бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Сайра бурсивиубли, цархIилтира руркъули

Сайра бурсивиубли, цархIилтира руркъули

Сайра бурсивиубли, цархIилтира руркъули

МяхIяммад Идбагли ﷺ бурибси саби: «ХIушазивадли бегIлара гIяхIси адам сай суненира Кьуръан бучIуси ва цархIилтазира ил бучIахъуси».

 

ГIергъиси замана, талихI-лисван, Кьуръан белчIес ва динна гIилму дяркъес имканти акIубли сари. Студентунала багьудлуми гьаладяхI ардукес багьанданра декIар-декIарти конкурсуни ва цархIилти далдуцуни дурадуркIули сари, чузирра гьарилли бутIакьяндеш дирес имканти лерси.

Ишди бурхIназиб Ингушетияла Республикала Магас шагьарлизиб Ингушетияла цаибси муфтий Евлоев Суламбек Шахбатович гьаниркахънилис хасбарибси Кьуръан дучIантала лебил Россияла конкурс дураберкIибсири. Илар бутIакьяндеш дарес багьандан 300 адамли дугьабизуни дедибтири. Конкурс дураберкIибсири «Вошел» ибси гIяхIбаркьла фондли. Призовой фонд миллионничибра имцIали абикибсири. Конкурсличи бакIилри Северный Кавказла машгьурти гIялимти, Москвализивадси Асхат Гамадинов ва ОАР-лизивадси шайх Ширзаде. Кастинг дураберкIили гIергъи, гьаларти мерани дуцибтас конкурсличи букьяхъес ихтиярбарибсири. Илди-ургав леври Шамшагьарлизив хIерируси губдалан Давуд Кьурбановра.

Давуд акIубси сай Шамшагьарлизив, ил 17 дус виубси сай. Илала дудеш ГIябдулмуъмин динна хIяракатчи сай. БусягIятла манзиллизив ил Сагаси ДейбукIла шилизив имамли узули сай. Давудли Ленинкентлизибси школализиб 9 класс таманаибти сари. Ил кIиибил класслизив учIухIелил Кьуръай учIес вехIихьибсири. Ил сунела дудешли Кьуръан делчIахъес бурсивирусири. ЧIянкIли хIябал дус гьалав сайри ил Шамшагьарла мадрасализив Кьуръан уркIиличиб руркъес вехIихьибси. Ил учIахъулри ХIяжимурад Кьаранаевли. Илис гьаларра илини Кьуръан дучIутала далдуцуназир бутIакьяндеш дирутири ва гьаларти мерани дурцутири. БегI гьалар сари Даудли иш гьакIлизир лебил Кьуръан бучIнила халаси балбуцлизир бутIакьяндеш дарибти. Амма урши уркIиагархIейуб, гIела витIхIекIиб. Давуд конкурсличиб цаибил мерра сархили, 500000 къуруш арцлара касили, хъули чарухъун.

Илгъуна гIяхIси хабарличил дарганти разибиахъубси уршиличил ихтилатбарес кьасбарира.

- Илдигъунти чебяхIти ва Кьуръан ункъли балути адамтала гьалав хIед гъайикIес къиянни ахIенрив?

- Ну уруххIейубра бахъла гьалав гъайикIес, амма кьакьавакIилри хатIавиркус или. ВегIцун кайили учIухIелира илкьяйда бираргу, хатIавикес асубируси ахIен кьалли. Нуша ита арц яра гьалабси мер багьандан ахIенри дякьунти, нушала мурад – дин ва Кьуръан тIинтIдарни. Ил багьандан наб ЧевяхIсини кумекбариб. Гьайгьайрагу, дигеси саби вегI чедивикнира.

Давудла учитель ХIяжимурад-лизира хьарбаира:

- ХIу разилирив сархибдешличи?

ГIе, нуша кьалли сегъуна-биалра мер биркниличи хьулдикIутира ахIенри. Амма Давуд гIяхIил хIядуриублири. Ил дебали бузери дигуси ва бухъя-зегъаличи чекайзурси урши сай. Ца бархIила бухIнаб цалра хатIа агарли, илини Кьуръан белчIес вирар. Гьанна илди бучIахъес бурсибирути леб. Илини гIилму руркъули сай.

Газета бучIантас баянбарес дигулра ишгъуна далил. Кьуръа жузла 603 бяхI лерти сари. Иларти мез бекIлил тяништи ахIен. Нушала жагьилтани ил ца дусличибадли бехIбихьили, хIябал дусличи бикайчи уркIиличиб бяркъес бирути саби. ЦацабехIтани ил 11 базла бухIнаб уркIиличиб бяркъур. Школабазиб 11 дус бучIути дурхIни биалли, имтихIянтазибад урухкIули саби.

 

МяхIяммад-ХIябиб ИсмягIилов

 

2026-04-01 (Шавваль 1447 д.) №4.


Нясдеш — сен?

Нуни ишбархIи дила белкIлизиб ишгъуна масъала ахъбуцес дигулра. Ил нушала республикализиб дебали челукьусира саби. ХIердизирая алавчарли кьакьурбази — дахъалгъунтазир нясдешуни, жярга-зекъ сари. Илди жярга-зекъ лайдикIути тIакьнази диахъули ахIенну, чус гьамадси мерличи лайдикIули...


Гьар адамли сай-вегIси гьуни чеббиркIу

ВецIал дус гьалаб сегъунти-биалра сарихибдешуни диахъес багьандан университетлизиб багьуди касес хIяжатсири. Жагьти халкь университетлизи кабурхес, диплом касес, гIур гIяхIси хIянчи баргили, бузес къайгъилизибри.   Амма гьаннала замана аги-кьяйда дебали дарсдиубли сари. Хасти багьудлуми...


Идбагли ﷺ дурибти ахират гъамбикIнила лишанти

Ахират гъамбикIниличила бурути дахъал лишанти лерти сари халатира диштIатира. Халати лишанти гьачамлис дагьардулхъес дехIдихьили ахIен. Амма иличила бурути диштIати лишанти хIясибдарес вирар.   ДиштIати лишанти: Дагьрила шайчирти цIябдеш имцIадикIули сари, багьудлуми (динна шайчирти)...


Шавваль базла дурхъадеш

Шавваль базла 6 бархIи дубдуцалли, лебил дус дуббуцибсилисгъуна кири бируси саби.   Нушала Идбаг ﷺ викIули сай: «Чи Рамазан базлизив дубуцили, гIур гIеларад 6 Шавваль базлизир дуцаллира, лебил дус дуббурцули калунсиван вирар». Иш хIядисра, чили ца гIяхIси бараллира, илис вецIал илдигъунти дирар...


Буралаби

  Гьарил гъайлис сунела мер. ГIяхIси гъай мурталра кумекли бирар. ГIяхIси гъайли шанда барура ибхьу. Дахъал гъайли асар камли биру. Камти гъай гIяхIти дирар. МалхIямси гъай муриси бирар. МалхIямси гъайли шурмира гъятIиу. ПикрихIевхъи гъай мабурид. ВерхIна пкрибарили гьачам...