Сәфәр айын нисек үткәрергә?

Сәфәр айын нисек үткәрергә?

Сәфәр айында мосолман байрамдары билдәләнмәй, әммә был айҙа ислам донъяһы өсөн бер нисә әһәмиәтле ваҡиға теркәлгән.

 

Шуларҙың береһе: Һижрәнең тәүге йылында Мәҙинә ҡалаһында Пәйғәмбәребеҙ ﷺ мәсетенә нигеҙ һалыныуы. Был айҙа Пәйғәмбәребеҙ ﷺ Мәҙинә мосолмандарына тынғы бирмәгән йәһүҙиләргә ҡаршы Хайбәр һуғышына күтәрелә. Ҡыҫҡа бәрелештәрҙән һуң Хайбәр ҡәлғәһе мосолмандар ҡулына күсә. Аллаһ Илсеһенең ﷺ һөйөклө ҡыҙы Фатима менән кейәүе Ғәли ибне Әбү Талиптың туйы ла сәфәр айына тура килгән. Ҡайһы берәүҙәрҙең, сәфәр айында никахлашырға ярамай, тигән яңылышлығын юҡҡа сығарыусы күркәм миҫал был.

Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, оҙаҡ йылдар дауамында сәфәр айын – бер ниндәй ҙә яҡшылыҡ вәғәҙә итмәгән, яман ай булараҡ күҙ алына баҫтырырға тырышыусылар булды. Был халыҡтың араһында ислам динен ҡабул иткәнгә тиклем булған ырым-хөрәфәтенә бәйле. Был айҙа туй үткәреү генә түгел, хатта сәфәргә сығырға, ғөмрә ҡылырға ярмай, тигән фекер йәшәп килгән. Улай ғына ла түгел, сәфәр айына тура килгән мөһим сараларҙы, тантаналарҙы, осрашыуҙарҙы ла кисектерергә тырышҡандар.

Календарға бәйле ғөрөф-ғәҙәттәргә Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, барлыҡ айҙар һәм көндәр ҙә – Аллаһу Тәғәләнеке, тип сик ҡуйған һәм уларҙы яманлауҙан тыйған.

Сәфәр айын нисек файҙалы итеп үткәрергә һуң? Ил-йортобоҙға, яҡындарыбыҙға доғалар ҡылыу, сирлеләрҙең хәлен белеү, мохтаждарға ярҙам итеү кеүек матур эштәр иманыбыҙҙы нығытырға ярҙам итер, ин шәә Аллаһ. Был ай рухи яҡтан үҫеш, фекерләү ҡеүәһен арттырыу өсөн бик уңайлы ваҡыт. Намаҙҙарыбыҙҙы еренә еткереп уҡып, зекер-салауаттарыбыҙҙы әйтеп, имандарыбыҙҙы күркәм-ләндереп, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ тыуған Рабиғел-әүүәл айына имен-аман аяҡ баҫырға насип итһен!

 

Зөлфиә Ханнанова

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Бәйт әл-Мөҡәддәстең яҙмышы

Бәйт әл-Мөҡәддәсте төҙөп бөткәс, донъяла тиңе булмаған байрам ойошторола. Бик күп ҡорбан салына. Сөләймән, Аллаһу Тәғәләнән бөтә кешеләр өсөн бәрәкәт һорай: «Кем, ошо мәсеткә инеп, Һинең ризалығың өсөн ике рәҡәғәт намаҙ уҡый, ул, яңы тыуған сабыйҙай, гонаһтарҙан пак булып ҡалһын». Ул...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Үҫмер сағымдан тартты мине үҙенә был ил. Тарихи фильмдары, балалар өсөн тылсымлы әкиәттәре менән арбағандыр тәүҙә. 10-11 йәштәрҙә Александр Неверовтың «Ташкент – икмәк ҡалаһы» әҫәрен уҡып сыҡҡас, ҡыҙыҡһыныу тағы ла артты. Тимәк, был илдә муллыҡ, йомартлыҡ бар, тигән һығымтаға...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Бер яман ғәҙәтем бар: күп һөйләйем. Бының насар икәнен беләм. Һүҙ менән кешене рәнйетәм, яман һүҙ йөрөтәм. Ошонан һаҡланыр өсөн миңә берәй доға өйрәтегеҙ. Был ғәҙәтемдән нисек ҡотолорға? Яман телем арҡаһында кешеләр минең менән аралашмай, минең хаҡта насар фекерҙә. Гонаһтарҙан алыҫлашырға, был...


Әжәл менән яғалашҡанда

Совет дәүере, фәнгә нигеҙләнеп, илдә техник прогресс яҡтан үҫеш барлыҡҡа килтерә алһа ла, изге Ҡөрьән тәғлимәтен инҡар итеүе арҡаһында тәрбиә өлкәһендә хәл иткес һынылыш яһай алманы. Сөнки, изге Ҡөрьән тәғлимәте нигеҙендә тәрбиәләнмәгәндәрҙең ҡан тамырҙарына шайтан урынлашып, төрлө насар ғәҙәттәр...


«Зәйнулла ишандың фотоһы беҙҙең өйҙә элеүле торҙо...»

Сәфәрҙә йөрөргә яратам. «Йөрөгән аяҡҡа йүрмә эләгә», тигәндәй, һәр сәйәхәт ниндәйҙер яңы тәьҫораттар, ҡыҙыҡлы осрашыуҙар менән ҡыуандыра. Алыҫ Ҡаҙағстан ерендә лә шулай булды. Ҡаҙаҡ бауырҙаштарҙың: «Һеҙ башҡорттармы ни?» – тип ихлас ҡыуанып китеүенең бер ғилләһенә...