Шайтан яҙмалары

Шайтан яҙмалары

Ай-ай-ай

Бөгөн минең менән ныҡ насар бер хәл килеп тыуҙы. Ай-ай-ай. Мин илайым, сөнки миңә бик ҡыйын. Нисек иламайһың инде? Ай-ай-ай. Бер ай элек, Мәхсә менән Мәрзиәнең араһын боҙор өсөн, ниҙәр генә эшләмәнем. Ул саҡта ҡыҙҙар тасма тас килеп ирешкәйне, ә бөгөн ҡабат дуҫлашып киткәндәр.

Әйҙәгеҙ, булмаһа, һеҙҙе шул тарих менән таныштырам. Бер ай элек Мәхсә менән Мәрзиә өҫтәл уйыны уйнайҙар ине, мин, уларҙың араһын бутап, ғауға сығарттырҙым. Һөҙөмтәлә, Мәхсә Мәрзиә менән үсегешеп ҡуйҙы. Минең нисек ҡыуанғанымды белһәгеҙ икән! Әммә бөгөн минең бар тырышлығым бушҡа китте, һәм бәхетем елгә осто. Ай-ай-ай.

Бөгөн Мәхсәнең тыуған көнө ине. Ул үҙенең бар дуҫтарын ҡунаҡҡа саҡырҙы. Әсәһе уға:

– Ҡәҙерлем, ә һин Мәрзиәне тыуған көнөңә әйттеңме? – тип һораны.

– Юҡсы, беҙ бит уның менән асыуланыштыҡ.

– Эйе, беләм, ҡыҙым. Шулай ҙа бар, әхирәтең менән дуҫлашып, тыуған көнөңә саҡырып ҡайт.

Мәхсә әсәһен тыңланы. Ай-ай-ай. Мин уны Мәрзиә менән дуҫлашмаҫҡа нисек кенә өгөтләһәм дә, ҡолағына ла элмәне. Ай-ай-ай. Йәһәт кенә Мәрзиәләргә барып, әхирәте менән татыулашып та ҡайтты. Етмәһә: «Ҡәҙерле дуҫҡайым, бөгөн минең тыуған көнөм. Килерһең, йәме?! Мин һине көтәм», – тип, ҡунаҡҡа ла саҡырҙы.

Ҡайһылай насар көн булды әле бөгөн. Һеҙ, кешеләр, бер-берегеҙ менән ирешкәндә, шатлығым эсемә һыймай бит минең. Ҡыуанысымдан ҡойроғомдо шул тиклем ныҡ итеп болғайым, хатта ҡаты ҡабыҡлы грек сәтләүектәре ярылып китә. Ә бына һеҙ дуҫлаша башлаһағыҙ, мин утта янам. Ай-ай-ай. Мәхсә бөгөн бөтә нервыларымды ҡаҡшатты! Мәхсә! Суҡынмыш ҡыҙ! Һин Мәрзиә менән талаштың бит инде. Һуң ни бысағыма уның менән ҡабаттан дуҫлашмаҡ кәрәк? Ай-ай-ай.

 

Гөләмриза Хәйҙәри Әбхариҙың «Шайтан яҙмалары» китабынан

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


Сабир хәҙрәт

2005 йылдың яҙ башы. Башҡортостан телевидениеһынан Ғафури районы Сәйетбаба ауылында төшөрөләсәк «Ҡуласа» тапшырыуы тураһында хәбәр килгәс, тыуған ауылыма юлландым. «Ҡуласа» тапшырыуының авторы һәм алып барыусыһы Әлфиә Сәлимйән ҡыҙы Батталова тапшырыуҙың темаһын һәм маҡсатын...


Тәбүтте ҡайтарыу

Тәбүттең (һандыҡ, табут) тарихын ҡыҫҡаса һөйләп үтәйек.   Әҙәм ғәләйһиссәләм Ожмахтан ергә күсерелгәс, Ғаләмдәр Раббыһы уға тәбүт бирә. Уның оҙонлоғо − өс, киңлеге ике беләк үлсәме була, тип әйтелә «Ас-Сауи» һәм «Ғәраис» китаптарында. Һандыҡ Ожмахтағы шәмшәз...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

Аҡмулла, ҡайҙарҙа ғына йөрөһә лә, тыуған яҡтарын һағына.   1872 йылдың көҙөндә Мифтахетдиндың тыуған ауылына ҡайтыуын яҡташтары, быуындан-быуынға күсереп, әле лә һөйләйҙәр. Тыуған ауылы эргәһендәге шишмә янында йөрәген ярып сыҡҡан тәрән һүҙле шиғырҙарын ҡағыҙға төшөрә.   Аңлауыбыҙса,...


Рамаҙан килде

Хатта ҡояш та йылмайҙы, Күңелгә шатлыҡ тулды. Һөйөнәйек, эй ҡәрҙәштәр, Рамаҙан айы килде!   Дуҫтар, беҙ сәхәр торайыҡ, Ҡөрьән хәтем ҡылайыҡ, Шайтандарҙы беҙ ҡыуайыҡ, Рамаҙан айы килде!   Ғәфләт ваҡыты түгел ул, Нәфрәт айы түгел ул. Аллаһ рәхмәтен яуҙырған Рамаҙан айы...


Картуф һуты

Ашҡаҙан, эсәк ауырыуҙары осраҡтарында картуф һуты алыштырғыһыҙ дауа. Ул яҡшы антисептик. Шулай уҡ, быуындар һыҙлап, хәрәкәт итеү ҡыйынлашҡанда, тире ауырыуҙары йонсотҡанда, ауыртыуҙы баҫа, күҙәнәктәрҙең яңырыуына булышлыҡ итә.   Табип менән кәңәшләшкәндән һуң, балаларға ла, ауырлы, бала имеҙгән...