Шайтан яҙмалары

Шайтан яҙмалары

Өҫтәтеп ал!

Мин бөгөн, беләһегеҙме, нимә эшләнем? Һа-һа-һа! Бәһәрҙең эсе ауыртыуына сәбәпсе булдым. Нисек һыҙланды ул, нисек һыҙланды! Һа-һа-һа! Һеҙ күрһәгеҙ ине! Тәгәрәп ятып көлөр инегеҙ. Һа-һа-һа! Саҡ ҡына түҙеп тороғоҙ, хәҙер бәйнә-бәйнә барыһын да һөйләп бирәм.

 

 

Бөгөн Бәһәрҙең әсәһе төшкө ашҡа ҡыҙының яратҡан ризығын: дөгө менән яҫмыҡ бешерҙе. Өҫтәл артына ултырыу менән Бәһәр ҙур табаҡтан дөгөнө сеүәтәһенә һоҫа башланы. Тик һауытындағы ризығы уға аҙыраҡ һымаҡ тойолдо. Мин уға: «Бәһәр, ҡәҙерлем, тағы бер аҙ өҫтә!» – тинем. Бәһәр дөгөнө сеүәтәһенә өйөбөрәк һалды. Һа-һа-һа!

Мин уны артабан ҡоторттом: «Ҡәҙерлем минең, әсәйеңдең шул тиклем тәмле итеп бешергәнен беләһең дә инде. Тағы ла өҫтәтеп ал, Бәһәр! Тағы өҫтәй бир». Бәһәр мине тыңланы, сеүәтәһен яңынан тултырҙы. Һа-һа-һа. Шунан майҙа кетерҙәп кенә бешкән ризыҡты, ҡабаланып-ҡарһаланып ашай башланы. Ул үҙенә күпме ризыҡ еткәнен дә, ҡасан туҡтарға кәрәклеген дә онотто. Бары тик һоғондо ла һоғондо. Етмәһә ашай-ашай ҙа, газлы һыу эсеп ебәрә: ике ҡалаҡ дөгө, бер йотом газлы һыу, ике ҡалаҡ дөгө, бер йотом газлы һыу, ике ҡалаҡ дөгө, бер йотом газлы һыу...

Ул шул тиклем күп ашаны, уның хатта эсе ҡабарып сыҡты. Һа-һа-һа! Оһ, убыр кешеләрҙе нисек яратам мин! Һеҙ артығын ашаған һайын мин ниндәй ләззәт кисерәм! Һеҙҙең убырлыҡ шул тиклем оҡшай, сөнки ашҡаҙанығыҙҙы артығы менән тултырғас, һеҙ китап та уҡый алмайһығыҙ, өйгә эшегеҙҙе лә эшләгегеҙ килмәй. Мәҫәлән, мәсеткә барырға тейеш икәнһегеҙ ти, әммә һеҙ хатта унда ла бара алмайһығыҙ. Шул тиклем ауырайған кәүҙәгеҙҙең бер нимә эшләгеһе килмәй. Һеҙ ҙә Бәһәргә әйләнәһегеҙ. Һа-һа-һа! Ана бит ул: ярты көн буйына эсенән түҙә алмай. Һа-һа-һа! Ярты көн инде уның башы әйләнә. Һа-һа-һа!

Афарин, Бәһәр! Һеҙгә лә унан убырлыҡҡа өйрәнергә кәрәк. Һа-һа-һа!

 

Гөләмриза Хәйҙәри Әбхариҙың «Шайтан яҙмалары» китабынан

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Иҙел әүлиәһе Гөлбан инәй

Үләндәр, сәскәләр шыбырлауын, ҡоштар телен аңлау борондан булған. Ҡош юлын, йондоҙ юлын, һыу юлын, ел юлының да серен яҡшы белгән боронғолар.   Мәләүез районы Үрге Бикҡужа ауылында (халыҡ телендә Сорғаяҙ) Иҙел буйы әүлиәһе Гөлбаныу Шәмсетдин ҡыҙы Ишбаева (1882-1977) ла тәбиғәт телен аңлаған....


Шәүүәл айы

Рамаҙан айынан һуң Шәүүәл айы башлана. Рамаҙанда иһә һәр хаҡ мосолман күберәк изегелектәр эшләп ҡалырға ашыҡһа, тырышһа, Шәүүәл айы ла беҙгә ошо яҡшылыҡтарыбыҙҙы тағы ла арттырырға, байытырға мөмкинлек бирә. Бәлки, тотҡан ураҙаларҙа хата-кәмселектәр булғандыр, йә ҡайһы бер көндәре тороп ҡалғандыр,...


Хакимдарҙың золомлоғонан ҡурҡҡан кеше әйтә торған доға

«Аллааһүммә раббәс-сәмәәүәәтис-сәбғи үә раббәл-ғәршил-ғәҙыиим, күн лии жәәран мин (ошо ерҙә кемдән ҡурҡһа, шуның исемен атау кәрәк) үә әхзәәбиһии мин халәәьиҡик, ән йәфрута ғәләййә әхәдүн минһүм әү йәтғаа, ғәззә жәәрукә үә жәллә ҫәнәәьүк, үә ләә иләәһә илләә әнт». Мәғәнәһе: «Эй Аллаһ, ете күктең...


Һөйәк һурпаһы

Һурпаны әҙерләү өсөн һөйәктәр, алма һеркәһе, ҡара борос, зәғферән (куркума) тамыры кәрәк. Дөрөҫ итеп әҙерләнгән һурпала коллаген, аминокислоталар, гликозаминогликандар, микроэлементтар (магний, фосфор, баҡыр, цинк, калий, тимер) күп була. Көтөүҙә йөрөгән, үлән ашаған малдың һөйәктәрен ҡулланырға...


Рабиға әл-Ғәдәүиә тураһында ҡисса

Аҡыл үә нәфсе кимәле Хорасан шәһәрендә бер егет бар ине. Үҙе бик ғалим ине. Рабиға тигән ҡатындың көндәрҙән бер көн ире вафат булып, ҡатын тол ҡалды. Был ғалим егет үҙе өсөн Рабиғаның өйөнә яусы булып барҙы һәм әйтте: – Йә, Рабиға! Мин һиңә үҙем өсөн яусылыҡҡа килдем, һин мине ҡабул...