Хуш киләһең, Рамаҙан!

Хуш киләһең, Рамаҙан!

Хуш киләһең, Рамаҙан!

Беҙ рамаҙан айын ниндәйҙер бер тулҡынланыу менән көтөп алабыҙ.

Рамаҙан айы − айҙарҙың айы, бөтә айҙарҙың солтаны, тип әйтәләр. Был айҙа Аллаһу Тәғәләнең рәхмәттәре күктән ямғыр яуған һымаҡ яуыр, тиелә.

 

Хәҙистәрҙә әйтелеүенсә, рамаҙан айында күк һәм Йәннәт ишектәре асыла, Йәһәннәм ишектәре ябыла, ә шайтандар сылбырға бәйләнеп ҡуйыла.

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, Рамаҙан айында күберәк доғалар ҡылып, Аллаһу Тәғәләнән һорағыҙ, тигән.

Һәммәбеҙгә лә: «Рамаҙан айында асылған Йәннәт ишектәре мәңге асыҡ булһын, ябылған Йәһәннәм ишектәре беҙҙең өсөн мәңге ябыҡ булһын. Беҙҙе ут ғазаптарынан һаҡла», − тип һорарға кәрәктер.

Рәжәп айы − орлоҡ сәсеү, шәғбан һыу һибеү айы булһа, Рамаҙан айы инде уңыш йыйып алыу айылыр.

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ: «Рәжәп айы − Раббымдың айы, шәғбан айы − минең айым, рамаҙан айы − өммәтемдең айылыр», − тип әйткән. Әйтәйек, рәжәп айында уҡ айҙың башында, уртаһында һәм аҙағында ураҙалар тотоп, төрлө булған насар ғәҙәттәрҙән һаҡланабыҙ. Шәғбан айында ла шулай тырышһаҡ, рамаҙан айында уңышты йыйып алыуы күпкә еңел булыр. Был айҙарҙа һәр ҡылған изгелектең сауабы бермә-бер артыр

Рамаҙан айы иһә− сикһеҙ сауаптар айы. Мәҫәлән, фарыз намаҙы өсөн 70 сауап булһа, нәфел һәм башҡа өҫтәмә намаҙҙар өсөн бер фарыз намаҙы сауабы яҙылыр.

Аллаһ Раббыбыҙ Ҡөрьәндә беҙгә шундай бурыс ҡуя: һәр бер бәлиғ булған, аңлы кешегә рамаҙан айында ураҙа тотоу − фарыз, йәғни, мотлаҡ.

Ислам диненең бер нигеҙе − рамаҙан айында ураҙа тотоу.

Фарыз ғәмәлдәр мотлаҡ үтәлергә тейеш, ул барыбыҙ өсөн дә бирелгән бурыс. Ураҙа тураһында бик күп хәҙистәр бар.

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, әгәр кеше, һау-сәләмәт булып та, рамаҙанға еткәс, ураҙа тотоп, Аллаһу Тәғәләнең рәхмәтенә, ғәфү итеүенә, шәфҡәтенә ирешмәһә, ул кешенең хәле үкенесле, тигән.

Икенсе бер хәҙистә Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, әгәр кемдер Аллаһу Тәғәләнең ризалығын алыр өсөн, рамаҙан айында ураҙаһын тотоп, ғибәҙәттәрен ҡылып, Раббыбыҙҙың ғәфү итеүенә өлгәшергә тырыша икән, ул кеше рамаҙан айының аҙағына хәтлем гонаһтарынан ҡотолор, тигән.

Рамаҙан айы тағы ни өсөн ҡәҙерле?

Был айҙа бар халыҡтарға Ғаләмдәр Раббыһының изге китаптары индерелгән.

Мусаға Тәүрат индерелгән.

Даудҡа − Зәбур.

Ғайсаға − Инжил.

Мөхәммәдкә ﷺ рамаҙан айының 27-се кисендә Ҡөрьән башлап индерелгән һәм ул 23 йыл буйы дауам иткән.

Рамаҙан айы, беренсенән, ураҙа айы булһа, икенсенән, Ҡөрьән айы, изге китаптар айы. Рамаҙан айында күберәк Ҡөрьән уҡырға кәрәк.

Бындай көндәрҙә бер хәрефкә 10 сауап яҙылһа, ә инде рамаҙан айында Ҡөрьәндең һәр бер хәрефенә 1000 сауап яҙылыр, тиелә.

Рамаҙан айында мең айҙан да хәйерлерәк “Ләйләтүл-ҡәҙер” – Ҡәҙер кисәһе бар. Аллаһу Тәғәлә ул төндә йыл әйләнәһенә буласаҡ ваҡиғаларҙы билдәләй.

Ураҙа айы дауамында гонаһта-рыбыҙҙың юйылыуына сәбәпсе булған тәрәүих намаҙҙары уҡыла.

Был изге айҙа ҡылынған ғөмрә өсөн кешегә хаж ҡылған шикелле әжер-сауап яҙыла. Ләкин был Зөлхизә айында ҡылына торған фарыз хажды өҫтән төшөрмәй.

Ҡәҙерле дин ҡәрҙәштәр! Рамаҙан айының һәр көнөн бәрәкәтле итеп үткәреп, мең-мең сауаптарға ирешергә яҙһын! Ил-йортобоҙ бәлә-ҡазаларҙан имен, донъялар тыныс булһын!

 

Сәйфулла Ғайсин, Әбйәлил районы

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Ауылым муллаһы – ҡыҙылдар ҡорбаны

Әбелғата Ишемов (1865 - 13 ғинуар 1917)     Ауылыбыҙҙың инҡилабҡа тиклемге муллаларының береһе, ата- бабаһының төп сығышы ҡотанлы. Указлы мулла исеме Назараттың 2492-се Указы менән 1893 йылдың 12 майында раҫланған.   Төпкөлдә лә әленән-әле аҡтар, ҡыҙылдар, ҡоролтай, иҫкелек...


Шәүүәл айы

Рамаҙан айынан һуң Шәүүәл айы башлана. Рамаҙанда иһә һәр хаҡ мосолман күберәк изегелектәр эшләп ҡалырға ашыҡһа, тырышһа, Шәүүәл айы ла беҙгә ошо яҡшылыҡтарыбыҙҙы тағы ла арттырырға, байытырға мөмкинлек бирә. Бәлки, тотҡан ураҙаларҙа хата-кәмселектәр булғандыр, йә ҡайһы бер көндәре тороп ҡалғандыр,...


Балаларға ҡағылышлы им-том йолалары

Әйтеп киткәнебеҙсә, хәҙерге ваҡытта бүҫер (өс йән), күкрәк шешен (мастопатия), тимерәү, күҙгә сыҡҡан арпаны һәм сөйәлде имләү, ҡот ҡойоу, мейе үлсәү кеүек йолаларҙы белгән кешеләр юҡ кимәлендә. Яңы тыуған сабый балалар өсөн бик кәрәкле был йолаларҙы белгән, балаларға шуның менән ярҙам күрһәткән...


Иҙел әүлиәһе Гөлбан инәй

Үләндәр, сәскәләр шыбырлауын, ҡоштар телен аңлау борондан булған. Ҡош юлын, йондоҙ юлын, һыу юлын, ел юлының да серен яҡшы белгән боронғолар.   Мәләүез районы Үрге Бикҡужа ауылында (халыҡ телендә Сорғаяҙ) Иҙел буйы әүлиәһе Гөлбаныу Шәмсетдин ҡыҙы Ишбаева (1882-1977) ла тәбиғәт телен аңлаған....


Асығауыҙ

Кәрәк була: 230 г он 100 г ҡаймаҡ 70 г аҡ май 50 г шәкәр 1 йомортҡа 0,5 балғалаҡ сода (йәки 1 балғалаҡ ҡамыр йомшартҡыс) ванилин семтем тоҙ   Әҙерләү: Иләнгән онға ҡоро ингредиенттарҙы ҡушып болғатығыҙ. Һалҡын аҡ майҙы ҡырғыстан үткәрегеҙ ҙә он менән бер массаға ингәнсе ыуығыҙ....