Сәфәр айын нисек үткәрергә?

Сәфәр айын нисек үткәрергә?

Сәфәр айында мосолман байрамдары билдәләнмәй, әммә был айҙа ислам донъяһы өсөн бер нисә әһәмиәтле ваҡиға теркәлгән.

 

Шуларҙың береһе: Һижрәнең тәүге йылында Мәҙинә ҡалаһында Пәйғәмбәребеҙ ﷺ мәсетенә нигеҙ һалыныуы. Был айҙа Пәйғәмбәребеҙ ﷺ Мәҙинә мосолмандарына тынғы бирмәгән йәһүҙиләргә ҡаршы Хайбәр һуғышына күтәрелә. Ҡыҫҡа бәрелештәрҙән һуң Хайбәр ҡәлғәһе мосолмандар ҡулына күсә. Аллаһ Илсеһенең ﷺ һөйөклө ҡыҙы Фатима менән кейәүе Ғәли ибне Әбү Талиптың туйы ла сәфәр айына тура килгән. Ҡайһы берәүҙәрҙең, сәфәр айында никахлашырға ярамай, тигән яңылышлығын юҡҡа сығарыусы күркәм миҫал был.

Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, оҙаҡ йылдар дауамында сәфәр айын – бер ниндәй ҙә яҡшылыҡ вәғәҙә итмәгән, яман ай булараҡ күҙ алына баҫтырырға тырышыусылар булды. Был халыҡтың араһында ислам динен ҡабул иткәнгә тиклем булған ырым-хөрәфәтенә бәйле. Был айҙа туй үткәреү генә түгел, хатта сәфәргә сығырға, ғөмрә ҡылырға ярмай, тигән фекер йәшәп килгән. Улай ғына ла түгел, сәфәр айына тура килгән мөһим сараларҙы, тантаналарҙы, осрашыуҙарҙы ла кисектерергә тырышҡандар.

Календарға бәйле ғөрөф-ғәҙәттәргә Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, барлыҡ айҙар һәм көндәр ҙә – Аллаһу Тәғәләнеке, тип сик ҡуйған һәм уларҙы яманлауҙан тыйған.

Сәфәр айын нисек файҙалы итеп үткәрергә һуң? Ил-йортобоҙға, яҡындарыбыҙға доғалар ҡылыу, сирлеләрҙең хәлен белеү, мохтаждарға ярҙам итеү кеүек матур эштәр иманыбыҙҙы нығытырға ярҙам итер, ин шәә Аллаһ. Был ай рухи яҡтан үҫеш, фекерләү ҡеүәһен арттырыу өсөн бик уңайлы ваҡыт. Намаҙҙарыбыҙҙы еренә еткереп уҡып, зекер-салауаттарыбыҙҙы әйтеп, имандарыбыҙҙы күркәм-ләндереп, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ тыуған Рабиғел-әүүәл айына имен-аман аяҡ баҫырға насип итһен!

 

Зөлфиә Ханнанова

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Кишер менән нут борсағы турамаһы

Ингредиенттар: 1 эре кишер бешкән нут борсағы - 100 г бер бәйләм петрушка үләне Тәм буйынса тоҙ, ҡара борос, паприка, куркума үҫемлек майы   Әҙерләү барышы: Кишерҙе эре тешле ҡырғыс аша үткәрегеҙ. Петрушка үләнен ваҡлап турағыҙ. Бешкән нут борсағын һәм тәмләткестәрҙе өҫтәгеҙ. Етен...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Донъялағы иң боронғо ҡалаларҙың береһе – Сәмәрҡәндтең иҫтәлекле урындары менән танышып сыҡҡас, изге сәфәребеҙҙе ойоштороусы диндәштәребеҙ беҙҙе Бохара яғына алып сығып китте. 255 саҡрым юлды дүрт сәғәттә уҙҙыҡ.   Сал тарихлы төйәккә аяҡ баҫҡанда, дөм ҡараңғы төн ине, шуға ҡарамаҫтан,...


Оҙаҡ йәшәү серҙәре

Окинава Япон утрауында йәшәүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо ҡатын-ҡыҙҙар араһында 92, ир-егеттәр араһында 88 йәш. Бының сере куркума (һинд зәғферәне) нигеҙендә әҙерләнгән эсемлектәр ҡулланыуҙа, тигән фекерҙә ғалимдар. Эсемлекте даими ҡулланыу онкология сирҙәрен кәметә, инсульт, инфаркт осраҡтарын...


Ғималетдин мулла

«Беҙҙең Сәйетбаба ауылы тарихы яҙылһа, ул бер китап түгел, томдар булыр ине, – ти ауылыбыҙҙың ихтирамлы ағинәйе 93 йәшлек Фәриҙә апай Ғилманова. –Һуғыштан һуңғы йылдарҙа Өйәнең биръяғында ғына ирҙәре һуғышта үлеп тол ҡалған ҡатындарҙың һаны ҡырҡҡа яҡын ине. Кешеләр яҙмышы ил...


Сөләймән һәм Билҡис

Мөнҙир Сөләймән менән булған хәлдәр тураһында бөтәһен дә һөйләп биргәс, Билҡис Сөләймәндең пәйғәмбәр икәнен һәм уның менән көрәшеүҙән мәғәнә булмаҫын аңлай.   Ул пәйғәмбәргә, уның янына барырға һәм уның дине менән танышырға йыйыныуын белдереп, хат яҙа. Хатты сапҡын менән ебәрә һәм...