бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ДехIибала – Алжанла умхьу

ДехIибала – Алжанла умхьу

БегIтала гьалабси чебла

 

Нушани имцIаливан мицIирхIели бегIтачила гIягIниси тяхIярли къайгъи дакIубирули ахIенра. ЧIянкIли илди бебкIили гIергъицун хIисабдирулра нушани дарибти хатIабира уркалунти имкантира. ИлхIелицун нушаб якьинбирули саби сецад халаси шабагъатлизирад мяхIрумдирулрал.

 

Се бируси, эгер бегIти итил дунъяличиб биалли ва мицIирли лебалхIели нушани разихIебирули, илдала ибси хIебирули кали диахIелли? Кьиямала бархIи сабаайчи бегIтала гьаларти бунагьуназирад умудиэс секьяйда дирутира, лебсив берцуди?

Тамай бегIтала гьаларти бунагьуназирад умувиэс мажахIят виэс, амма аги-кьяйда кункдарес гьайгьай, вирар. Илгъуна суайс жаваб лугули сай «Фатава» жузлизиб имам Нававини: «Итил дунъяличибси бегIтала разиагардешлизивад верцес вируси ахIен! Амма тавба дарили гIергъи гIягIниси саби:

1)      Гьаман ЧевяхIсилизи тиладиикIес бегIтала бунагьуни урдуцахъес, балга-дугIя дирес.

2)      БегIтас ахъри лебли садакьа бирес.

3)      БегIтас дигути адамтала ва илдала юлдашунала хIурматбирес.

4)      Тухумдеш ва бегIтачил бархбасунти адамти гIеббурцес.

5)      БегIтала чеблуми вируси кьяйда черахъес.

 ЧевяхIси Кьудратла ВегIли кьадарбараб бегIти мицIирли лебай илдас гIяхIдеш бирахъес, бархьси гьунчирад дашахъес, адабчебтала къяйлизир диахъес.

 

БегIтала гьалабси чебла чебихъути дехIибала

ЖумягI бархIи маркIачIила (бархIехъла) ва дугила дехIиба ургар кIел ракагIятла суннатла дехIибала дарили, гьарил «АльхIямлис» гIергъи 15-на «Аятуль Курси», 15-на «Кьульгьу» делчIи, дехIибала дарибхIели 20-на Идбаглис ﷺ салават белчIи илдас кери бегIтас хIялалабаталли ил адам бегIтала гьалабси чебла чебахъибсилизи халвиру ва халаси шабагъат сарху.

Илкьяйдали, гьар дехIибайс гIергъи 5-на иш дугIя бучIалли, бегIтала разидеш сархес вирар илди мицIирли хIебиалра:

«Раббигъфирли ва ливалидайя ва лиман лягьу хIакъкъун гIалайя».

«Я дила Аллагь ﷻ! ХIуни дила бунагьуни ураса, дила бегIти ва ну чеблалиувти адамти бунагьуназибад умубара».

 ЦабехIти гIялимтани бурули саби, бархIилис 5-на бегIти гьанбушили, илдас балга-дугIя дирни дигеси анцIбукь саби или. Илди гьанхIебуршусила гIямру къияндешуназир дирар. (Мавсуат ал-ХIутIаба).

 

МухIяммад МяхIяммадов

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Бакиличила

Ибн аль-Джаузила уршила урши Абуль Музафарли лукIули сай, Ибн Акильли сунечила буруси: «Гьачам, КягIбалис алав тIаваф барили гIергъи, нуни ванзаличиб жавгьар духрала баки чебаира. Иличиб хIунтIена гьимир лебри бриллигIянтличилси. Нуни ил ахъбуцира ва илала вегI варгес кьасбарира. Камси...


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...


Игитуни – гьар бархIила гIямрулизиб

Хьунул адам ва биштIати берцахъиб   Ишди бурхIназир Дагъистайчи чедакIибти тIабигIятла гьанагарти анцIбукьуни къячхIедикибти цалра дагъистанлан кахIелун ургар илини гьанбикиб. Дигалли шагьуртазир, дигалли шимазир, дахъал заб-марка дарили, гьар бархIила гIямрулизир, бекIахъудила шуртIразир...


Заб-маркала асурти

Хабарагарси балагь чисалра кьадармабиаб, хъярхъли кабухъун хIеркIлис я инсан къаршимайкаб.   Мартла 28-личир Дагъиста ванзаличир дебали тамашала анцIбукьуни кадикиб. Гьалабси дуги МЧС-ла багьахъни бакIибсири жагIял дахъал заб ва дягI дирар или. Иличи илцад-декIар пикри чилилра бяхIчихIеиб,...


Хьунул адамла дехIибала

Хьунул адамла дехIибайзир мурул адамлайзирад декIардулхъути цацадехI хасдешуни дирар, илди кIидехIлалра хьулчи ца биалра.   БегI гьалаб ил хасдеш декIарбулхъан, хьунул адамли дехIибала дехIдирхьухIели «Аллагьу акбар» или някъби ахъдурцухIели, илхIели ва кIинайс гьар...