Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ айы – Шәғбан

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ айы – Шәғбан

Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд Мостафа ﷺ нәсихәттәренән: «Рәжәб – ул Аллаһу Тәғәлә айы, Шәғбан – минең айым, унан һуң килгән изге Рамаҙан – өммәтемдең ярлыҡауы, Аллаһу Тәғәләнең Ризалығына ирешеп, ожмахҡа кереү ваҡыты», – тип һөйөндөргән ине. Шуның өсөн дә Шәғбан айы беҙҙең өсөн бик тә ҡәҙерле.

 

Аллаһ Илсеһе ﷺ был айҙы шулай тип тә тасуирлай: «Минең башҡа пәйғәмбәрҙәр алдында булған өҫтөнлөгөм шикелле, Шәғбан айы ла башҡа айҙарҙан шулай өҫтөн». Шуның өсөн дә Шәғбан айының бик хөрмәтле икәнлегенә иғтибар итергә кәрәк. Әлбиттә, был хәҙистә Рамаҙандан башҡа айҙар күҙ уңында тотола.

Шәғбан айы – ул мөбәрәк Рамаҙан айына әҙерлек ваҡыты. Аллаһу Тәғәләнең Рәхмәте ямғыр шикелле бәндәләренә яуған Рамаҙан айына күскән ваҡытта Шәғбан иң мөһим аҙым булып тора.

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ был айға ҡарата кәңәш биреп: «Күңелегеҙҙе таҙалағыҙ», – тигән, йәғни, рухыбыҙҙы паклау бик мөһим икәнлеген күрһәтә. Һәм беҙ быны иҫәпкә алырға тейешбеҙ.

Киләһе хәҙис-шәриф – Пәйғәм-бәребеҙҙең ﷺ һөйөклө ҡатыны Ғәйшәнең хәтирәләренән: «Аллаһ Рәсүле ﷺ Шәғбан айын ураҙа тотоп үткәрә ине». Йәғни, бүтән айҙарға ҡарағанда (Рамаҙандан башҡа) күберәк тотҡан. Айырыуса Шәғбан айының тәүге һәм һуңғы кесаҙнаһында ураҙала булыу хәйерле, был − сөннәттәрҙән.

Ин шәә Аллаһ, ғүмер булһа, Рамаҙан айына ла барып етербеҙ. Изге айҙа ла беҙҙең өсөн әһәмиәтле кистәрҙең береһе – Ҡәҙер кисендә уяу тороп, Аллаһу Тәғәләнән ғәфү һорарбыҙ, доғалар ҡылып, киләһе йылға, артабанғы тормошобоҙға ниндәйҙер өмөт менән бағып, доғала булырбыҙ, ғибәҙәт ҡылырбыҙ, ихласлығыбыҙҙы тағы ла арттырырбыҙ.

Шәғбан айында ла бик әһәмиәтле кис бар, ул да булһа – Бәраәт кисәһе. Был кисте лә уяу үткәреү, ғибәҙәт ҡылыу – иң хәйерле ғәмәлдәрҙән.

Бәраәт кисендә Аллаһу Тәғәлә бәндәһенең ғибәҙәтен ҡабул итә, гонаһтарын кисерә. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ тасуирлағанса, фәрештәләр был кистә ер йөҙөнә күпләп килә һәм таңға тиклем бәндәләрҙең ғибәҙәтен, доғаларын Аллаһу Тәғәлә ҡаршыһына еткерә.

Беҙ бер намаҙҙан икенсе намаҙға тиклем әҙәм балаһының гонаһтары ғәфү ителеү мөмкинлеген беләбеҙ. Шулай уҡ бер йома намаҙынан алып икенсе йомаға тиклем, Рамаҙан айынан – икенсе Рамаҙанға тиклем. Ә Бәраәт кисендә кешеләрҙең бер йыллыҡ ғибәҙәтенә йомғаҡ яһала. Кешенең бер йыллыҡ ғәмәл дәфтәрҙәре Аллаһ ҡаршыһында Ләүхел-Мәхфүзгә тапшырыла. Тәҡдирҙең Хужаһы – Аллаһ Үҙе. Бәндәнең яҡшы яҡҡа үҙгәреүе һәм тәҡдиренә хөрмәт менән ҡарауы, әлбиттә, мөһим. Һәм был әһәмиәтле ҡарар нәҡ ошо Бәраәт кисәһендә ҡабул ителә, ҡарала, тип иҫбат ителә.

Был кис үткән йылдың гонаһтарына кәффәрәт булып тора. Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ сөннәтенә эйәреп, беҙ ҙә Бәраәт кисен уяу үткәреп, үҙебеҙ өсөн ҡәҙерле әһле-ғаиләбеҙ, Ватаныбыҙ, милләтебеҙ өсөн ихлас доғала булайыҡ. Барыбыҙға ла Аллаһу Тәғәләнең Ризалығына ирешеп йәшәргә насип булһын, ин шәә Аллаһ Тәғәлә!

 

Нурмөхәмәт Нуриев

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


Мал тотоу – ҡот тотоу

(йәки әсәйемдең ауылдаш ҡатындың күҙһенгән һыйырын миңә нисек тәрбиәләргә өйрәтергә тырышыуы)   Электән һәр оҫта үҙ һөнәрен өйрәнсеккә ҡалдырған. Нәҫелдән килгән оҫталыҡмы, ҡайҙалыр, йә кемдәндер өйрәнгәнһеңме – мөһим түгел. Эшеңде дауам итеүсе үҙ һөйәгең булһа, тағы ла яҡшылыр...


Яҡты йондоҙ булып балҡыны ла...

«Райондашым, ауылдашым Балаҡатай егете Фәнил Байышевҡа 15 ғинуарҙа 70 йәш тулған булыр ине. Шул тиклем яҡшы кеше, зур өмөттәр бағлаған йәш ғалимдың ғүмере ҡыҫҡа булды, ижадының башында тиерлек өҙөлдө. Әммә ул, күптәр үҙ ғүмерендә тиҫтә йылдар буйы атҡарған эште бер нисә йылда эшләп, үҙенең...


Сабир хәҙрәт

2005 йылдың яҙ башы. Башҡортостан телевидениеһынан Ғафури районы Сәйетбаба ауылында төшөрөләсәк «Ҡуласа» тапшырыуы тураһында хәбәр килгәс, тыуған ауылыма юлландым. «Ҡуласа» тапшырыуының авторы һәм алып барыусыһы Әлфиә Сәлимйән ҡыҙы Батталова тапшырыуҙың темаһын һәм маҡсатын...


Тәбүтте ҡайтарыу

Тәбүттең (һандыҡ, табут) тарихын ҡыҫҡаса һөйләп үтәйек.   Әҙәм ғәләйһиссәләм Ожмахтан ергә күсерелгәс, Ғаләмдәр Раббыһы уға тәбүт бирә. Уның оҙонлоғо − өс, киңлеге ике беләк үлсәме була, тип әйтелә «Ас-Сауи» һәм «Ғәраис» китаптарында. Һандыҡ Ожмахтағы шәмшәз...


Рамаҙан килде

Хатта ҡояш та йылмайҙы, Күңелгә шатлыҡ тулды. Һөйөнәйек, эй ҡәрҙәштәр, Рамаҙан айы килде!   Дуҫтар, беҙ сәхәр торайыҡ, Ҡөрьән хәтем ҡылайыҡ, Шайтандарҙы беҙ ҡыуайыҡ, Рамаҙан айы килде!   Ғәфләт ваҡыты түгел ул, Нәфрәт айы түгел ул. Аллаһ рәхмәтен яуҙырған Рамаҙан айы...