Имам Шәфиғи

Имам Шәфиғи

Имам Шәфиғи

Имам Әш-Шәфиғигә килгәндә – ул Мөхәммәд Идрис улы, Ғәббәс улы, Ғосман улы, Шәфиҡ улы.

 

 

Уның нәҫеле Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ нәҫеле менән Ғабдулманафта тоташа. Әл-Хафиз Ибне Хәджәр: «Ул ғилеме, тәҡүәлеге, заһитлығы, мәғрифәтселеге, үткер һүҙлелеге, Ҡөрьәнде яттан белеүе һәм шәжәрәһе буйынса имамдарҙың имамы, сөнки ул бөтөн өлкәлә лә күренекле», – тип әйткән.

Ул өҫтә һанап үтелгән өлкәләрҙә уға тиклем булған ғалимдарға ҡарағанда ла ҙурыраҡ уңышҡа ҡаҙанған. Хатта Малик ибне Әнәс, Суфьян ибне Ғуяйнат кеүек уҡытыусыларына һәм уларҙың остаздарына ҡарағанда ла имам Шәфиғи күпкә өҫтөн булған. Уның артынан донъялағы барлыҡ илдәрҙән күп халыҡ эйәргән.

Уның мәҙһәбенә эйәреүселәр көндән-көн артҡан. Бигерәк тә изге урындарҙа – Мәккәлә, Мәҙинәлә һәм Фәләстанда ла. Был өс урын һәм ундағы халыҡ − ерҙәге иң аҫыл урындар һәм иң дәрәжәле кешеләр.

Шуға ла имам Шәфиғи тураһында Пәйғәмбәребеҙ ﷺ: «Ҡорайыш ғалимы бөтөн ерҙе ғилем менән тултырыр», – тип әйтеп ҡалдырған.

Уның ысынлап та атаҡлы ғалим булыуына дүрт йыл эсендә мәҙһәбте барлыҡҡа килтереүе дәлил булып тора. Уға тиклем бер мөждәһит тә ундай кимәлгә етмәгән.

Шулай уҡ бер мәл имам Шәфиғиҙең ҡәберен икенсе урынға күсерергә булып, ер ҡаҙыусылар ҡәбер таҡталарына еткәс, ундағы хуш еҫтән барыһы ла иҫтәрен юғалта һәм артабан ҡәбергә теймәй.

Имамдың яҡшы һыҙаттары тураһында бик күп китаптар яҙылған, уларҙың һаны ҡырҡ тирәһе, тигән Әл-Хафиз.

Имам Шәфиғи 150 йылда Газа ҡалаһында тыуа. Ике йәш булғанда, уны Мәккәгә алып баралар, һәм ул шунда үҫә. Ул ете йәшендә бөтөн Ҡөрьәнде ятлай, ун йәшендә «Мүәттә» тигән китапты яттан белә. Ун биш йәшендә уға фәтүә сығарырға хоҡуҡ бирелә. Имам Шәфиғи һижри буйынса 204 йылда Мысырҙа, йома көнө, 54 йәшендә мәрхүм була.

 

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

Әбү–Бәкр әл-Аймаҡиҙың «Фазаилүл Хәбиб» китабынан

 

 

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ вафатынан һуң унан ниҙер һорарға яраймы? Әгәр юҡ икән, мәүлит ваҡытында нәзмдә: «Йә Рәсүлүллаһ, ишфәнә йәүмә ннүшүр (Эй Аллаһ Илсеһе ﷺ! Ҡиәмәт көнөндә беҙҙең өсөн шәфәғәтсе бул)», – тип уҡыла торған һүҙҙәр нимә аңлата? Пәйғәмбәребеҙҙән ﷺ фанилыҡта ла һорарға...


Башлаған проектым уңышһыҙлыҡҡа осраны

Эшҡыуарлыҡ буйынса бер лекторҙың сығыштарын оҙаҡ ваҡыт тыңланым, уның бер нисә түләүле курстарын үттем. Әйткәндәренән илһамланып, ниһайәт, үҙ эшемде башлап ебәрҙем. Әммә, уның бөтә кәңәштәренә таянып эш итеүемә ҡарамаҫтан, башлаған эшем уңыш килтермәне, ҙур бурысҡа баттым. Был хәлдән һуң күңел...


Сөләймән һәм Билҡис

Мөнҙир Сөләймән менән булған хәлдәр тураһында бөтәһен дә һөйләп биргәс, Билҡис Сөләймәндең пәйғәмбәр икәнен һәм уның менән көрәшеүҙән мәғәнә булмаҫын аңлай.   Ул пәйғәмбәргә, уның янына барырға һәм уның дине менән танышырға йыйыныуын белдереп, хат яҙа. Хатты сапҡын менән ебәрә һәм...


Ни ҡылаһың – шул ҡайта

Мәктәптә барыбыҙ ҙа математика дәрестәрен уҡыныҡ. Унда, иҫәпләп, һанарға ғына өйрәнмәнек, төрлө математик закондарҙы ла үҙләштерҙек. Миңә иң ныҡ иҫтә ҡалған закон – пропорционаллек, йәиһә ике дәүмәл араһында математик бәйлелек. Бында бер дәүмәлдең артыуы икенсеһенең артыуына килтерә. Тимәк,...


Милли кейем

Милли кейем – ул халҡымдың Сағылышы, йөҙө. Оҫта ҡулы, көс-ҡеүәте, Сәсәнлеге, һүҙе. Ҡыҙҙарының гүзәллеге, Ир-атының сәме. Ағинәйҙәр аҡылы ла, Аҡһаҡалдар ғәме. Милли кейем – ул халҡымдың Ҡабатланмаҫ йәме. Бал, ҡорото, сәксәгенең, Ҡымыҙының тәме. Меңдәр янында танытҡан Рух...