Рамаҙан айына кәңәштәр

Рамаҙан айына кәңәштәр

Рамаҙан айына тиклем күп ҡалманы, 23 марттан ураҙа тота башлайбыҙ, ин шәә Аллаһ Рахман! Беҙгә көндәлек ваҡ мәшәҡәттәребеҙҙән бер аҙға арынып, сабыулап йөрөүебеҙҙе туҡтатыңҡырап, Рамаҙан айына план төҙөргә ваҡыт етте түгелме? Үҙеңде яҡшы яҡҡа үҙгәртеү мөмкинлеге биргән изге Рамаҙан яҡыная, был форсатты ҡулыбыҙҙан ысҡындырмайыҡ.

 

  1. Ураҙа тотҡан кешенең ауыҙ асҡанда, Аллаһҡа ялбарып, Унан һорағаны кире ҡағылмай, тигәнде иҫтә тотоп, ошо форсат менән файҙаланырға тырышығыҙ. Ошо мәлдә йәберләнгән, төрлө эҙәрлекләүҙәргә дусар булып, ҡыйынлыҡ кисергән мосолмандар өсөн дә доға ҡылырға онотмағыҙ. Аллаһу Тәғәләнең уларҙы ҡотҡарасағына ла өмөт бар.
  2. Рамаҙан айында төнгө ғибәҙәткә, уның әжеренә лә иғтибарһыҙ булмағыҙ, һаҡһыҙлыҡ күрһәтмәгеҙ. Пәйғәмбәрҙәр генә гонаһһыҙ. Хата-гонаһтарыбыҙҙы юйыр Рамаҙан айының төндәрендә уяулыҡ һаҡлайыҡ. 3. Йылдың иң ҡәҙерле мәле – Рамаҙан айының һуңғы ун төнөн юҡҡа исраф итмәгеҙ. Сөнки тап шулар араһында мең айҙан да ҡәҙерлерәк төн бар. Ошо төндә әжерен ҡулдан ысҡындырған кеше зыян күреүе итимал.
  3. Шулай уҡ Рамаҙандың һуңғы төнөндә лә ғибәҙәт ҡылығыҙ. Изге ай дауамында Йәһәннәм утынан ҡотолған ҡолдарҙың һаны күпме булһа, шунсама кеше Рамаҙан айының һуңғы төнөн уяу үткәргәне өсөн язанан ҡотолор. Бәлки, Раббыбыҙ, һинең ай буйына төнгө ғибәҙәткә һалҡынлыҡ күрһәтеп тороуың арҡаһында, Йәһәннәм әһеле исемлегенән һыҙмай, һинең Уның ишегенә Рамаҙандың аҙаҡҡы төнөндә шаҡып, ҡотолоуыңды теләйҙер. Был төндә уяу бул, зекер ит, Ҡөрьән уҡырға һәм доға ҡылырға тырыш.
  4. Был айҙа Рәсүлебеҙ Мөхәммәд салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм кеүек йомарт һәм изге бул. Ул Рамаҙанда иң ҙур йомартлыҡ күрһәткән. Әйҙә Аллаһу Тәғәлә һине был айҙа үҙ мөлкәтеңә әһәмиәт бирмәй, Раббыһы менән генә хушһынған, Уға ихлас табынған аскет итеп күрһен. Ураҙа тотоусыларҙы ифтарға саҡыр, һәр ваҡыт мохтаждарҙы ашатырға тырыш, ғаиләңә лә йомарт бул, күршеләреңә бүләк бир. Туғандар менән араңды нығыт, тәү сиратта, фәҡирҙәрен күҙ уңында тотоп, Аллаһ һиңә Үҙенең Рәхимлеге менән биргән муллыҡ-байлыҡтан уларға ла өлөш сығар. Берәй ислам гәзите, журнал, буклет һатып ал да иман, ислам тураһында онотҡан мосолманға бүләк ит – бәлки, шуның арҡаһында ул иҫенә килеп, тәүбә ҡылып, хаҡ юлға баҫыр.
  5. Ҡөрьән уҡыуҙың һәр минутынан сауап ал, исмаһам, изге айҙа уны уҡып сығырға тырыш, үҙ алдыңа шундай маҡсат ҡуй.
  6. Был айҙа мосолман ҡәрҙәшең менән низағлашма, кенә һаҡлама. Рамаҙан айында ла шуны эшләмәһәк! Матур мөмкинлекте ҡулдан ысҡындырмаҫҡа тырышайыҡ, матур айҙа тыныс тормошҡа нигеҙ һалайыҡ.
  7. Әгәр ғаиләле булып, ҡатының һәм балаларың булһа, уларға ла өгөт-нәсихәтеңде йәлләмә, әжер-сауапҡа бергәләп ирешерһегеҙ. Тәһәджүдкә торғанда яҡындарыңды ла уят, Ҡөрьән уҡығанда – Аллаһу Тәғәләнең хикмәттәрен һәм мөғжизәләрен иҫтәренә төшөр, истиғфарға, йәғни Аллаһтан ғәфү үтенеү доғаһын өйрәт. Был һинең бурысың! Ошо хаҡта Аллаһу Тәғәлә бына нимә тип әйтә: "Әй иманлы балалар, утын урынына кешеләр һәм таштар яғылған йәһәннәмдән үҙегеҙҙе һәм ғаиләгеҙҙе һаҡлағыҙ. (Енәйәтселәрҙе) ҡыҙғана белмәй торған, көслө һәм Аллаһтың әмеренә ҡаршы килмәй торған, бары тик Аллаһ бойорғанды үтәй торған (зобаниҙар) фәрештәләр шул йәһәннәмдең һағында тора" ("Тәхрим" сүрәһе, 6-сы аят).
  8. Ысынлап та, ғибәҙәттә тағы ла ҙурыраҡ ныҡышмалылыҡ күрһәтеүең – Аллаһу Тәғәләнең ҡабул итеү билдәһе. Рамаҙан айындағы ғибәҙәтеңдең дә ҡабул ителеүен теләһәң, Рамаҙан айынан һуң да гонаһтарыңа, хаталарыңа кире ҡайтма, фиғелеңде ыңғай яҡҡа үҙгәрт.

Ураҙа байрамы еткәс, туғандарың менән мөнәсәбәтеңде тағы ла нығытып, хәл-әхүәлдәрен белеш, ҡунаҡҡа саҡыр, ғаиләңә лә иғтибарыңды йәлләмә. Рамаҙан айын Ҡөрьән уҡып үткәргән булһаң, был изге йоланы артабан да дауам итергә тырыш. Бер туҡтауһыҙ тәүбә ҡылып, Аллаһты ихлас зекер иткәндәр Раббының Рәхмәтендә һәм Ризалығында булыр.

  1. Аллаһты бер ҡасан да онотма, гел иҫеңдә тот, зекер ит, ул саҡта Аллаһ та һинең менән буласаҡ. Ураҙа айына етди һәм яуаплы ҡарарға кәрәк. Тәүҙә, әлбиттә, ошо айҙа нимә эшләргә кәрәклеген аңларға, ә һуңынан инде ныҡышмал рәүештә динебеҙ ҡушҡанса рухи яҡтан сынығыу юлында булырға тейешбеҙ. Билдәле булыуынса, Аллаһу Тәғәлә Үҙенә табан бер генә аҙым булһа ла яһаған бәндәһенә сикһеҙ Рәхимлеген күрһәтергә вәғәҙә иткән.

 

Светлана Ғәлиуллина әҙерләне

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Шайтан яҙмалары

Йоҡлай бир   Роя иртәгә математиканан им-тихан бирергә бара. Шуға ла ул бөгөн баш күтәрмәй әҙерләнергә тейеш ине, ә мин уға ҡамасауланым. Һа-һа-һа! Бөгөн иртән әсәһе телефондан шылтыратҡанда ла, уға торорға ирек бирмәнем. Ҡолағына: «Роя! Әле үк уҡып ыҙаланма! Кискә тиклем ваҡыт күп бит...


Милли кейем

Милли кейем – ул халҡымдың Сағылышы, йөҙө. Оҫта ҡулы, көс-ҡеүәте, Сәсәнлеге, һүҙе. Ҡыҙҙарының гүзәллеге, Ир-атының сәме. Ағинәйҙәр аҡылы ла, Аҡһаҡалдар ғәме. Милли кейем – ул халҡымдың Ҡабатланмаҫ йәме. Бал, ҡорото, сәксәгенең, Ҡымыҙының тәме. Меңдәр янында танытҡан Рух...


«Донъя йорто – бер көнлөк йорт...»

Фазылйән хәҙрәт Һөйөндөков тураһында хәбәрсебеҙ Светлана Әбсәләмованың «Әхирәттә кәрәгер ғилемде өйрәнегеҙ!..» исемле мәҡәләһен «Әс-Сәләм» гәзитенең 2024 йылдың август һанында баҫып сығарғайныҡ. Былтыр Йылайыр тарафтарына юл төшкәс, Фазылйән әүлиәнең улдары Ҡаһарман һәм...


Ғималетдин мулла

«Беҙҙең Сәйетбаба ауылы тарихы яҙылһа, ул бер китап түгел, томдар булыр ине, – ти ауылыбыҙҙың ихтирамлы ағинәйе 93 йәшлек Фәриҙә апай Ғилманова. –Һуғыштан һуңғы йылдарҙа Өйәнең биръяғында ғына ирҙәре һуғышта үлеп тол ҡалған ҡатындарҙың һаны ҡырҡҡа яҡын ине. Кешеләр яҙмышы ил...


Ни ҡылаһың – шул ҡайта

Мәктәптә барыбыҙ ҙа математика дәрестәрен уҡыныҡ. Унда, иҫәпләп, һанарға ғына өйрәнмәнек, төрлө математик закондарҙы ла үҙләштерҙек. Миңә иң ныҡ иҫтә ҡалған закон – пропорционаллек, йәиһә ике дәүмәл араһында математик бәйлелек. Бында бер дәүмәлдең артыуы икенсеһенең артыуына килтерә. Тимәк,...