Пәйғәмбәребеҙҙең сифаттары, исемдәре һәм шәжәрәһе

Пәйғәмбәребеҙҙең сифаттары, исемдәре һәм шәжәрәһе

Пәйғәмбәрбеҙҙең балаларына килгәндә, уның өс улы һәм дүрт ҡыҙы булған. Беренсе балаһы булып, улы Ҡасим, шунан Зәйнәб исемле ҡыҙы, артабан Таһир (Абдулла) улы тыуа. Пәйғәмбәребеҙ вәхи ала башлағанға күрә, икенсе улын Таһир (Таҙа) тип исемләй. Унан һуң Өммө-Көлсөм (Өммөгөлсөм), шунан Фатима һәм Руҡия ҡыҙҙары донъяға килә. Уларҙың барыһы ла Мәккә ҡалаһында беренсе ҡатыны Хәдиджәнән (Хәҙисә) тыуған.

Шунан Мәҙинә ҡалаһында Мысыр ҡатынынан Ибраһим улы тыуа. Бар улдары ла, Пәйғәмбәребеҙ тере саҡта, сабый ваҡыттарында мәрхүм була. Ҡыҙҙарына килгәндә, Зәйнәбкә Әбүл-Ғас өйләнә. Руҡият менән ӨммөКөлсөмгә Ғосманt өйләнә. Ул башта беренсеһен кәләш итеп ала, Руҡия мәрхүм булғас, икенсеһенә өйләнә. Фатима Ғәлигәt кейәүгә сыға. Пәйғәмбәребеҙҙең , Фатиманан башҡа, бар ҡыҙҙары ла унан алда мәрхүм булалар. Рәсүлебеҙ мәрхүм булғас, ҡырҡ көндән һуң, икенсе фекер буйынса − алты айҙан һуң, Фатима ла мәрхүм була.

Әл-Ҡорайыш ҡәбиләһе тураһында

Бәлиғ булған һәр аңлы кеше Пәйғәмбәребеҙҙең Ҡорайыш ҡәүеменән икәнен белергә тейеш. Әбү Һүрәйрәнән еткерелгәнсә Рәсүлебеҙ әйткән:

«Ысынында, Аллаһу Тәғәлә барса мәхлүктәрҙе яратҡанда, Ул халыҡты ике өлөшкә бүлгән. Артабан бер өлөшөн ғәрәптәргә, икенсе өлөшөн ғәрәп булмағандарға бүлгән һәм Ул ғәрәптәрҙе һайлаған. Шунан Ул ғәрәптәрҙе йәмәндәргә, муҙарҙарға, ҡорайыштарға бүлгән. Һәм улар араһынан Ҡорайыштарҙы һайлаған. Һәм уларҙың иң яҡшылары араһынан (Хәшим ырыуынан) мине барлыҡҡа килтергән». Ат-Табарани «Әл-Әүсәт» хәҙистәр йыйынтығы китабында был хәҙисте дөрөҫ тип килтерелә.

Шулай уҡ был хәҙистең ышаныслы икәнен Ибне Ғүмәр менән Әбү Һүрәйрәнән еткерелгән хәҙистәр иҫбатлай. Һәм Вәсиләт бин Әл-Әсҡәғә еткергән хәҙистә Аллаһ Рәсүле былай тигән:

«Ысынында, Аллаһ Исмәғил улдарынан Кинәнәтте һайлаған, Кинәнәт балаларынан ҡорайыштарҙы һайлаған, ҡорайыштар араһынан Бану Хәшимде һайлаған, Бану Хәшим араһынан мине һайлаған».

Мөслим үҙенең «Әс-Сәхих» тигән хәҙистәр йыйынтығында был хәҙисте ышаныслы тип иҫәпләгән.

Әхмәд бин Хамбал риүәйәт иткән хәҙистә Пәйғәмбәребеҙ әйткән:

«Ысынында, Аллаһ Ибраһим балаларынан Исмәғилде һайлаған, Исмәғил балалары араһынан Кинәнәт балаларын һайлаған, Кинәнәт балаларынан – ҡорайыштарҙы, ҡорайыштарҙан – Бану Хәшимде, Бану Хәшимдән мине һайлаған». Әт-Тирмиҙи үҙенең «Әл-Джәмиғ» йыйынтығында килтерә.

(Дауамы бар)

ЛӘЙСӘН БӘХТИЕВА ӘҘЕРЛӘНЕ

2026-09-01 (Рабиғел әүүәл, 1448 йыл.) №9.


Ғаилә – көрәш майҙаны түгел!

Хөрмәтле редакция! Мин Өфө ҡыҙы, Мәскәү ҡалаһындағы юғары уҡыу йортонда белем алам. Һеҙгә ошондай һорауым бар ине: Изге Ҡөрьәндең «Ән-Ниса» сүрәһендә ир-егеттәрҙең ҡатын-ҡыҙҙарҙан өҫтөнлөгө тураһында әйтелә. Эйе, тәү ҡарашҡа, ир-егеттәр – лидер. Улар көслө, ҡыйыу. Әммә ошо...


Һандыҡта нимә бар?

Башҡалабыҙҙың иҫтәлекле урындарының береһенә әйләнгән «Каруанһарай» cауҙа һәм күргәҙмә үҙәгендә башҡорт халыҡ ижадының матур өлгөләрен тәшкил иткән һуғылған балаҫ, милли орнаменттар менән биҙәлгән өҫ һәм баш кейемдәре, төрлө көнкүреш әйберҙәре һәм башҡа бик күп тауарҙар тәҡдим...


Күгәрсен төбәгендәге Әүлиә тауы

Халҡым борондан тәбиғәтте һаҡлаған. Тау, һыу, ағас, йәнлек, ҡош-ҡортһоҙ тормошто күҙ алдына ла килтерә алмаған. Изгеләштергән дә. Ислам дине инә башлағас та, был ғәҙәт дауам итеп, ата-бабаларыбыҙҙың ҡайһы бер йолалары әле лә йәшәп килә. Мәҫәлән, тау культы. Ҙурмы, бәләкәйме, иң мөһиме, ғәҙәттә,...


Тыуған нигеҙебеҙ ҡотло булһын!

Йәмле йәй – осрашыуҙар, күрешеүҙәр, байрамдар мәле. Йылайыр районы Ҡаҙырша ауылында тыуып-үҫкән беҙҙең өсөн, шунда йәшәгән халыҡ өсөн дә матур, көтөп алынған, һағынылған осрашыу булды. Ауыл биләмәһе башлығы Гөләмдәм Ураҡованың инициативаһы менән «Һаумыһығыҙ, ауылдаштар» байрамы...


«Донъя йорто – бер көнлөк йорт…»

Фазылйән хәҙрәт Һөйөндөковтың васыятнамәһе   Һәр ҡайһығыҙға ғилем өйрәтә алмаһам да, ошо мин әйткәндәрҙе ғәмәлдә ҡулланһағыҙ, ин шәә Аллаһ, Аллаһу Тәғәлә ярлыҡар, тип өмөт итеп булыр. Туғандарым, мин һеҙгә донъя көтөү тәртибен өйрәтмәйем, сөнки уны үҙегеҙ миңә ҡарағанда ла яҡшы белергә...