Шәғбән айында изгелек ҡыл!

Шәғбән айында изгелек ҡыл!

Шәғбән айында изгелек ҡыл!

«Шәғбән айының башҡа айҙарҙан өҫтөнлөгө минең башҡа пәйғәмбәрҙәрҙән өҫтөнлөгөм кеүек», – тигән Рәсүлебеҙ Мөхәммәд .

 

Барлыҡ пәйғәмбәрҙәр араһында иң яҡшыһы булыуы ғына түгел, бөтә ғаләмде юҡтан бар итеүсе Раббыбыҙ яҡты донъяны тап уның өсөн Яратыуы ла Рәсүлебеҙ Мөхәммәдтең ﷺ дәрәжәһен, ҡиммәтен һәм күркәм баһаһын билдәләй. Ә хәҙер инде, әйҙәгеҙ, Шәғбән айының өҫтөнлөгөн асыҡлап алайыҡ. Барлыҡ мосолмандар өсөн изге был айҙа эшләнгән яҡшылыҡтың сауабы күп тапҡырға арта һәм бер ниндәй ҡаршылыҡһыҙ күккә күтәрелә.

Аллаһ Илсеһе ﷺ әйтеүенсә, Шәғбән айының исеме «тәшәәбә» һүҙенән килеп сыҡҡан, беҙҙеңсә «таратылыу» тигәнде аңлата – был айҙа изгелек таралыуға ишара. Һәм был осорҙа сөннәт ғәмәлдәрҙән иң яҡшыһы – ураҙа тотоу. Шуға күрә Рәсүлебеҙ ﷺ Шәғбән айында ҙур тырышлыҡ күрһәткән. Әсәмәт ибне Зәйд унан ошо хаҡта һораған. Мөхәммәд ﷺ сәхәбәһенә былай тип яуап биргән: «Рәжәп менән Рамаҙан араһындағы был айҙа күбеһе ғәмһеҙ. Ундағы бөтә ғәмәлдәрҙе лә Аллаһ ҡабул итә, шуға ла мин ошо мәлдә ураҙала булырға теләйем». Һөйөклө Пәйғәмбәребеҙ ﷺ хаҡ: аллы-артлы килгән өс изге айға беҙ бөтәбеҙ ҙә тиерлек илһамланып килеп инәбеҙ. Рәжәбтең тәүге көнөнән ихлас ураҙа тота башлайбыҙ, яҡшылыҡ күрһәтергә тырышабыҙ. Әммә күңел күтәренкелеге, көндән-көн кәмей барып, кәмей барып, ай аҙағында һүрелә. Һәм Шәғбән айы башланыуға илһамыбыҙҙы һыпырып алғандай була ла, күп нәмәгә моңһоҙ, битарафыраҡ ҡарай башлайбыҙ. Шуға күрә беҙгә был айҙа Аллаһ Ризалығы өсөн айырыуса ныҡ тырышырға кәрәк. Ауырыуҙар йәки башҡа сәбәп арҡаһында ураҙала була алмағандар иһә ай башында, уртаһында (13-сө, 14-се һәм 15-се көнөндә) һәм аҙағында тотһон.      Айырыуса Шәғбәндең 15-се көнөн ураҙала үткәреү хәйерле.

Аллаһ Рәсүле салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм былай ти: “Шәғбән айы уртаһындағы Бәрағәт кисен сәждә ҡылып, көндөҙ ураҙа тотоп үткәрегеҙ. Сөнки Аллаһу Тәғәлә ҡояш байыу менән был төндә ергә Үҙенең Мәрхәмәтен ебәрә һәм бойора: “Миңә тәүбә итеүселәр юҡмы – Мин уларҙы кисерермен. Бәрәкәт һораусылар бармы – Мин уны уларға бүләк итермен. Сырхағандары бармы? Мин уларҙы һауыҡтырырмын...” Һәм шулай иртәнгә ҡәҙәр дауам итә” (Ибне Мәджәх). Шулай итеп, Шәғбән айының иң әһәмиәтле ваҡиғаһы – 15-се көнөнән 16-һына, ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса – 14-нән 15-се көнгә ҡараған Ләйләтүл-Бәрағәт тип аталған төн.

Шулай уҡ бер хәҙистә: «Өсәр көн Шәғбән айының башында, уртаһында һәм аҙағында ураҙа тотоусыны Аллаһ ﷻ етмеш пәйғәмбәрҙең әжеренә, 70 йыл ғибәҙәттә булған ҡолдоң дәрәжәһенә ирештерер. Һәм быйыл үлһә, шәһит үлемен бирер», – тиелгән. Шулай уҡ айҙың тәүге һәм һуңғы кесаҙнаһын да ураҙа менән үткәреү маҡтаулы. Был турала ла: «Аллаһ ﷻ Үҙе Шәғбән айының башындағы һәм аҙағындағы кесе йомала ураҙа тотоусыны Йәннәткә индерәм, тип әйткән», – тигән хәҙис бар. Был айҙа күп итеп салауат әйтеү ҙә күркәм ғәмәл. Аллаһуммә салли ғәләә Мүхәммәдин үә ғәләә әли Мүхәммәдин үә сәллим! Барыбыҙға ла Рабыбыҙҙың рәхмәтле һәм тәҡүәле ҡолдары булып йәшәргә яҙһын! Әмин!

 

Ансар Рамазанов

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Әйтегеҙ әле, зинһар: ҡатынына «атайың менән әсәйеңдән алып китәм дә, улар менән аралашмаясаҡһың» тигән шарт ҡуйған ир кешегә уның хаҡ түгеллеген һәм был осраҡта ундай шарттың ҡуйылмаҫҡа тейешлеген нисек аңлатырға? Ирегеҙҙең һеҙгә, атай-әсәйең менән аралашма, тип шарт ҡуйыуы дөрөҫ...


Аллаһ йорто иғтибар үҙәгендә

Ҡалабыҙҙағы Ишембай йәмиғ мәсете һуңғы йылдарҙа бар халыҡтың иғтибар үҙәгенә әйләнде тиһәк, хата булмаҫ. Үткәндәренә лә күҙ һалһаҡ, йөрәктә – йылы хәтирәләр генә. Оҙаҡ йылдар мәсетте имам-хатип Рәфҡәт хәҙрәт етәкләне, уның тырышлығы менән ҡалабыҙҙа иман йорто ҡалҡып сыҡты. Дини ғилем алып...


Шәм тотҡан һуҡыр

Ҡараңғы төндә ҡулына шәм, яурыны аша көршәк аҫҡан тома һуҡыр кеше юлдан килә. Уны бер кеше ҡыуып етә лә: – Һин һуҡырға көн ни, төн ни – барыбер бит, һинең күҙҙәреңдә бары тик ҡараңғылыҡ. Һинең шәм тотоп йөрөүеңдән ни фәтүә? – тип һораған. Һуҡыр кеше йылмайған да сабыр ғына...


Бай васыяты

Байлыҡта, етеш тормошта йәшәгән ҡарт кеше үлем түшәгендә ята. Уңышлы үткән ғүмеренең серен сисер өсөн улын саҡырған: «Минең үлемем яҡын. Тормошомда һәр саҡ, ниндәй генә ваҡиға булмаһын, миңә ярҙам икән серемде әйтеп ҡалдыраһым килә: -        беренсенән,...


Хаж ҡылыусыларҙы исламға саҡырыу

Пәйғәмбәрлек килгәндең ун беренсе йылында, хаж ҡылыу мәле еткәс, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, Әбүбәкер менән Ғәлиҙең оҙатыуында, хажиҙар туҡталған урынға бара.   Мина яланында ул үҙ-ара бирелеп һөйләшеп ултырған алты кеше эргәһенә килә. Улар Йәсрибтән килгән Хазрадж ырыуы кешеләре булып сыға. Үҙҙәре...