Шәүүәл айы ураҙаһы

Шәүүәл айы ураҙаһы

Шәүүәл − мәшһүр хаж айҙарының тәүгеһе. Хаж ҡылыуҙың төп йолалары Зөлхизә айының тәүге ун көнөндә башҡарылһа ла, Шәүүәлдең башынан алып Зөлхизә айының Ғәрәфә көнөнә тиклемге ваҡыт хаж осоро һанала. Шәүүәлдең беренсе көнө − Ураҙа ғәйете.

Шулай уҡ Шәүүәл айында алты көн ураҙа тотоу − Аллаһ Рәсүленең сөннәт ғәмәле, Рамаҙан айында яҙылған сауаптарҙы арттырыу, имандың паҡланыуын, йән-тәндең сафланыуын дауам иттереү өсөн ҙур мөмкинлек. Был хаҡта Пәйғәмбәребеҙ: «Рамаҙан ураҙаһынан һуң Шәүүәл айында кем алты көн ураҙа тота, шул кеше йыл буйына ураҙа тотҡан кеүек булыр», − тип әйткән (Әхмәд).

Имам ән-Нәүәүи был хәҙисте шулай тип аңлата: «Был − бер йыл ураҙа тотоуға тиң, сөнки бер изге ғәмәл өсөн унлата сауап яҙыла: Рамаҙан айына − ун айлыҡ ураҙа сауабы, ә Шәүүәл айының алты көнөнә алтмыш көн (ике ай) ураҙа сауабы яҙыла». Әр-Рамли иһә үҙенең «Ниһәйәт әл-Мохтаж» китабында яҙған: « Шәүүәл айындағы алты көн ураҙа беҙҙең өсөн сөннәт, сөнки Пәйғәмбәребеҙ: «Рамаҙандан һуң Шәүүәл айында алты көн ураҙа тотҡан кеше ғүмере буйы фарыз ураҙа тотҡандың әжер-сауабына ирешер», − тип әйткән”. Үрҙә әйтелгәндәрҙе ҡеүәтләп, әш-Шәбрамәллиси: «Әгәр кеше, йыл һайын Рамаҙан айында ураҙа тотоп, артабан Шәүүәл айының алты көнөн ураҙала үткәрһә, − ошондай сауапҡа ирешер», − тигән аңлатма биргән.

Артабан әр-Рамли шулай тип яҙа: «Алты көнлөк ураҙаны бер-бер артлы тотмаһаң да, сөннәт үтәлде, тигән һүҙ. Әммә байрам көнөнән һуң бер өҙлөкһөҙ алты көн эсендә башҡарылған ғәмәлдең әжере күберәк». Башҡа нәфел ғәмәлдәрҙеке кеүек үк, Шәүүәл айында алты көн дауамында тотҡан ураҙаның да хикмәте бар. Фарыз намаҙҙарыбыҙҙың етешһеҙлектәрен сөннәтттәре ҡаплаған һымаҡ, Шәүүәл ураҙаһы Рамаҙан айында булған кәмселектәрҙе юя, ҡылған хаталарыбыҙҙы төҙәтә. Изге ғәмәлдәрҙең сауабын Аллаһу Тәғәләнән башҡа һис кем бирмәҫ. Барыбыҙға ла Уның рәхмәтенә һәм бәрәкәтенә ирешергә яҙһын.

ҒӘҘЕЛ ИБРАҺИМОВ

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Хаж ҡылыусыларҙы исламға саҡырыу

Пәйғәмбәрлек килгәндең ун беренсе йылында, хаж ҡылыу мәле еткәс, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, Әбүбәкер менән Ғәлиҙең оҙатыуында, хажиҙар туҡталған урынға бара.   Мина яланында ул үҙ-ара бирелеп һөйләшеп ултырған алты кеше эргәһенә килә. Улар Йәсрибтән килгән Хазрадж ырыуы кешеләре булып сыға. Үҙҙәре...


Тәһәжжүд намаҙы доғаһы

Ибне Ғәббәстең әйтеүенсә (шаһитлығынса), төндә тәһәжжүд намаҙына торғанда, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо доғаны уҡыған: «Аллааһүммә ләкәл-хәмдү әнтә ҡаййимүс-сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә нуурус сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә...


Аллаһ ҡоло булыу − иң оло дәрәжә

Был һүҙҙе бәләкәйҙән ишетеп үҫтем: әсәйем ҡайһы саҡ, беҙ, балалар, берәй нәмәне яңылышыраҡ эшләһәк, асыуһыҙ ғына: «Иии Аллаһ ҡоло, нишләп улай иттең инде?», – тиер ине. Был һүҙ миңә «иии балаҡайым» һүҙенә синоним һымаҡ булып хәтерҙә ҡалған. Тик, үҫә төшкәс, ҡолдоң...


Әжәл менән яғалашҡанда

Бер кем дә үлемдән ҡасып ҡотола алмай һәм уның ҡасан килерен дә белә алмай. Иртәгә, иртәнән һуңға килергә мөмкин. Бушҡа ғына әйтмәгәндәрҙер, вафатың − күҙең менән ҡашың араһында, тип. Тимәк, был фани донъя һәр кемдең ваҡытлыса йәшәйеш урыны, ә Әхирәт – мәңгелек йортобоҙ.   Шуның...


Ирем өйҙә ҡунмай

Тормош иптәшем һуңғы ваҡытта әсәһе менән өләсәһенә күп иғтибарын бүлә. Шуға күрә мин үҙемде икенсе планда һымаҡ тоям. Ул шундай мөнәсәбәтте улар алдындағы яуаплылыҡ менән аңлата: атаһы вафат булғас, әсәһе яңғыҙ ҡалды, улар ярҙамға мохтаж, ти. Хәҙер ирем төнөн өйҙә ҡунмай, өй, балалар – барыһы...