Имам Шәфиғи

Имам Шәфиғи

Имам Шәфиғи

Имам Әш-Шәфиғигә килгәндә – ул Мөхәммәд Идрис улы, Ғәббәс улы, Ғосман улы, Шәфиҡ улы.

 

 

Уның нәҫеле Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ нәҫеле менән Ғабдулманафта тоташа. Әл-Хафиз Ибне Хәджәр: «Ул ғилеме, тәҡүәлеге, заһитлығы, мәғрифәтселеге, үткер һүҙлелеге, Ҡөрьәнде яттан белеүе һәм шәжәрәһе буйынса имамдарҙың имамы, сөнки ул бөтөн өлкәлә лә күренекле», – тип әйткән.

Ул өҫтә һанап үтелгән өлкәләрҙә уға тиклем булған ғалимдарға ҡарағанда ла ҙурыраҡ уңышҡа ҡаҙанған. Хатта Малик ибне Әнәс, Суфьян ибне Ғуяйнат кеүек уҡытыусыларына һәм уларҙың остаздарына ҡарағанда ла имам Шәфиғи күпкә өҫтөн булған. Уның артынан донъялағы барлыҡ илдәрҙән күп халыҡ эйәргән.

Уның мәҙһәбенә эйәреүселәр көндән-көн артҡан. Бигерәк тә изге урындарҙа – Мәккәлә, Мәҙинәлә һәм Фәләстанда ла. Был өс урын һәм ундағы халыҡ − ерҙәге иң аҫыл урындар һәм иң дәрәжәле кешеләр.

Шуға ла имам Шәфиғи тураһында Пәйғәмбәребеҙ ﷺ: «Ҡорайыш ғалимы бөтөн ерҙе ғилем менән тултырыр», – тип әйтеп ҡалдырған.

Уның ысынлап та атаҡлы ғалим булыуына дүрт йыл эсендә мәҙһәбте барлыҡҡа килтереүе дәлил булып тора. Уға тиклем бер мөждәһит тә ундай кимәлгә етмәгән.

Шулай уҡ бер мәл имам Шәфиғиҙең ҡәберен икенсе урынға күсерергә булып, ер ҡаҙыусылар ҡәбер таҡталарына еткәс, ундағы хуш еҫтән барыһы ла иҫтәрен юғалта һәм артабан ҡәбергә теймәй.

Имамдың яҡшы һыҙаттары тураһында бик күп китаптар яҙылған, уларҙың һаны ҡырҡ тирәһе, тигән Әл-Хафиз.

Имам Шәфиғи 150 йылда Газа ҡалаһында тыуа. Ике йәш булғанда, уны Мәккәгә алып баралар, һәм ул шунда үҫә. Ул ете йәшендә бөтөн Ҡөрьәнде ятлай, ун йәшендә «Мүәттә» тигән китапты яттан белә. Ун биш йәшендә уға фәтүә сығарырға хоҡуҡ бирелә. Имам Шәфиғи һижри буйынса 204 йылда Мысырҙа, йома көнө, 54 йәшендә мәрхүм була.

 

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

Әбү–Бәкр әл-Аймаҡиҙың «Фазаилүл Хәбиб» китабынан

 

 

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Мөхәррәм айының фазиләттәре

Мөхәррәм һижри йыл иҫәбенең беренсе айы булып тора. Аллаһу Тәғәләнең хәрәм айҙарының береһе булған мөхәррәм изге һәм бәрәкәтле айҙарҙан һанала.   Ҡөрьән Кәримдә былай тиелгән (мәғәнәһе): «Аллаһ хозурындағы китапта айҙар һаны ун ике, ерҙе һәм күктәрҙе яратҡан көндән бирле, ул ун ике...


Аллаһ ҡоло булыу − иң оло дәрәжә

Был һүҙҙе бәләкәйҙән ишетеп үҫтем: әсәйем ҡайһы саҡ, беҙ, балалар, берәй нәмәне яңылышыраҡ эшләһәк, асыуһыҙ ғына: «Иии Аллаһ ҡоло, нишләп улай иттең инде?», – тиер ине. Был һүҙ миңә «иии балаҡайым» һүҙенә синоним һымаҡ булып хәтерҙә ҡалған. Тик, үҫә төшкәс, ҡолдоң...


Аллаһу Тәғәләнең Ҡөҙрәте менән килгән бәхет

Йырлаған һайын гел генә хискә бирелеп, йә булмаһа, үткәндәр иҫкә төшөп, һағыштарға күмелеп китеп йырлайым. Ошо мәлдә ауыр саҡтар иҫкә төшөп, күҙҙәремә йәштәр тулып, йөрәгем һыҡтап ала.   Балаларымдың береһен етәкләп, икенсеһен күтәреп, яңғыҙ аҡҡош кеүек ике яр ситендә тороп ҡалған ваҡыттар,...


Аллаһ йорто иғтибар үҙәгендә

Ҡалабыҙҙағы Ишембай йәмиғ мәсете һуңғы йылдарҙа бар халыҡтың иғтибар үҙәгенә әйләнде тиһәк, хата булмаҫ. Үткәндәренә лә күҙ һалһаҡ, йөрәктә – йылы хәтирәләр генә. Оҙаҡ йылдар мәсетте имам-хатип Рәфҡәт хәҙрәт етәкләне, уның тырышлығы менән ҡалабыҙҙа иман йорто ҡалҡып сыҡты. Дини ғилем алып...


Шәм тотҡан һуҡыр

Ҡараңғы төндә ҡулына шәм, яурыны аша көршәк аҫҡан тома һуҡыр кеше юлдан килә. Уны бер кеше ҡыуып етә лә: – Һин һуҡырға көн ни, төн ни – барыбер бит, һинең күҙҙәреңдә бары тик ҡараңғылыҡ. Һинең шәм тотоп йөрөүеңдән ни фәтүә? – тип һораған. Һуҡыр кеше йылмайған да сабыр ғына...