Кейем-һалым тураһында

Кейем-һалым тураһында

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ өсөн кейемдең һөйөклөһө күлдәк булды. Күлдәгенең еңе беләҙектәренә тиклем ине. Мәғлүм булһын: ҡара бүрек кейеү – мөстәхәб (мотлаҡ булмаған, маҡтаулы ғәмәл). Мамыҡ һәм йөн кейем кейеү – Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ сөннәте.

 

Тѳҫтәрҙең һѳйѳклѳһѳ – аҡтыр. Йәшел нәмәгә ҡарау күреү һәләтен арттыра. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ йәшел бишмәт кейҙе. Йәшел тѳҫтәге кейем кейеү – сѳннәт. Ир кеше ҡыҙыл һәм һары тѳҫтәге, ебәк йә ебәк ҡатышҡан кейемдән йыраҡ торорға тейеш.

Намаҙ ѳсѳн кейемдең таҙалығы фарыз булған кеүек, намаҙҙан тыш та бысраҡ кейем кейеү шәриғәтебеҙҙә тыйылған. Хәҙис-шәрифтә былай тиелә: «Дѳрѳҫлѳктә, Аллаһу Тәғәлә үҙенең биргән ниғмәтенең әжерен ҡоло ѳҫтѳндә күреүҙе ярата».

Байлығыбыҙ булып, ниәтебеҙ тәкәбберлек булмағанда, пак һәм нәфис кейемдәр кейеп йѳрѳү сѳннәттер. Байлыҡ була тороп, иҫке кейем кейеү үҙеңде түбәнәйтеү булыр. Кейемде уң яҡтан кейә башларға, һул яҡтан сисергә кәрәк.

Хәҙис-шәрифтә: «Дѳрѳҫлѳктә, ендәр кешеләрҙең кейемдәре һәм ҡоралдары менән файҙаланырҙар. Һеҙҙең берегеҙ, кейемен һәм күлдәген яңыртһа, “Бисмил-ләһ”те әйтһен, сѳнки Аллаһу Тәғәләнең исеме ул кейемгә мәһәр булыр».

Эш кейемен кейгәндә, «Фатиха» сүрәһен уҡыр кәрәк. Кейемде, шатланып, иңгә-буйға тартма, сѳнки былай ҡыланыу тәкәбберлек булыр. Күлдәкте салбарҙан элек кейеү Пәйғәмбәрҙәр сѳннәтенән булыр. Дошман үрелмәһен, һәм бәлә килмәһен тиһәң, салбарҙы ултырып кей. Кейемде ҡайҙа етте, шунда ырғытыу әҙәпһеҙлек һанала. «Шайтан кеймәһен ѳсѳн»дѳң мәғәнәһе: кейемде теләһә ҡайҙа ташлаусы шайтан булыр, шуға кейемде кейеүсе үҙе лә шайтан булыр. Дѳрѳҫлѳктә, ул кейем әйтер: «Һин мине кис менән зиннәтлә, мин һине кѳндѳҙ зиннәтләрмен». Йәғни, кейемде кисен сискәс, таҙартып, бѳкләп ҡуй.

Тѳрлѳ биҙәкле кейемдәр кеймә, бигерәк тә хайуан һүрәттәре булған кейем кейеүҙән һаҡлан, сѳнки ундай кейем кейгәндәрҙе фәрештәләр һаҡламаҫ. Ҡатын-ҡыҙҙар тәндәре күренерҙәй йоҡа кейем кеймәһен. Сѳнки бындай кейем кейгән ҡатындарға ирҙәрҙең күҙе тѳшһә, ирҙәр гонаһлы булыр.

Яңы кейем кейгән кешене күргәндә: «Был әйберҙе маҡтаулы хәлдә кейеп тереклек итергә яҙһын!», «Иҫән-һау кейеп туҙҙырырға насип итһен!», «Йылы тәнеңдә туҙһын!» – тип әйтеү хәйерле булыр.

 

 

Рәхимйән Ғәләүетдинов әҙерләне,

Белорет районы

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


Картуф һуты

Ашҡаҙан, эсәк ауырыуҙары осраҡтарында картуф һуты алыштырғыһыҙ дауа. Ул яҡшы антисептик. Шулай уҡ, быуындар һыҙлап, хәрәкәт итеү ҡыйынлашҡанда, тире ауырыуҙары йонсотҡанда, ауыртыуҙы баҫа, күҙәнәктәрҙең яңырыуына булышлыҡ итә.   Табип менән кәңәшләшкәндән һуң, балаларға ла, ауырлы, бала имеҙгән...


Эфиопия илселәре

Эфиопияла йәшәгән мосолмандарҙан Мәккәлә һуңғы Пәйғәмбәр ﷺ пәйҙә булыуын ишеткәс, уның менән осрашырға 20 христиан эфиоп Мәккәгә илсе булып килә. Улар Аллаһ Рәсүленә ﷺ бик күп һорауҙар бирә һәм бөтәһенә лә тулы яуап ала. Пәйғәмбәр ﷺ уларға Ҡөрьәндән аяттар уҡый һәм исламдың асылын аңлата....


Фани донъя – командировка ғына

Яңыраҡ ҡына билдәле дин әһеленең интервьюһын уҡып ултырғайным. Уның бигерәк тә: «Фани донъя – командировка ғына, ваҡыты еткәс, барыбыҙ ҙа мәңгелек йорт – Әхирәткә ҡайтабыҙ», – тигән һүҙҙәре күңелдә ҡалды һәм уйға һалды. Ысынлап та, иртәме, һуңмы, бар йән эйәһе:...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

Аҡмулла, ҡайҙарҙа ғына йөрөһә лә, тыуған яҡтарын һағына.   1872 йылдың көҙөндә Мифтахетдиндың тыуған ауылына ҡайтыуын яҡташтары, быуындан-быуынға күсереп, әле лә һөйләйҙәр. Тыуған ауылы эргәһендәге шишмә янында йөрәген ярып сыҡҡан тәрән һүҙле шиғырҙарын ҡағыҙға төшөрә.   Аңлауыбыҙса,...


Мандарин бәлеше

  Ҡамыр өсөн: 1 йомортҡа 50 г шәкәр 60 мл көнбағыш майы 100 мл һөт 1 балғалаҡ ванилин 1 балғалаҡ ҡамыр йомшартҡыс 160 г он 4-5 мандарин 1 аш ҡалағы аҡ май 1-2 аш ҡалағы шәкәр   Әҙерләү: Мандариндарҙы, ҡабығынан әрсеп, урталай киҫегеҙ. Бешерәсәк табаға (20 см диаметрында) май...