Шәғбән айында изгелек ҡыл!

Шәғбән айында изгелек ҡыл!

Шәғбән айында изгелек ҡыл!

«Шәғбән айының башҡа айҙарҙан өҫтөнлөгө минең башҡа пәйғәмбәрҙәрҙән өҫтөнлөгөм кеүек», – тигән Рәсүлебеҙ Мөхәммәд .

 

Барлыҡ пәйғәмбәрҙәр араһында иң яҡшыһы булыуы ғына түгел, бөтә ғаләмде юҡтан бар итеүсе Раббыбыҙ яҡты донъяны тап уның өсөн Яратыуы ла Рәсүлебеҙ Мөхәммәдтең ﷺ дәрәжәһен, ҡиммәтен һәм күркәм баһаһын билдәләй. Ә хәҙер инде, әйҙәгеҙ, Шәғбән айының өҫтөнлөгөн асыҡлап алайыҡ. Барлыҡ мосолмандар өсөн изге был айҙа эшләнгән яҡшылыҡтың сауабы күп тапҡырға арта һәм бер ниндәй ҡаршылыҡһыҙ күккә күтәрелә.

Аллаһ Илсеһе ﷺ әйтеүенсә, Шәғбән айының исеме «тәшәәбә» һүҙенән килеп сыҡҡан, беҙҙеңсә «таратылыу» тигәнде аңлата – был айҙа изгелек таралыуға ишара. Һәм был осорҙа сөннәт ғәмәлдәрҙән иң яҡшыһы – ураҙа тотоу. Шуға күрә Рәсүлебеҙ ﷺ Шәғбән айында ҙур тырышлыҡ күрһәткән. Әсәмәт ибне Зәйд унан ошо хаҡта һораған. Мөхәммәд ﷺ сәхәбәһенә былай тип яуап биргән: «Рәжәп менән Рамаҙан араһындағы был айҙа күбеһе ғәмһеҙ. Ундағы бөтә ғәмәлдәрҙе лә Аллаһ ҡабул итә, шуға ла мин ошо мәлдә ураҙала булырға теләйем». Һөйөклө Пәйғәмбәребеҙ ﷺ хаҡ: аллы-артлы килгән өс изге айға беҙ бөтәбеҙ ҙә тиерлек илһамланып килеп инәбеҙ. Рәжәбтең тәүге көнөнән ихлас ураҙа тота башлайбыҙ, яҡшылыҡ күрһәтергә тырышабыҙ. Әммә күңел күтәренкелеге, көндән-көн кәмей барып, кәмей барып, ай аҙағында һүрелә. Һәм Шәғбән айы башланыуға илһамыбыҙҙы һыпырып алғандай була ла, күп нәмәгә моңһоҙ, битарафыраҡ ҡарай башлайбыҙ. Шуға күрә беҙгә был айҙа Аллаһ Ризалығы өсөн айырыуса ныҡ тырышырға кәрәк. Ауырыуҙар йәки башҡа сәбәп арҡаһында ураҙала була алмағандар иһә ай башында, уртаһында (13-сө, 14-се һәм 15-се көнөндә) һәм аҙағында тотһон.      Айырыуса Шәғбәндең 15-се көнөн ураҙала үткәреү хәйерле.

Аллаһ Рәсүле салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм былай ти: “Шәғбән айы уртаһындағы Бәрағәт кисен сәждә ҡылып, көндөҙ ураҙа тотоп үткәрегеҙ. Сөнки Аллаһу Тәғәлә ҡояш байыу менән был төндә ергә Үҙенең Мәрхәмәтен ебәрә һәм бойора: “Миңә тәүбә итеүселәр юҡмы – Мин уларҙы кисерермен. Бәрәкәт һораусылар бармы – Мин уны уларға бүләк итермен. Сырхағандары бармы? Мин уларҙы һауыҡтырырмын...” Һәм шулай иртәнгә ҡәҙәр дауам итә” (Ибне Мәджәх). Шулай итеп, Шәғбән айының иң әһәмиәтле ваҡиғаһы – 15-се көнөнән 16-һына, ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса – 14-нән 15-се көнгә ҡараған Ләйләтүл-Бәрағәт тип аталған төн.

Шулай уҡ бер хәҙистә: «Өсәр көн Шәғбән айының башында, уртаһында һәм аҙағында ураҙа тотоусыны Аллаһ ﷻ етмеш пәйғәмбәрҙең әжеренә, 70 йыл ғибәҙәттә булған ҡолдоң дәрәжәһенә ирештерер. Һәм быйыл үлһә, шәһит үлемен бирер», – тиелгән. Шулай уҡ айҙың тәүге һәм һуңғы кесаҙнаһын да ураҙа менән үткәреү маҡтаулы. Был турала ла: «Аллаһ ﷻ Үҙе Шәғбән айының башындағы һәм аҙағындағы кесе йомала ураҙа тотоусыны Йәннәткә индерәм, тип әйткән», – тигән хәҙис бар. Был айҙа күп итеп салауат әйтеү ҙә күркәм ғәмәл. Аллаһуммә салли ғәләә Мүхәммәдин үә ғәләә әли Мүхәммәдин үә сәллим! Барыбыҙға ла Рабыбыҙҙың рәхмәтле һәм тәҡүәле ҡолдары булып йәшәргә яҙһын! Әмин!

 

Ансар Рамазанов

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Тәһәжжүд намаҙы доғаһы

Ибне Ғәббәстең әйтеүенсә (шаһитлығынса), төндә тәһәжжүд намаҙына торғанда, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо доғаны уҡыған: «Аллааһүммә ләкәл-хәмдү әнтә ҡаййимүс-сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә нуурус сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә...


Әжәл менән яғалашҡанда

Бер кем дә үлемдән ҡасып ҡотола алмай һәм уның ҡасан килерен дә белә алмай. Иртәгә, иртәнән һуңға килергә мөмкин. Бушҡа ғына әйтмәгәндәрҙер, вафатың − күҙең менән ҡашың араһында, тип. Тимәк, был фани донъя һәр кемдең ваҡытлыса йәшәйеш урыны, ә Әхирәт – мәңгелек йортобоҙ.   Шуның...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Әйтегеҙ әле, зинһар: ҡатынына «атайың менән әсәйеңдән алып китәм дә, улар менән аралашмаясаҡһың» тигән шарт ҡуйған ир кешегә уның хаҡ түгеллеген һәм был осраҡта ундай шарттың ҡуйылмаҫҡа тейешлеген нисек аңлатырға? Ирегеҙҙең һеҙгә, атай-әсәйең менән аралашма, тип шарт ҡуйыуы дөрөҫ...


Ирем өйҙә ҡунмай

Тормош иптәшем һуңғы ваҡытта әсәһе менән өләсәһенә күп иғтибарын бүлә. Шуға күрә мин үҙемде икенсе планда һымаҡ тоям. Ул шундай мөнәсәбәтте улар алдындағы яуаплылыҡ менән аңлата: атаһы вафат булғас, әсәһе яңғыҙ ҡалды, улар ярҙамға мохтаж, ти. Хәҙер ирем төнөн өйҙә ҡунмай, өй, балалар – барыһы...


Мейе һелкенеүҙе Ҡөрьән аяттары менән дауалау

Ҡөрьән аяттары – шифалы, бөтә ауырыуҙарҙан дауа. Аллаһтың һүҙе, Изге Китабы менән дауалау борондан билдәле. Мәҫәлән, башҡорт халҡы элек-электән шифалы аяттар менән өшкөргән, имләгән, бүҫер ҡыуған, быуын ултыртҡан һәм башҡа сирҙәрҙән дауалаған, хәлдәрен шәбәйткән. Мәҫәлән, Миәкә яҡтарында...