Мәрхәмәткә, изгелеккә өндәгән ай

Мәрхәмәткә, изгелеккә өндәгән ай

(14 мартта Шәғбән айы башлана)

Һижри календарҙың һигеҙенсе айы Шәғбән дә Рәсүлебеҙ сөннәтендә айырыуса ҡәҙерле урын биләй. Пәйғәмбәребеҙҙең Шәғбәндең аҙаҡҡы көндәренән башҡа тотош ай буйына тиерлек ураҙа тотоуы хаҡында хәбәр ителә.

Хаҡ динле Ғәйшә әсәбеҙәйткән: «Аллаһ Рәсүлеҡайһы берҙә ураҙаны бик оҙайлы тота ине, хатта ул бер ҡасан да ураҙанан сыҡмаҫ кеүек тойола торғайны, ә ҡайһы саҡ, киреһенсә, оҙаҡ ҡына ураҙанан тыйылып йөрөр ине, һәм ул башҡаса ураҙаға инмәҫ һымаҡ тойола ине. Һәм мин Пәйғәмбәрҙеңниндәйҙер башҡа берәй айҙа (Рамаҙандан тыш) Шәғбәндәге кеүек күп итеп ураҙа тотоуын күрмәнем» (әл-Бохари, Мөслим).

Шәғбән етеү менән Пәйғәмбәребеҙ салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм: «Һеҙ үҙегеҙҙе таҙалағыҙ (сафландырығыҙ), ниәтмаҡсаттарығыҙҙы ла яҡшыға йүнәлтегеҙ», – тигән. Күп кенә дин тотоусылар Рамаҙан талап иткән рухи халәтте һаҡлап ҡалыуҙы ауыр тип һанай һәм изге айҙың һуңғы ун көнөндә, Рамаҙан айы беҙҙең өсөн бушҡа уҙҙы, тип зарлана башлай. Бындай өмөтһөҙлөктөң сәбәбе шунда ки, кешеләр сәхәргә һәм ифтарға төрлө тәм-том, аҙыҡ-түлекте алдан алып ҡуйыуҙы ҡайғыртҡан, әммә үҙҙәрен рухи яҡтан әҙерләргә өлгөрмәгән. Күп кенә тәҡүәле кешеләр, Рамаҙан айының мөһимлеген аңлап, уға Рәжәп һәм Шәғбәндә ураҙа тотоп әҙерләнә.

Әбү Бәкер әл-Бәлхи: «Рәжәп айы – сәсеү, Шәғбән – һуғарыу, ә Рамаҙан иһә – ураҡ айҙары. Әгәр ҙә кеше Рәжәп айында бер нәмә лә сәсмәгән, Шәғбәндә һыу һипмәгән икән, Рамаҙанда ни урыр һуң?» – тип әйткән. Кескәй, әммә көн дә башҡарылған ғәмәлде Пәйғәмбәребеҙ салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм ныҡ хуплаған. Сөннәт, нәфел намаҙҙарҙы ла һөйөклө Рәсүлебеҙдаими уҡып барырға тырышҡан. Беҙгә, барыбыҙға ла, тормошобоҙҙа һуңғы Рамаҙаныбыҙ яҡыная икән, тип күҙ алдына килтереп, мөбәрәк айға ҡәҙәр, Шәғбәндә лә рухи яҡтан сынығып: күберәк ураҙа тотоп, доға ҡылып, Ҡөрьән уҡып – нығынып алырға ҡамасау итмәҫ.

Ғәйшә еткергән йәнә бер хәҙис: «Пәйғәмбәр, яныма килгән ҡатынды күреп ҡалғас: «Кем ул?» – тип һораны. Мин былай тип яуап бирҙем: «Фәлән (исеме менән атап) ҡатын, ул үҙенең намаҙҙарҙы бик күп уҡыуы тураһында һөйләй». Пәйғәмбәребеҙ e: «Үҙеңде улай йонсоторға кәрәкмәй, хәлегеҙҙән килгәнде эшләгеҙ. Аллаһу Тәғәлә менән ант итәм (билләһи), Раббыбыҙ, был ғибәҙәтегеҙ өсөн һеҙҙе әжеренән өҙмәҫ, мәгәр хәлдән тайғансы саждә ҡылып, арып, был ғибәҙәттән тамам биҙгәнгә тиклемгеһен. Раббыбыҙ ҡолоноң ғибәҙәтендә тотороҡло булыуын, даими башҡарыуын нығыраҡ һөйә», – тине» (әл-Бохари, Мөслим).

Шуны ла иҫтә тоторға кәрәк, Шәғбән айында барлыҡ изге эштәр өсөн әжер күберәк, әммә был айҙа ҡылынған гонаһтар өсөн дә язаһы артырға мөмкин. Раббыбыҙ беҙҙе күндәм, изгелек ҡылыусы һәм Ул беҙҙе бүләкләгән бәхет өсөн рәхмәтле, ихлас, ихсанлы, саф йөрәкле ҡолдар сафында йәшәтһә ине! Амин!

ҒӘҘЕЛ ИБРАҺИМОВ

Светлана Әбсәләмова тәржемәһе

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Пәйғәмбәрҙең ﷺ күккә ашыуы

Аллаһу Тәғәлә һөйөклө Пәйғәмбәренә ﷺ: «Был төндә һин Минең ҡунағым, шуға күрә нимә теләйһең, бөтәһен дә һора», – тигән. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ үҙе өсөн бер нимә лә һорамай. Фәҡәт Аллаһтан үҙенең өммәтенә рәхимлек күрһәтеүен үтенә.   Ул төндә Аллаһу Тәғәлә мосолмандарға көн һайын...


Оҙаҡ йәшәү серҙәре

Окинава Япон утрауында йәшәүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо ҡатын-ҡыҙҙар араһында 92, ир-егеттәр араһында 88 йәш. Бының сере куркума (һинд зәғферәне) нигеҙендә әҙерләнгән эсемлектәр ҡулланыуҙа, тигән фекерҙә ғалимдар. Эсемлекте даими ҡулланыу онкология сирҙәрен кәметә, инсульт, инфаркт осраҡтарын...


Сөләймән һәм Билҡис

Мөнҙир Сөләймән менән булған хәлдәр тураһында бөтәһен дә һөйләп биргәс, Билҡис Сөләймәндең пәйғәмбәр икәнен һәм уның менән көрәшеүҙән мәғәнә булмаҫын аңлай.   Ул пәйғәмбәргә, уның янына барырға һәм уның дине менән танышырға йыйыныуын белдереп, хат яҙа. Хатты сапҡын менән ебәрә һәм...


Шайтан яҙмалары

Йоҡлай бир   Роя иртәгә математиканан им-тихан бирергә бара. Шуға ла ул бөгөн баш күтәрмәй әҙерләнергә тейеш ине, ә мин уға ҡамасауланым. Һа-һа-һа! Бөгөн иртән әсәһе телефондан шылтыратҡанда ла, уға торорға ирек бирмәнем. Ҡолағына: «Роя! Әле үк уҡып ыҙаланма! Кискә тиклем ваҡыт күп бит...


Кишер менән нут борсағы турамаһы

Ингредиенттар: 1 эре кишер бешкән нут борсағы - 100 г бер бәйләм петрушка үләне Тәм буйынса тоҙ, ҡара борос, паприка, куркума үҫемлек майы   Әҙерләү барышы: Кишерҙе эре тешле ҡырғыс аша үткәрегеҙ. Петрушка үләнен ваҡлап турағыҙ. Бешкән нут борсағын һәм тәмләткестәрҙе өҫтәгеҙ. Етен...