Шәғбән айында изгелек ҡыл!

Шәғбән айында изгелек ҡыл!

Шәғбән айында изгелек ҡыл!

«Шәғбән айының башҡа айҙарҙан өҫтөнлөгө минең башҡа пәйғәмбәрҙәрҙән өҫтөнлөгөм кеүек», – тигән Рәсүлебеҙ Мөхәммәд .

 

Барлыҡ пәйғәмбәрҙәр араһында иң яҡшыһы булыуы ғына түгел, бөтә ғаләмде юҡтан бар итеүсе Раббыбыҙ яҡты донъяны тап уның өсөн Яратыуы ла Рәсүлебеҙ Мөхәммәдтең ﷺ дәрәжәһен, ҡиммәтен һәм күркәм баһаһын билдәләй. Ә хәҙер инде, әйҙәгеҙ, Шәғбән айының өҫтөнлөгөн асыҡлап алайыҡ. Барлыҡ мосолмандар өсөн изге был айҙа эшләнгән яҡшылыҡтың сауабы күп тапҡырға арта һәм бер ниндәй ҡаршылыҡһыҙ күккә күтәрелә.

Аллаһ Илсеһе ﷺ әйтеүенсә, Шәғбән айының исеме «тәшәәбә» һүҙенән килеп сыҡҡан, беҙҙеңсә «таратылыу» тигәнде аңлата – был айҙа изгелек таралыуға ишара. Һәм был осорҙа сөннәт ғәмәлдәрҙән иң яҡшыһы – ураҙа тотоу. Шуға күрә Рәсүлебеҙ ﷺ Шәғбән айында ҙур тырышлыҡ күрһәткән. Әсәмәт ибне Зәйд унан ошо хаҡта һораған. Мөхәммәд ﷺ сәхәбәһенә былай тип яуап биргән: «Рәжәп менән Рамаҙан араһындағы был айҙа күбеһе ғәмһеҙ. Ундағы бөтә ғәмәлдәрҙе лә Аллаһ ҡабул итә, шуға ла мин ошо мәлдә ураҙала булырға теләйем». Һөйөклө Пәйғәмбәребеҙ ﷺ хаҡ: аллы-артлы килгән өс изге айға беҙ бөтәбеҙ ҙә тиерлек илһамланып килеп инәбеҙ. Рәжәбтең тәүге көнөнән ихлас ураҙа тота башлайбыҙ, яҡшылыҡ күрһәтергә тырышабыҙ. Әммә күңел күтәренкелеге, көндән-көн кәмей барып, кәмей барып, ай аҙағында һүрелә. Һәм Шәғбән айы башланыуға илһамыбыҙҙы һыпырып алғандай була ла, күп нәмәгә моңһоҙ, битарафыраҡ ҡарай башлайбыҙ. Шуға күрә беҙгә был айҙа Аллаһ Ризалығы өсөн айырыуса ныҡ тырышырға кәрәк. Ауырыуҙар йәки башҡа сәбәп арҡаһында ураҙала була алмағандар иһә ай башында, уртаһында (13-сө, 14-се һәм 15-се көнөндә) һәм аҙағында тотһон.      Айырыуса Шәғбәндең 15-се көнөн ураҙала үткәреү хәйерле.

Аллаһ Рәсүле салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм былай ти: “Шәғбән айы уртаһындағы Бәрағәт кисен сәждә ҡылып, көндөҙ ураҙа тотоп үткәрегеҙ. Сөнки Аллаһу Тәғәлә ҡояш байыу менән был төндә ергә Үҙенең Мәрхәмәтен ебәрә һәм бойора: “Миңә тәүбә итеүселәр юҡмы – Мин уларҙы кисерермен. Бәрәкәт һораусылар бармы – Мин уны уларға бүләк итермен. Сырхағандары бармы? Мин уларҙы һауыҡтырырмын...” Һәм шулай иртәнгә ҡәҙәр дауам итә” (Ибне Мәджәх). Шулай итеп, Шәғбән айының иң әһәмиәтле ваҡиғаһы – 15-се көнөнән 16-һына, ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса – 14-нән 15-се көнгә ҡараған Ләйләтүл-Бәрағәт тип аталған төн.

Шулай уҡ бер хәҙистә: «Өсәр көн Шәғбән айының башында, уртаһында һәм аҙағында ураҙа тотоусыны Аллаһ ﷻ етмеш пәйғәмбәрҙең әжеренә, 70 йыл ғибәҙәттә булған ҡолдоң дәрәжәһенә ирештерер. Һәм быйыл үлһә, шәһит үлемен бирер», – тиелгән. Шулай уҡ айҙың тәүге һәм һуңғы кесаҙнаһын да ураҙа менән үткәреү маҡтаулы. Был турала ла: «Аллаһ ﷻ Үҙе Шәғбән айының башындағы һәм аҙағындағы кесе йомала ураҙа тотоусыны Йәннәткә индерәм, тип әйткән», – тигән хәҙис бар. Был айҙа күп итеп салауат әйтеү ҙә күркәм ғәмәл. Аллаһуммә салли ғәләә Мүхәммәдин үә ғәләә әли Мүхәммәдин үә сәллим! Барыбыҙға ла Рабыбыҙҙың рәхмәтле һәм тәҡүәле ҡолдары булып йәшәргә яҙһын! Әмин!

 

Ансар Рамазанов

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...


Цифрлы аҡылһыҙлыҡ

Хәҙерге заман технологиялары һәм социаль селтәрҙәр үҫеше менән быға тиклем булмаған яңы психик ауырыуҙар килеп сыҡты. Әле ун биш йыл элек был психик ауырыу тураһында бер кем дә белмәне. Һүҙем – цифрлы аҡылһыҙлыҡ тураһында. Интернетҡа, телефонға, социаль селтәргә бәйле булғанға уны шулай...


Ханум

Ҡамыр өсөн: 100 мл һыу 1 йомортҡа 1 аш ҡалағы көнбағыш майы семтем тоҙ он   Эслек өсөн: 500-600 г фарш 250 г ҡабаҡ 2 һуған 2-3 бәрәңге тоҙ, борос, тәмләткестәр 60 г һары май әҙерәк көнбағыш майы укроп, петрушка   Әҙерләү: Ҡамыр өсөн йомортҡаны, йылы һыуҙы, семтем тоҙҙо,...


Берҙәмлектә – көс!

Ошо көндәрҙә Сибай ҡалаһының Зәйнулла Рәсүлев исемендәге мәсетендә ошо төбәктә «Әс-Сәләм» гәзитен яҙҙырып таратыусы ике тиҫтәгә яҡын иң әүҙем ҡәрҙәштәребеҙгә рәхмәт хаттары тапшырылды.   Билдәле дин ғалимы Абдулла Ахалов, Үҙәк «Әс-Сәләм» гәзитенең Башҡортостандағы вәкиле Шамил Әлиев һәм Зәйнулла...


Сит бала түгел

Ҡатыным беренсе иренән булған балаһына минән аҡса һорай. Мин бер нисә тапҡыр уға кейем алырға, мәктәпкә әҙерләнергә ярҙам иттем, ләкин, шәриғәт буйынса, мин уны тулыһынса тәьмин итергә тейешменме?   Б., Стәрлетамаҡ ҡалаһы.   Дин белгесе яуабы Ҡатынығыҙҙың беренсе никахтан булған...