила макьалализиб ил мягIна...


ЛехIдеш чебихьунти шими…

ХIера, шакра хIейкили каберхур дурхъаси Рабазан баз. Абзур баз дагъистанланти ва арагIеб дунъяла бусурманти дуббурцули калун, балга-дугIя дариб, садакьлуми дуртIи, жамигIятличил дарх дехIибала ва дахъал цархIилти гIяхIти баркьудлуми дурадеркIиб. ЧевяхIси Аллагьли ﷻ кьабулдараб илди ва азир...


Дагъистайзиб сагаси хъали баргибти

Палестинализир кадикибти анцIбукьунала манзил 2023 ибил дуслизиб Гъазализибад гечбарибти 200-личибра имцIали адам Дагъистайзи бакIибтири. Илдазибад байхъала биштIати саби.   Илди МяхIячкълала мякьлабси санаторийлизиб мерлабариб, палтар-кьяшличил, хурегличил, техникаличил ва телефонтачил...


НасихIятла тулкне

Дещалла гIялимталли Чибагал гьана бите Гьештив ирар инсанте Ккурттала макру чевте.   Гьаналла гIялимталли Чибагал гунев бите Гьештикьал бусурманте Малайкунай мешуте.   Мискин ила къагъдехь Гъарив ила авдалдехь Беккавв Аллагьли ﷻ пагьму Бусурман халкьла...


Салат

ГIягIнидиркур: Диъ – 300 гр; картошка – 3-4; набадари – 1; хияр – 3; гидгари – 4; шиниша хъара – 1 тIакьа; зе, исиут, майонез, бурт, кьар – бизидеш хIясибли. Балкьарахъни: диъ, гидгури ва овощуни делхьи, дяргIяхъая ва умударили авмузанти кесекуначи...