Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы хәүеф-хәтәрле аймы? Ул бары тик бәхетһеҙлектәр һәм бала-ҡазалар килтерәме? Сәфәр айы башланыу менән барлыҡ мөһим сараларҙан һәм сәфәрҙәрҙән баш тартырға кәрәкме? Сәфәр айында ғаилә ҡорһаң, никах бәхетһеҙ буламы? Әйҙәгеҙ әле ошо һорауҙарға һәм ышаныуҙарға дөрөҫ сығанаҡтарҙан яуап эҙләйек.

 

Сәфәр айы – ул Һижри йыл иҫәбендә икенсе ай иҫәпләнә. Ул Мөхәррәм айынан һуң килә. Быйыл сәфәр айының беренсе көнө 15 июлгә тура килде.

«Сәфәр» һүҙенең бер мәғәнәһе – һарғайыу тигәнде аңлата. Был һүҙҙең тамыры бушлыҡты аңлатҡан «исфар» һүҙенән алынған тигән ҡараш та бар. Исламға тиклем был осор япраҡтар һарғайған көҙгө ай булған һәм ғәрәптәр был айҙа сәфәргә сыға торған булған.

Был айҙың «сәфәр әл-мозаффар», «сәфәр әл-хәйр» тигән атамалары ла бар. Һуңғыһы «уңышлылыҡ», «алдынғылыҡ», «хәйерлелек» мәғәнәһенә тап килә. Һанап үтелгән атамалар, ислам дине ҡабул ителгәс, был айға бәйле төрлө хөрәфәттәрҙән арыныу өсөн ҡуланылған.

Хәҡиҡәт нуры менән кешеләрҙең йөрәген яҡтыртҡан Аллаһ Илсеһе ﷺ төрлө ырым-ышаныуҙарға, шул иҫәптән, сәфәр айына ҡағылышлы хөрәфәттәргә лә сик ҡуйған. Имам Бохари аша килтерелгән Пәйғәмбәребеҙ ﷺ хәҙисендә: «Исламда тәшәүмгә (аҡылһыҙ хөрәфәттәргә, насар юрау-ышаныуҙарға) урын юҡ, иң һәйбәте – тәфәүл (бар нәмәнең хәйерле булыуына ышаныу)», – тиелә. Икенсе бер хәҙисендә Аллаһ Илсеһе ﷺ ауырыу кешеләр, ҡоштар, өкө һәм сәфәр айына бәйле хөрәфәттәргә ышаныуҙан тыя. Был айға ҡарата бер ниндәй ҙә насар билдә булмауын әйтә. Өкө тауышының да бер ниндәй ҙә бәлә-ҡазаға алып килмәүен иҫкәртә.

«Бар айҙар ҙа – Аллаһ айы, бар көндәр ҙә – Аллаһ көнө», – ти Ул ﷺ. Был айҙа сәфәргә сығырға ярамай, тигән фекерҙе Имам әл-Бохари аша килтерелгән түбәндәге хәҙис инҡар итә: «Ғөмрә ҡылыу теләгән ваҡытта рөхсәт ителә».

Шулай итеп, хәҙистәр сәфәр айының хәүефле ай булыуы тураһындағы фекергә ҡаршы килә. Исламда бындай яңылышлыҡтарға урын булмаҫҡа тейеш. Сәфәр айы бәхетһеҙлектәр айы түгел. Был айҙа никахҡа инеүҙе, сәфәргә сығыуҙы һәм башҡа мөһим эштәрҙе кисектереү – аҡылһыҙлыҡ!

Улай ғына ла түгел, сәфәр айының башҡа айҙарҙыҡы кеүек фазиләттәре бар. Был айҙа башҡарылған изге эштәр, намаҙҙар, ураҙалар, хәйер-саҙаҡалар – улар, һәр ваҡыттағыса, Аллаһу Тәғәлә тарафынан ҡабул ителәсәк. Үҙенән-үҙе бәхетһеҙ тип нарыҡланған бер генә көн дә, ай ҙа юҡ икәнлеген аңлау фарыз. Бәхетһеҙлеккә ниндәйҙер көндәр йәки айҙар түгел, ә Аллаһтың асыуына юлыҡтырған гонаһлы эштәр килтерә. Бына шулар өсөн ысын күңелдән тәүбә итеү урынлы, сөнки гонаһ ҡылған көндәребеҙ – ул беҙҙең иң бәхетһеҙ көндәребеҙ. Мәҫәлән, Изге Китапта әйтелә (мәғәнәһе): «Бәлә намаҙ уҡығанда намаҙына иғтибарһыҙ булғандарға» («Әл-Мәғүн» сүрәһе, 4-5-се аяттар).

Шул уҡ ваҡытта күп изгелек эшләгән, Аллаһу Тәғәләнең ризалығына ирештерерҙәй гүзәл ғәмәлдәр ҡылған көндәребеҙ – беҙҙең иң бәхетле көндәребеҙ булыр.

Раббыбыҙ барыбыҙға ла хаҡты – хаҡ, ялғанды ялған итеп таный алыу мөмкинлеген бирһен, Исламға ҡаршы килеүсе төрлө хөрәфәттәрҙән, аҙашыуҙарҙан ҡурсалап, барыбыҙҙы ла иман юлында нығытһын! Амин.

 

(Интернет селтәрҙәренән)

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Һаҡланыу доғаһы

«Аллааһүммә әнтә Раббии ләә иләәһә иләә әнт. Ғәләйкә тәүәккәлтү үә әнтә Раббүл-ғәршил-ғәҙыым. Ләә хәүлә үә ләә ҡуүәтә илләә билләәһил-ғәлиййил-ғәҙыым. Мәә шәә` Аллааһү кәәнә үә мәә ләм йәшә`ләм йәкүн. Әғләмү әннәллааһә ғәләә күлли шәй`ин ҡадиир. Үә әннәллааһә ҡад әхәәта бикүлли шәй`ин ғилмән...


Тештәрегеҙ һау булһын!

Тештәрҙе һәм стамотологик сирҙәрҙе дауалағанда, иң отошло ысул − мисүәк ҡулланыу. Сифатлы мисүәк һығылмалы, саф еҫле, тештәрҙе таҙартканда, епсәләргә таралып китә.   Хәҙистәрҙә һәр намаҙ һайын тештәрҙе таҙартырға тәҡдим ителә. «Мисүәк менән тештәрҙе таҙартып, тәһәрәтләнеп уҡылған...


Бәйт әл-Мөҡәддәстең яҙмышы

Бәйт әл-Мөҡәддәсте төҙөп бөткәс, донъяла тиңе булмаған байрам ойошторола. Бик күп ҡорбан салына. Сөләймән, Аллаһу Тәғәләнән бөтә кешеләр өсөн бәрәкәт һорай: «Кем, ошо мәсеткә инеп, Һинең ризалығың өсөн ике рәҡәғәт намаҙ уҡый, ул, яңы тыуған сабыйҙай, гонаһтарҙан пак булып ҡалһын». Ул...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Үҫмер сағымдан тартты мине үҙенә был ил. Тарихи фильмдары, балалар өсөн тылсымлы әкиәттәре менән арбағандыр тәүҙә. 10-11 йәштәрҙә Александр Неверовтың «Ташкент – икмәк ҡалаһы» әҫәрен уҡып сыҡҡас, ҡыҙыҡһыныу тағы ла артты. Тимәк, был илдә муллыҡ, йомартлыҡ бар, тигән һығымтаға...


Ҡатын-ҡыҙ иманын һаҡлаһын!

Мөхәмәтзакир хәҙрәт Йосопов яҙған был мәҡәлә «Башҡортостан» гәзитендә, 2011 йылдың 6 апрель һанында (№68), баҫылып сыҡҡайны. Шәхсән үҙемә тәьҫире бик көслө булғанлыҡтан, материалды ташламай, айырым бер папкаға һалып ҡуйғайным. Инде ун биш йыл уҙҙы, мин уны һаман да ваҡыты-ваҡыты менән...