Шайтан яҙмалары

Шайтан яҙмалары

Ай-ай-ай

Бөгөн минең менән ныҡ насар бер хәл килеп тыуҙы. Ай-ай-ай. Мин илайым, сөнки миңә бик ҡыйын. Нисек иламайһың инде? Ай-ай-ай. Бер ай элек, Мәхсә менән Мәрзиәнең араһын боҙор өсөн, ниҙәр генә эшләмәнем. Ул саҡта ҡыҙҙар тасма тас килеп ирешкәйне, ә бөгөн ҡабат дуҫлашып киткәндәр.

Әйҙәгеҙ, булмаһа, һеҙҙе шул тарих менән таныштырам. Бер ай элек Мәхсә менән Мәрзиә өҫтәл уйыны уйнайҙар ине, мин, уларҙың араһын бутап, ғауға сығарттырҙым. Һөҙөмтәлә, Мәхсә Мәрзиә менән үсегешеп ҡуйҙы. Минең нисек ҡыуанғанымды белһәгеҙ икән! Әммә бөгөн минең бар тырышлығым бушҡа китте, һәм бәхетем елгә осто. Ай-ай-ай.

Бөгөн Мәхсәнең тыуған көнө ине. Ул үҙенең бар дуҫтарын ҡунаҡҡа саҡырҙы. Әсәһе уға:

– Ҡәҙерлем, ә һин Мәрзиәне тыуған көнөңә әйттеңме? – тип һораны.

– Юҡсы, беҙ бит уның менән асыуланыштыҡ.

– Эйе, беләм, ҡыҙым. Шулай ҙа бар, әхирәтең менән дуҫлашып, тыуған көнөңә саҡырып ҡайт.

Мәхсә әсәһен тыңланы. Ай-ай-ай. Мин уны Мәрзиә менән дуҫлашмаҫҡа нисек кенә өгөтләһәм дә, ҡолағына ла элмәне. Ай-ай-ай. Йәһәт кенә Мәрзиәләргә барып, әхирәте менән татыулашып та ҡайтты. Етмәһә: «Ҡәҙерле дуҫҡайым, бөгөн минең тыуған көнөм. Килерһең, йәме?! Мин һине көтәм», – тип, ҡунаҡҡа ла саҡырҙы.

Ҡайһылай насар көн булды әле бөгөн. Һеҙ, кешеләр, бер-берегеҙ менән ирешкәндә, шатлығым эсемә һыймай бит минең. Ҡыуанысымдан ҡойроғомдо шул тиклем ныҡ итеп болғайым, хатта ҡаты ҡабыҡлы грек сәтләүектәре ярылып китә. Ә бына һеҙ дуҫлаша башлаһағыҙ, мин утта янам. Ай-ай-ай. Мәхсә бөгөн бөтә нервыларымды ҡаҡшатты! Мәхсә! Суҡынмыш ҡыҙ! Һин Мәрзиә менән талаштың бит инде. Һуң ни бысағыма уның менән ҡабаттан дуҫлашмаҡ кәрәк? Ай-ай-ай.

 

Гөләмриза Хәйҙәри Әбхариҙың «Шайтан яҙмалары» китабынан

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


Күркәм холоҡ – ярты бәхет

Үткәндәргә һис үпкә юҡ, Үткәндәр сыныҡтырҙы. Сымырылыҡҡа өйрәтте Бер илаҡ ҡына ҡыҙҙы.   Ҡанда булмағас ҡатылыҡ, Яһиллыҡ та бер тамсы, Гел үҙемә эләгеп торҙо Арҡа һыҙырыр ҡамсы... Күркәм холоҡ – ярты бәхет, Йәшәү өндәүем – ошо. Кеше күң(е)лен ҡалдырмағас, Иңемдә –...


Ҡорбан салыу Аллаһу Тәғәләгә яҡынайта!

«Ҡорбан» һүҙе ғәрәп телендәге «ҡаруба» һүҙенән алынған. Был һүҙ яҡынайыу тигән мәғәнәне бирә. Дин тотҡан кешеләрҙең маҡсаты – Аллаһу Тәғәләгә яҡынайыу, Уның ﷻ рәхмәтенә ирешеү.   Раббыһының ризалығы өсөн ҡорбан салдырған кеше, оло фазиләттәргә...


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...


Өләсәйем нәсихәттәре

Ғаиләлә татыулыҡ, именлек булһын өсөн Улың (ҡыҙың) менән килен (кейәү) араһына ата-әсә ҡыҫылмаһын. Кеше алдында иреңдең бәҫен төшөрмә, бигерәк тә балалар алдында уны кәмһетеп, мыҫҡыл итмә. Һин яманларһың да оноторһоң, ә башҡалар онотмай һәм, ирең алдында үҙеңдең дә абруйың төшәсәк. «Иптәшем...


«Ғаиләбеҙҙә өс быуынды берләштереүсе көн ул – 9 Май!..»

Рубрикабыҙҙың бөгөнгө ҡунағы – бар ғүмерен йәш быуынды уҡытыу-тәрбиәләү эшенә бағышлаған уҡытыусы, филология фәндәре кандидаты, хаҡлы ялға сыҡҡас, Илеш районы Дөмәй ауылы мәсетендә 16 йыл дини ғилем биргән Зәмзәмиә Әхиәр ҡыҙы Ҡазыханова.   – Йылдың иң шатлыҡлы байрамдарының...