Башҡортостан – ғәзиз ватан

Башҡортостан – ғәзиз ватан

Ошо көндәрҙә Башҡортостаныбыҙҙың күп милләтле һәм күп конфессиялы халҡы Республика көнөн билдәләй. Был дәүләт һәм дөйөм халыҡ байрамы 1990 йылдың ун беренсе октябрендә Башҡортостандың дәүләт суверенитеты тураһындағы декларацияның ҡабул ителеүе менән бәйле. Ләкин, минең фекеремсә, бөгөнгө көндә был байрам бөтәбеҙ өсөн дә тик сәйәси генә түгел, ә күберәк патриотик мәғәнәгә эйә. Быуаттар буйы Ислам динен тотҡан башҡорт халҡыбыҙ өсөн дә был айырыуса мөһим, сөнки динебеҙҙең әхлаҡи ҡиммәттәр системаһында илһөйәрлек, тыуған илде һөйөү, кендек ҡаны тамған тупраҡты дошмандан һаҡлау, яҡлау үтә лә ҙур урын алып тора.

 

Тыуған ил, Ватан – ул беҙҙең ғаиләбеҙ, йорт-ҡурабыҙ, кендек ҡаныбыҙ тамған тупраҡ, һулаған һауабыҙ, эскән һыуыбыҙ, йәшәгән ауылыбыҙ, ҡалабыҙ, илебеҙ. Дөйөм тарихы, мәҙәниәте, уртаҡ теле булған халыҡты беҙ милләт тип атайбыҙ. Әҙәм балаһы милләтен һайламай. Теге йәки был милләт вәкиле булып тыуыу – Аллаһу Тәғәләнең һәр әҙәм балаһына биргән ҙур ниғмәте. Ошо ниғмәттең ҡәҙерен белеү, ҡайһы милләттән булыуға ҡарамаҫтан, тыуған телде, Раббыбыҙҙың баһалап бөткөһөҙ ниғмәте, ҡәҙерле аманаты тип белеп, быуындан быуынға, балаларға, ейән-ейәнсәрҙәргә тапшырыу – һәр иманлы кешенең вазифаһы. Балаларға дөрөҫ тәрбиә биреү, уларҙы оло Рәсәйебеҙҙә ватандаш булып йәшәүсе бөтә милләт вәкилдәрен дә хөрмәт итергә өйрәтеү ҙә илебеҙ киләсәге өсөн бик мөһим бөгөнгө көндә. Был турала Аллаһу Раббыбыҙ Ҡөрьән Кәримдең Әл-Хөжөрат сүрәһенең 13-сө аятында әйтә (мәғәнәһе): «Эй һеҙ, кешеләр! Беҙ һеҙҙе бер ир менән бер ҡатындан (Әҙәм менән Хәүәнән) яраттыҡ. Бер-береһе менән танышһын тип, һеҙҙе төрлө халыҡ, төрлө ҡәбилә иттек. Аллаһ хозурында иң хөрмәтле кеше иң тәҡүәле кеше була. Аллаһ, ысынлап та, белә, Ул хәбәрҙар!»

Был аятта Аллаһу Тәғәлә Әҙәм балаларын төрлө халыҡ, төрлө ырыу-ҡәбилә итеп яратыуының сәбәбен асыҡлай. «Бер-береһе менән танышһындар, аралашһындар өсөн», − ти, «Һуғышһындар, бер халыҡты башҡаһынан өҫтөн күреп, ҡан ҡойһондар өсөн», − тимәй.

Тимәк, Ислам динендә үҙ халҡыңды, милләтеңде һөйөү, яратыу бар, әммә уның менән артыҡ ғорурланып, башҡаларҙан өҫтөн күреү һис юҡ. Йәғни, Ислам динебеҙгә милләтселек һәм уның иң юғары дәрәжәһе нацизм һис тә хас түгел. Бөгөнгө көндә, йәғни, ватандаштарыбыҙ, яҡташтарыбыҙ махсус хәрби операция сиктәрендә нацизмдың йәйелеүенә ҡаршы йәндәрен аямай көрәшкән дәүерҙә, динебеҙҙең был әхләҡи принциптарын дөрөҫ аңлау һәм аңлатыу бик тә мөһим.

Республика көнө Башҡортостаныбыҙҙың бөтә халҡына ҡотло булһын! Аллаһ Раббыбыҙҙың туҡһан туғыҙ исеменең береһе һәм ошо гәзитебеҙҙең атамаһы булған «Әс-Сәләм», йәғни, тыныслыҡ биреүсе исеме бәрәкәтендә һуғыштар тиҙерәк туҡтаһын! Атайсалыбыҙ Башҡортостан һәм оло илебеҙ Рәсәй күге аяҙ, тыныс булһын! Мәсеттәребеҙ ғибәҙәт ҡылыусылар менән тулы булһын! Аҙандар яңғырап торһон! Ул-ҡыҙҙарыбыҙҙы, ейән-ейәнсәрҙәребеҙҙе иманлы, әҙәпле, тәрбиәле, белемле, илгә, халыҡҡа файҙалы ысын шәхестәр итеп үҫтерергә Аллаһ Раббыбыҙ Үҙе насип итһен!

 

Рамаҙан Омоҙаҡов,

Өфө ҡалаһы

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Ҡыҙым истерикаға бирелә

Үҫмер ҡыҙымдың әхирәттәре яңы телефондар, ҡиммәтле кейем-һалым, төрлө сәйәхәттәре менән маҡтанғанда, ул быны ауыр кисерә, көйә, ҡайһы саҡта илап та ала. Үҙе лә быға ояла, сөнки ундай әйберҙәрҙе ала алмауын аңлай. Шул уҡ ваҡытта ул туҡ, кейеме лә бар, барыһы ла өр-яңы, зауыҡлы. Әммә мин уны яңғыҙ...


Шәүүәл айы

Рамаҙан айынан һуң Шәүүәл айы башлана. Рамаҙанда иһә һәр хаҡ мосолман күберәк изегелектәр эшләп ҡалырға ашыҡһа, тырышһа, Шәүүәл айы ла беҙгә ошо яҡшылыҡтарыбыҙҙы тағы ла арттырырға, байытырға мөмкинлек бирә. Бәлки, тотҡан ураҙаларҙа хата-кәмселектәр булғандыр, йә ҡайһы бер көндәре тороп ҡалғандыр,...


Рабиға әл-Ғәдәүиә тураһында ҡисса

Аҡыл үә нәфсе кимәле Хорасан шәһәрендә бер егет бар ине. Үҙе бик ғалим ине. Рабиға тигән ҡатындың көндәрҙән бер көн ире вафат булып, ҡатын тол ҡалды. Был ғалим егет үҙе өсөн Рабиғаның өйөнә яусы булып барҙы һәм әйтте: – Йә, Рабиға! Мин һиңә үҙем өсөн яусылыҡҡа килдем, һин мине ҡабул...


Иҙел әүлиәһе Гөлбан инәй

Үләндәр, сәскәләр шыбырлауын, ҡоштар телен аңлау борондан булған. Ҡош юлын, йондоҙ юлын, һыу юлын, ел юлының да серен яҡшы белгән боронғолар.   Мәләүез районы Үрге Бикҡужа ауылында (халыҡ телендә Сорғаяҙ) Иҙел буйы әүлиәһе Гөлбаныу Шәмсетдин ҡыҙы Ишбаева (1882-1977) ла тәбиғәт телен аңлаған....


Шайтан яҙмалары

Ай-ай-ай Бөгөн минең менән ныҡ насар бер хәл килеп тыуҙы. Ай-ай-ай. Мин илайым, сөнки миңә бик ҡыйын. Нисек иламайһың инде? Ай-ай-ай. Бер ай элек, Мәхсә менән Мәрзиәнең араһын боҙор өсөн, ниҙәр генә эшләмәнем. Ул саҡта ҡыҙҙар тасма тас килеп ирешкәйне, ә бөгөн ҡабат дуҫлашып киткәндәр. Әйҙәгеҙ,...