Фани донъя – командировка ғына

Фани донъя – командировка ғына

Яңыраҡ ҡына билдәле дин әһеленең интервьюһын уҡып ултырғайным. Уның бигерәк тә: «Фани донъя – командировка ғына, ваҡыты еткәс, барыбыҙ ҙа мәңгелек йорт – Әхирәткә ҡайтабыҙ», – тигән һүҙҙәре күңелдә ҡалды һәм уйға һалды. Ысынлап та, иртәме, һуңмы, бар йән эйәһе: кешеләр, хайуан, йәнлек, бөжәктәр – яҡты донъянан китә. Ә бит һәр кем сәфәрҙән тәмле күстәнәс, матур бүләк алып ҡайтырға тырыша. Ә Мәңгелек йортҡа беҙ ниндәй матур бүләктәр менән ҡайтырбыҙ икән?

 

Бөйөк Аллаһ беҙгә Әхирәткә әҙерләп, алып китерҙәй күп, бихисап бүләкте әле биргән! Шуның иң ҡәҙерлеһе – ул намаҙ. Тик Аллаһ ризалығы өсөн, Уның биргән бәрәкәт-ниғмәттәренә рәхмәт әйтеп, шөкөр итеп, ысын йөрәктән, бар күңелдән, уҡылған намаҙ – Әхирәткә алып китер иң ҡыйбатлы, иң зиннәтле бүләк ул! Ошо бүләкте бер ниндәй аҡсаға, алтынға, байлыҡҡа, мал-мөлкәткә алыштырып булмаясаҡ! Намаҙҙың файҙаһын, бөтмәҫ фазиләттәрен Аллаһ Үҙе генә белә, ә беҙгә иһә, Раббыбыҙға буйһоноп, уны теүәл итеп үтәргә генә ҡала.

Әхирәткә алып китер бүләктәрҙең береһе булып ураҙа тора. Ураҙа – ул ризыҡланмай йөрөү генә түгел, телде, уйҙарҙы ла тыйыу, үҙеңде тәрбиәләү. Изге Рамаҙан айында тик Аллаһ ризалығы өсөн тотҡан ураҙалар, уҡыған доғалар, биргән фитыр-саҙаҡалар, зәҡәттәр, ҡылған изге ғәмәлдәр – үҙебеҙ менән алып китер зиннәтле бүләк ул.

Күптәребеҙ сәйәхәт итергә ярата. Эйе, сит илдәрҙе, ят ерҙәрҙе күреү, өйрәнеү тормошто йәмләй, биҙәй, ял итергә форсат бирә. Тик улар араһында Раббыбыҙ ризалығы өсөн, Унан гонаһтарҙы ярлыҡауын һорап үтәгән Оло Хаж, Ғөмрә Хаж барлыҡ сәйәхәттәрҙән оло, ниғмәтлеһелер ул. Сит илдәрҙе күреп ҡайтыу ҡайһы ваҡыт тик фотоларҙа ғына иҫтәлеккә ҡала. Ә хаж ғәмәлен үтәһәң, бар донъяны йөҙөп сыҡҡандай оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың.

Фани донъяла һинең бөтмәҫ байлығың, банк йә банкала һаҡланған әллә күпме аҡсаң булып та, шуның һуҡыр бер тинен дә үҙең менән алып китә алмайһың. Ә бөгөн шул аҡсаның бер өлөшөн мохтаждарға хәйер-саҙаҡа итеп бирһәң, ауырыуҙарға ярҙам һәм мәсет һалыу өсөн булышлыҡ итһәң, һин булған байлыҡтан оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың. Көтөү-көтөү малдар тотоп, шунан бер баш малды ла алып китеп булмай. Ә хәҙер шул малдың берәүһен генә лә Аллаһ ризалығы өсөн ҡорбан салып, мохтаждарға таратһаң, бөтөн көтөү мал тотҡандай, оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың.

Әле үткәргән күңел асыу табындары, шау-гөр юбилей-байрамдарҙан бер бөртөк тә файҙа, сауапты Әхирәткә алып китеп булмай. Ундай байрамдарҙың ҡыҫҡа ваҡытлы ҡыуанысы бары тик фани донъя өсөн генә. Ә Аллаһ ризалығы өсөн, туған-таныштарыңды йыйып, Ҡөрьән аяттары уҡып, хәләл ризыҡлы табындар үткәрһәң, оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың. Сөнки Ҡөрьән уҡыу аштары – ул Аллаһтан, шау-шыулы күңел асыу табындары – шайтандан.

Хәҙер күптәребеҙ төрлө китаптар уҡырға ярата. Әлбиттә, белем алыу – файҙалы эш. Тик шул китаптар араһында Аллаһтың бәндәләренә ебәрелгән Хаты – Ҡөрьәнде уҡыу, Уның аяттарын өйрәнеү, ятлау – үҙең менән алып китер ҙур бүләк. Изге Ҡөрьән – хаҡ мосолман өсөн тормошта күрһәтмә, һорауҙарға яуап биргән белешмә, изгелекккә йүнәлтмә ул.

Барыбыҙ ҙа балаларға яҡты киләсәк теләй, белем бирергә, уҡытып, яҡшы кеше итергә тырыша. Шул уҡ ваҡытта бала-ейәндәребеҙгә күркәм тәрбиә менән бергә, күңелдәренә иман, ихсан, тәүфиҡ, тәҡүәле холоҡ-фиғел теләп, Аллаһтан һорарға кәрәк. Аллаһ ҡушҡанын үтәп, Уның тыйғанынан тыйылып, хаҡ диндә, тура юлда булып йәшәргә насип итһен беҙҙән тыуған быуынға. Изге күңелле, тәүфиҡлы, күркәм тәрбиәле балалар ҡалдырыу – Әхирәттә һиңә килер ниғмәт-файҙа ул.

Егелгән аттың дилбегәһен бер яҡҡа ғына тартһаң, ат алға бармаясаҡ, урынында әйләнәсәк кенә. Шуның кеүек, фани донъя өсөн генә мал-тыуар, байлыҡ йыйыу, китаптар уҡыу, белем алыу тормошто алға әйҙәмәй. Фани донъя һәм әхирәттең икеһен дә уйларға, ҡайғыртырға, хәстәрләргә кәрәк, шул ваҡытта ике донъяла ла тормошобоҙ күркәм булыр! Ә иң мөһиме – ваҡытлыса командировканан Мәңгелек йортҡа ҡайтҡанда, оло зиннәткә тиң ҙур сауапты үҙебеҙ менән алып китә алырбыҙ, Ин шәә Аллаһ!

 

Айһылыу Сирбаева, Дыуан районы

 

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Ике донъя араһында йәшәү...

Сафия өләсәйем Йылайыр районының Һаҡтау ауылында доньяға килә. Буй етер-етмәҫтән 16 йәшен дә тултырмаған ҡыҙҙы, урман аша алыҫ түгел Аралбай ауылындағы ҡатыны вафат булған тол иргә димләп, кейәүгә бирәләр.   Ауылдың бик күренекле муллаһы Абдулла Ыласыновтар араһына килен булып төшә. Балалары...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Донъялағы иң боронғо ҡалаларҙың береһе – Сәмәрҡәндтең иҫтәлекле урындары менән танышып сыҡҡас, изге сәфәребеҙҙе ойоштороусы диндәштәребеҙ беҙҙе Бохара яғына алып сығып китте. 255 саҡрым юлды дүрт сәғәттә уҙҙыҡ.   Сал тарихлы төйәккә аяҡ баҫҡанда, дөм ҡараңғы төн ине, шуға ҡарамаҫтан,...


Башлаған проектым уңышһыҙлыҡҡа осраны

Эшҡыуарлыҡ буйынса бер лекторҙың сығыштарын оҙаҡ ваҡыт тыңланым, уның бер нисә түләүле курстарын үттем. Әйткәндәренән илһамланып, ниһайәт, үҙ эшемде башлап ебәрҙем. Әммә, уның бөтә кәңәштәренә таянып эш итеүемә ҡарамаҫтан, башлаған эшем уңыш килтермәне, ҙур бурысҡа баттым. Был хәлдән һуң күңел...


Оҙаҡ йәшәү серҙәре

Окинава Япон утрауында йәшәүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо ҡатын-ҡыҙҙар араһында 92, ир-егеттәр араһында 88 йәш. Бының сере куркума (һинд зәғферәне) нигеҙендә әҙерләнгән эсемлектәр ҡулланыуҙа, тигән фекерҙә ғалимдар. Эсемлекте даими ҡулланыу онкология сирҙәрен кәметә, инсульт, инфаркт осраҡтарын...


Милли кейем

Милли кейем – ул халҡымдың Сағылышы, йөҙө. Оҫта ҡулы, көс-ҡеүәте, Сәсәнлеге, һүҙе. Ҡыҙҙарының гүзәллеге, Ир-атының сәме. Ағинәйҙәр аҡылы ла, Аҡһаҡалдар ғәме. Милли кейем – ул халҡымдың Ҡабатланмаҫ йәме. Бал, ҡорото, сәксәгенең, Ҡымыҙының тәме. Меңдәр янында танытҡан Рух...