Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы хәүеф-хәтәрле аймы? Ул бары тик бәхетһеҙлектәр һәм бала-ҡазалар килтерәме? Сәфәр айы башланыу менән барлыҡ мөһим сараларҙан һәм сәфәрҙәрҙән баш тартырға кәрәкме? Сәфәр айында ғаилә ҡорһаң, никах бәхетһеҙ буламы? Әйҙәгеҙ әле ошо һорауҙарға һәм ышаныуҙарға дөрөҫ сығанаҡтарҙан яуап эҙләйек.

 

Сәфәр айы – ул Һижри йыл иҫәбендә икенсе ай иҫәпләнә. Ул Мөхәррәм айынан һуң килә. Быйыл сәфәр айының беренсе көнө 15 июлгә тура килде.

«Сәфәр» һүҙенең бер мәғәнәһе – һарғайыу тигәнде аңлата. Был һүҙҙең тамыры бушлыҡты аңлатҡан «исфар» һүҙенән алынған тигән ҡараш та бар. Исламға тиклем был осор япраҡтар һарғайған көҙгө ай булған һәм ғәрәптәр был айҙа сәфәргә сыға торған булған.

Был айҙың «сәфәр әл-мозаффар», «сәфәр әл-хәйр» тигән атамалары ла бар. Һуңғыһы «уңышлылыҡ», «алдынғылыҡ», «хәйерлелек» мәғәнәһенә тап килә. Һанап үтелгән атамалар, ислам дине ҡабул ителгәс, был айға бәйле төрлө хөрәфәттәрҙән арыныу өсөн ҡуланылған.

Хәҡиҡәт нуры менән кешеләрҙең йөрәген яҡтыртҡан Аллаһ Илсеһе ﷺ төрлө ырым-ышаныуҙарға, шул иҫәптән, сәфәр айына ҡағылышлы хөрәфәттәргә лә сик ҡуйған. Имам Бохари аша килтерелгән Пәйғәмбәребеҙ ﷺ хәҙисендә: «Исламда тәшәүмгә (аҡылһыҙ хөрәфәттәргә, насар юрау-ышаныуҙарға) урын юҡ, иң һәйбәте – тәфәүл (бар нәмәнең хәйерле булыуына ышаныу)», – тиелә. Икенсе бер хәҙисендә Аллаһ Илсеһе ﷺ ауырыу кешеләр, ҡоштар, өкө һәм сәфәр айына бәйле хөрәфәттәргә ышаныуҙан тыя. Был айға ҡарата бер ниндәй ҙә насар билдә булмауын әйтә. Өкө тауышының да бер ниндәй ҙә бәлә-ҡазаға алып килмәүен иҫкәртә.

«Бар айҙар ҙа – Аллаһ айы, бар көндәр ҙә – Аллаһ көнө», – ти Ул ﷺ. Был айҙа сәфәргә сығырға ярамай, тигән фекерҙе Имам әл-Бохари аша килтерелгән түбәндәге хәҙис инҡар итә: «Ғөмрә ҡылыу теләгән ваҡытта рөхсәт ителә».

Шулай итеп, хәҙистәр сәфәр айының хәүефле ай булыуы тураһындағы фекергә ҡаршы килә. Исламда бындай яңылышлыҡтарға урын булмаҫҡа тейеш. Сәфәр айы бәхетһеҙлектәр айы түгел. Был айҙа никахҡа инеүҙе, сәфәргә сығыуҙы һәм башҡа мөһим эштәрҙе кисектереү – аҡылһыҙлыҡ!

Улай ғына ла түгел, сәфәр айының башҡа айҙарҙыҡы кеүек фазиләттәре бар. Был айҙа башҡарылған изге эштәр, намаҙҙар, ураҙалар, хәйер-саҙаҡалар – улар, һәр ваҡыттағыса, Аллаһу Тәғәлә тарафынан ҡабул ителәсәк. Үҙенән-үҙе бәхетһеҙ тип нарыҡланған бер генә көн дә, ай ҙа юҡ икәнлеген аңлау фарыз. Бәхетһеҙлеккә ниндәйҙер көндәр йәки айҙар түгел, ә Аллаһтың асыуына юлыҡтырған гонаһлы эштәр килтерә. Бына шулар өсөн ысын күңелдән тәүбә итеү урынлы, сөнки гонаһ ҡылған көндәребеҙ – ул беҙҙең иң бәхетһеҙ көндәребеҙ. Мәҫәлән, Изге Китапта әйтелә (мәғәнәһе): «Бәлә намаҙ уҡығанда намаҙына иғтибарһыҙ булғандарға» («Әл-Мәғүн» сүрәһе, 4-5-се аяттар).

Шул уҡ ваҡытта күп изгелек эшләгән, Аллаһу Тәғәләнең ризалығына ирештерерҙәй гүзәл ғәмәлдәр ҡылған көндәребеҙ – беҙҙең иң бәхетле көндәребеҙ булыр.

Раббыбыҙ барыбыҙға ла хаҡты – хаҡ, ялғанды ялған итеп таный алыу мөмкинлеген бирһен, Исламға ҡаршы килеүсе төрлө хөрәфәттәрҙән, аҙашыуҙарҙан ҡурсалап, барыбыҙҙы ла иман юлында нығытһын! Амин.

 

(Интернет селтәрҙәренән)

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


«Донъя йорто – бер көнлөк йорт...»

Фазылйән хәҙрәт Һөйөндөков тураһында хәбәрсебеҙ Светлана Әбсәләмованың «Әхирәттә кәрәгер ғилемде өйрәнегеҙ!..» исемле мәҡәләһен «Әс-Сәләм» гәзитенең 2024 йылдың август һанында баҫып сығарғайныҡ. Былтыр Йылайыр тарафтарына юл төшкәс, Фазылйән әүлиәнең улдары Ҡаһарман һәм...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Донъялағы иң боронғо ҡалаларҙың береһе – Сәмәрҡәндтең иҫтәлекле урындары менән танышып сыҡҡас, изге сәфәребеҙҙе ойоштороусы диндәштәребеҙ беҙҙе Бохара яғына алып сығып китте. 255 саҡрым юлды дүрт сәғәттә уҙҙыҡ.   Сал тарихлы төйәккә аяҡ баҫҡанда, дөм ҡараңғы төн ине, шуға ҡарамаҫтан,...


Оҙаҡ йәшәү серҙәре

Окинава Япон утрауында йәшәүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо ҡатын-ҡыҙҙар араһында 92, ир-егеттәр араһында 88 йәш. Бының сере куркума (һинд зәғферәне) нигеҙендә әҙерләнгән эсемлектәр ҡулланыуҙа, тигән фекерҙә ғалимдар. Эсемлекте даими ҡулланыу онкология сирҙәрен кәметә, инсульт, инфаркт осраҡтарын...


Милли кейем

Милли кейем – ул халҡымдың Сағылышы, йөҙө. Оҫта ҡулы, көс-ҡеүәте, Сәсәнлеге, һүҙе. Ҡыҙҙарының гүзәллеге, Ир-атының сәме. Ағинәйҙәр аҡылы ла, Аҡһаҡалдар ғәме. Милли кейем – ул халҡымдың Ҡабатланмаҫ йәме. Бал, ҡорото, сәксәгенең, Ҡымыҙының тәме. Меңдәр янында танытҡан Рух...


Ни ҡылаһың – шул ҡайта

Мәктәптә барыбыҙ ҙа математика дәрестәрен уҡыныҡ. Унда, иҫәпләп, һанарға ғына өйрәнмәнек, төрлө математик закондарҙы ла үҙләштерҙек. Миңә иң ныҡ иҫтә ҡалған закон – пропорционаллек, йәиһә ике дәүмәл араһында математик бәйлелек. Бында бер дәүмәлдең артыуы икенсеһенең артыуына килтерә. Тимәк,...