ЧeвяхIсила хъарбаркьуни диреная...
ЧeвяхIсила хъарбаркьуни диреная...
Ассаламу гIялайкум ва ряхIматуллагьи ва баракатугьу. Жявли таманбиуб дурхъаси РабигIуль Авваль баз, сунезивра бегIлара черикIла Аллагьла жан ﷻ акIубси. Или биалра, гьарил хIушала гIяхIси баркьудилизив ЧевяхIси икьалавиаб.
Гьарилличи чебси саби гIяхIдеш бирахъес жибирес ва вайдешлизибад мяхIкамбарес. ГIяхIдешличи жибикIутасра гIяхIдеш барибтасгъунси кири бируси саби. Аллагьли ﷻ расултили чеббикIибти, бегIлара гIяхIти адамтамтала гIямрула мягIна сабри — халкь гьарил жураличил гIяхIдешличи жибирули, вайсилизибад мяхIкамбирни. Илдала хъарбаркь селизиб сабри? ЧевяхIсила гьунчибад адамти чеббулкIес бехIбирхьухIели, Аллагьли ﷻ илдачи расулти бурхьутири бархьси гьунчи чарбиахъес жибикIути. Илгъуна баркьудиличи камсилра бархбас лебси адамли биалли, шаригIятлизирти кьяйдурти хIясибли, гIяхIдеш барибсилигъуна шабагъат кайсуси саби. Илис бикьрилис хIядисра леб, илала ишгъуна мягIна саби: «ГIяхIдешличила багьахъурсира гIяхIдеш барибсиличи мешувиркуси сай». Ил хIядисла мурхьси мягIна лебниличила бурули саби динна гIялимтани. Эгер адам камси-биалра гIяхIдеш барнилис сабабли виубли виалли, ил цугвирули сай гIяхIдеш барибсиличил. Ишаб дягIват бирнила шайчибси сегъуна-дигара журала гIяхIдешличила гъайикIес вирар ва шукрубарес чебиркур азирти ва миллионти адамтазирад Аллагьли ﷻ нуша декIардарниличи. Нуша кьалли цархIил мерличир диэс дирутири, ва ил нушала сегъуна-биалра сархибдеш багьандан ахIенну, ЧевяхIси Кьудратла ВегIла уркIецIи сабабли сарра. Илис нушани шукрубарес чебиркур ил дягIватличил бархбасунси бузерилизир нушала камсилра бутIакьяндеш лебли биалли. Нуни Аллагьлизи ﷻ мурталра тиладибирусира динна гьунчиб бируси камсилра баркь-бацлизив нура калахъес или.
Идбагли ﷺ бурибсири: «ХIуни барибси гIяхIси баркьудила кьадар каммабирид, хIятта хIела узи-рузичилси гьунибаъни биаллира, сенкIун илала даража ЧевяхIси Аллагьла ﷻ гьалаб дебали ахъси ва багьаагарсили биэс бирухIели. Нушала дин хIясибли, анцIбукь адамтала гьалаб халали чебиуси секIал барнилизиб ахIенну, уркIи-уркIилабад Аллагь ﷻ багьандан барибсилизиб саби. Камси, анкIила кьакьцадалра гIяхIдеш барибси гIядатла адамла баркьуди, дахъал дусмазив гIибадат бирули калунси гIялимлайчиб Аллагьла ﷻ гьалаб дурхъали чебиуси саби, эгер илала уркIи умули биалли. Гьар секIал умуси уркIиличил барибси нигетлизибад дигахъуси саби. Нуни гьаман бурули вирус, ЧевяхIси Аллагьла ﷻ гьалаб лайикьси мер буцес багьандан ахъси даражала гIялим ветаэс гIягIниси ахIен.
Илгъуна адамличила бурили саби «Ясин» сурализиб, сабира Кьуръа уркIилизи халбируси. Ил сура бегIлара машгьурси Кьуръа сура саби, лебил дунъяличиб гьаман бучIуси. Ил сурализиб Аллагьли ﷻ Кьиямала бархIи сабаайчи кавлуси анцIбукьличила балахъули сай. Ил гIядатла дабрумала уста сай, сунесра «ясинна адам» бикIуси. Илини къиянси манзил идбагуни гIеббуцили, илдас кумекбарибсири. Ил дабрумала уста шагьарла дублав хIерирусири ва ЧевяхIсини чеббалкIунти адамти бархьси гьунчи чарбухъахъес бархьибти хIябал идбаг гIеббуцибтири. Халкь илдачи хIебирхухIели, ил халкьлизи викIусири: «Нуша илдас гIеларад дашахIелли нушаб гIяхIдешцун бирар. Сен хIуша илдачи лехIхIейхъутира, илданикIун бархьдеш бурни гьариллис якьинни саби, ва хIушазибад я арц, я цархIил секIал тIалаббирули ахIен...». Ахирличибра адамти иличи къаршили кабизуртири ва чебухъи вебкIайчи витибсири. Идбагунас берцес бикибсири, ил гIязабтазив вебкIибсири. Селизиба Аллагьла ﷻ гьалаб илала кьимат ва ахъси даража? ЧевяхIсини ил сурализив гьануршули сай, ил сура «Ясин» биалли бучIули, бурули кавлуси саби диванна бархIи сабаайчи. ГIялимтани бурули саби ил адамла ахирагарси гIяхIдешличила, цархIилтас гIяхIдеш барес дигниличила, хIятта сунес вайдеш бирантасра. СенкIун, илдани сай итухIелира, гIергъиси гьигьличи бикайчи ил викIусири: «Я Аллагь ﷻ чевверхи ишди адамтачивад, чули се бирулил илдани балули ахIенну! Я Аллагь, бархьбара ишди халкь...!» икIули балга бирусири. Илди дугьбачил ил вебкIибсири, ва ЧевяхIси Кьудратла ВегIли ил Алжанализи вархьибсири. Сунези илдицад гIязабти чедааихъили хьалли, ил Алжанализи викибхIели, хIяйраниубли, ибсири: «Ну идбагуначил варх кайзнилис наб ЧевяхIсини кьадарбарибси пергер мер дила халкьлизи чебаахъес биалри, иличибли илди бархьбарес бетаригу...»
Ишаб нушани чебиулра адам чевурхни, сай гIязабверкIибти адамтачивад ва илдас гIяхIдеш биубли дигни. Ил кьалли нушала Идбагла ﷺ бегIлара гIяхIси къиликъуназибад ца саби — чевурхни ва вайси секIал хъумуртни. Нушала Идбагли ﷺ гьеч чеббирцIуси ахIенри, сунела гъамти кабушибтасра балли. Сунела дигуси адавзи ХIямза кавшибсилисра илини чеббицIибси ахIенри — иличивадра чевверхурсири.
Ил гьижрала 8-ибил дуслизив Маккализи гIяскуртачил ацIибхIели, илала гьалаб сай ва сунела асхIябти гIязаббуркIути, гъамтачи балагь-кьадар дакIахъибти ва сай сунела дигуси ВатIайзивад дугIаибти адамти лебри. Илини илдази хьарбаибсири: «Нуни хIушаб се бирис или гьанбиркули?» Илдзивад цали бурибсири: «ХIу адабчебси кьамлизивадси, чихъти адаб-хIяяла вегI урши сайри, хIу цархIилли виэс хIейруд». Идбагли ﷺ ибсири: «ГIе, ну илгъуна сайра, хIуша лебтачивадалра чевурхулра».
Дила пикрили, нушазивад цалралис даршал бутIала ца бутIалра Идбагли ﷺ чедаибтицад гIязабти ва къияндешуни чехIедаиб. МяхIяммад Идбаглис ﷺ вайбаркьунадиркьутири «Ла илагьа иллаЛлагь» ибти дугьби багьандан. Нуша дехIибайчи кадизурхIели гIяндхIедикIира ва илис кьяйдали даргмах бекIличи кахIедихьиб. Сецад декIли биалра Аллагьла Расул ﷺ илдачивад чевурхусири. Сен нуша хIедирутира адамтачирад чердерхес? ИлхIелира дибгIян-хъяшти секIал багьандан. Узби-рузби яра гъамти-тухумти бузрадли ва дусмадли саби-ургаб гъайхIебикIули саби. Се багьана лебал хьарбаибхIели, якьинбирули саби пайдаагарси секIал биъни. ИлхIелира, илкьяйда асухIебирни иргъахъухIели, тяп ил бетуц даимбирули саби «живарибхIели, ил набчи хIекIиб», «нуни тиладибарибси хIегиб». Илгъуна гьимиличил, кьясдешличил хIервиэс асухIебирни аргъахъес цацахIели дебали къиянни бирар. Гьайгьайрагу, нура цацахIели пикриулхъули вирус дила чичи-биалра гьимидухъунара или. Шукру альхIямдулиЛлагь, илгъуна рахлира бургули хIейрус. Амма баралра чичи-биалра васавасикIни биаллира, ил адам чеибхIели, гьалаикили, гъамиубли салам бедили, хIейгеси анцIбукь бетаурли биалли: «Чевверхи набчивад, нура хIечивад чевурхулра», или чеввурхули вирус. Илкьяйдали нушазиваб гьарилли бирес гIягIниси саби или гьанбиркур. СенахIенну Идбагли ﷺ тяп илгъуна гIибрат чебиахъусири нушаб, сунела хIила душмантачивадра вархли чевурхули. Нушала узбачи рузбачи сен нуша гьимичердирутира «ит бариб, иш хIебариб» или? Гьими сецадхIи балтуси адамли уркIиличиб, диванна бархIи сабаайчи балтусив? ХIянчила шайчибси биаб, яра цархIил мерличиб биаб, алкIуси масъала зигаръала агарли арзес вирусигу, илра нушаб ЧевяхIсини гаьалбихьибси имтихIян саби, нушала хIял багьес багьандан. ХIед сегъуна-биалра адамли вайси барес яра вайси бурес кьасбаралли, Аллагьли ﷻ хIу ахтардиварес багьандан хIечи вархьибси адам сай или сен гьанхIебиркуси бегI гьалаб? Бирхути бусурман адамтала ургаб, хаслира узби-рузбала ургаб гьеч гьими-кьяс диэс гIягIнити ахIен.
ГьимуркIни мурул адамличи бекIлил балбикибси хIянчи ахIен. Цалис цали саламра балли хIелугути анцIбукьуни гьаман чедиули вирус. Се бетаурсил хьархъарбяхъибхIели, гьарли-марси багьана буресра балли бирули хIебирар. Илцадра кам-кьяшси секIал багьандан гьимбукIили. Тяп илкьяйдали хьунул адамтасра гьимбуркIес асубируси ахIен.
Сегъуна-биалра багьана хIясибли адамти-ургар зиддеш акIубли диалли, яра вайси ихтилат бетаурли биалли, Аллагьла Расулли ﷺ нушаб 3 бархIи лугули сари, 72 сягIят. Ил масъала арзили, маслигIятбарахъес ва даршудиахъес. Илди 3 бархIи ардякьи гIергъира, хIу гьимукIили каладли, гьарил минут хIу даим бунагьлизив вирусири, даршивиайчи. Пикридухъенаягу хIуша, сецадла мягIничебсил адам адамличивад чевурхни. КIелра гьимбукIибтазивад бегI гьалаб даршувиэс някъ гьабуцибси, ил сай илдазивад бегIлара гIяхIси.
Ил багьандан гьарли-марли бирхути бусурмантанира илкьяйдали бирес гIягIниси саби, буцили някъра чевверхни тиладибарес ва даршубиэс.
Аллагьли ﷻ лебтасалра тавфикь бараб, рахли лебли биалли вегIличибси гIяйиб чебаили, хIятта гIяйиб хIебиаллира балли чевверхни тиладибарахъес. Ил баресра гъабзадеш гIягIнити сари. Илгъуна адамлис Алжанала дайлав ЧевяхIси Кьудратла ВегI Аллагьла ﷻ кIялгIя хIядурси саби. Аллагьли ﷻ нушаб кумекбараб, нушани дарибти насихIятунира кьабулдараб. ИшбархIила жявли барсбикIуси дунъяличиб нушала имкан леб гьанна бусягIят се-биалра гIяхIла шайчи барсбарес, жагIял илгъуна имкан хIебиэсра асубирар. Сегъуналра дирхала агара жагIялла бархIиличи, ил багьандан ишбархIи нушани дируси барес чебси саби. Нушаб ва илкьяйдали цархIилтасра бархли имцIали балга-дугIя диреная малаикунала шайзибад «Амин» сархес багьандан. Аллагь ﷻ разивиаб хIушачи. Амин!